علیرضا هژبری نوبری، عضو سابق هیئت علمی دانشگاه تربیت مدرس و استاد باستان‌شناسی دانشگاه شیراز، از روز سه‌شنبه ۱۴ مهرماه ۱۴۰۵ توسط وزارت اطلاعات بازداشت شده و تاکنون اطلاعی از وضعیت و محل نگهداری او در دست نیست.
کانون حقوق بشر ایران، سه‌شنبه ۲۱ مهرماه ۱۴۰۵ – از وضعیت علیرضا هژبری نوبری، استاد باستان‌شناسی و عضو سابق هیئت علمی دانشگاه تربیت مدرس، پس از بازداشت توسط نیروهای وزارت اطلاعات خبری در دست نیست. بر اساس اطلاعات دریافتی، او ابتدا برای بازجویی احضار شد، اما پس از آن وسایل شخصی‌اش از جمله تلفن همراه و لپ‌تاپ ضبط و بازداشت وی ادامه پیدا کرده است.
بازداشت علیرضا هژبری نوبری توسط وزارت اطلاعات
بر اساس اطلاعات دریافتی، علیرضا هژبری نوبری از روز سه‌شنبه ۱۴ مهرماه ۱۴۰۵ توسط وزارت اطلاعات بازداشت شده است. بنا بر این گزارش، او در ابتدا برای پاسخ‌گویی و بازجویی درباره موضوعات مرتبط با فعالیت‌های دانشجویی احضار شده بود، اما پس از مراجعه، وسایل شخصی وی از جمله لپ‌تاپ و تلفن همراه ضبط شده و وضعیت او از آن زمان نامشخص است.
گفته می‌شود نهاد امنیتی، علیرضا هژبری نوبری را به ظن همکاری با تشکل‌های دانشجویی و اجتماعی که از سوی حکومت غیرقانونی تلقی می‌شوند، تحت بازجویی قرار داده است. تاکنون جزئیات بیشتری درباره اتهام‌های احتمالی مطرح‌شده علیه او یا محل نگهداری وی منتشر نشده است.
سابقه حمایت از دانشجویان
علیرضا هژبری نوبری پیش‌تر عضو هیئت علمی دانشگاه تربیت مدرس بود، اما پس از حمایت از اعتراضات دانشجویی سال ۱۴۰۱، از ادامه فعالیت او در این دانشگاه جلوگیری شد.
بر اساس اطلاعات رسیده، او از سال گذشته فعالیت آموزشی خود را در دانشگاه شیراز ادامه داده بود. با این حال، حمایت او از چند تن از دانشجویانش بار دیگر موجب فشار نهادهای امنیتی علیه وی شده است.
این استاد دانشگاه در سال‌های گذشته به‌عنوان یکی از چهره‌های شناخته‌شده حوزه باستان‌شناسی فعالیت داشته و سابقه تدریس و فعالیت دانشگاهی دارد. بر اساس اطلاعات منتشرشده، برخوردهای امنیتی اخیر با علیرضا هژبری نوبری نیز در ارتباط با حمایت او از دانشجویان و فعالیت‌های اجتماعی آنان صورت گرفته است.
گزارش‌ها و اخبار مرتبط با نقض حقوق بشر در ایران
- لیست و مشخصات کامل زندانیان سیاسی اعدام شده از سال ۱۴۰۰ تا کنون
- فهرست جامع زندانیان محکوم به اعدام – زندانیان سیاسی و بازداشت‌شدگان اعتراضات ۱۴۰۴
- آرشیو قضات مرگ قضات صادر کننده احکام اعدام در ایران
- آخرین خبرهای بازداشت شدگان اعتراضات
- جهان بداند در ایران چه گذشت! فیلم‌های تکان‌دهنده + فیلم‌های افزوده جدید از کشتار اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
- اعدام مجید نیک‌اندیش و علی همتی؛ دو بازداشت‌شده اعتراضات سراسری ۱۴۰۴ در مشهد اعدام شدند
- اعدام علیرضا سپاهی و علیرضا رئیسی؛ ابهام در دادرسی و اعترافات اجباری پرونده «میدان علیخانی» + کلیپ
- اعدام سیاوش جمشیدی خیرآبادی؛ ابهام در حق دفاع، روند بازجویی و دادرسی
ضبط وسایل شخصی و ادامه بی‌خبری
بر اساس گزارش‌های دریافتی، پس از بازجویی علیرضا هژبری نوبری، مأموران وزارت اطلاعات لپ‌تاپ و تلفن همراه او را ضبط کرده‌اند. پس از آن نیز خانواده وی نتوانسته‌اند به اطلاعات روشنی درباره وضعیت و محل نگهداری او دست پیدا کنند.
ادامه بی‌خبری از علیرضا هژبری نوبری موجب نگرانی شدید خانواده او شده است. خانواده این استاد دانشگاه در حالی در انتظار اطلاع از وضعیت وی هستند که تاکنون اطلاعات مشخصی درباره محل نگهداری، وضعیت جسمی، اتهام‌های احتمالی و روند رسیدگی به پرونده او اعلام نشده است.
همچنین مشخص نیست که علیرضا هژبری نوبری در کدام بازداشتگاه نگهداری می‌شود و آیا امکان دسترسی خانواده یا وکیل به او فراهم شده است یا خیر.
نگرانی درباره وضعیت استاد باستان‌شناسی
علیرضا هژبری نوبری از استادان و پژوهشگران حوزه باستان‌شناسی معرفی شده و سال‌ها در محیط دانشگاهی فعالیت داشته است. نزدیکان او بر جایگاه علمی و حرفه‌ای وی تأکید کرده و او را از چهره‌های برجسته این حوزه می‌دانند.
بازداشت این استاد دانشگاه پس از حمایت از دانشجویان، در شرایطی صورت گرفته که خانواده او همچنان از وضعیتش بی‌خبر هستند. نبود اطلاع‌رسانی شفاف درباره محل نگهداری و وضعیت قضایی علیرضا هژبری نوبری، نگرانی‌ها درباره شرایط بازداشت او را افزایش داده است.
انتظار می‌رود نهادهای مسئول درباره وضعیت این استاد دانشگاه اطلاع‌رسانی کنند و امکان تماس وی با خانواده و دسترسی به وکیل را فراهم سازند. تا زمان انتشار این گزارش، اطلاعات مستقلی درباره محل نگهداری و اتهام‌های رسمی علیرضا هژبری نوبری در دسترس نیست.
بررسی حقوقی پرونده علیرضا هژبری نوبری بر اساس قوانین داخلی
بررسی این پرونده بر اساس قوانین داخلی به معنای تأیید یا مشروعیت‌بخشی به قوانین و ساختار قضایی نیست؛ هدف آن نشان دادن این موضوع است که حتی با معیار قرار دادن همین قوانین، آیا حقوق قانونی فرد رعایت شده است یا خیر. بر اساس اصل ۲۲ قانون اساسی، حیثیت، جان، مال و حقوق اشخاص از تعرض مصون است و اصل ۳۲ نیز بازداشت افراد را منوط به رعایت تشریفات قانونی و اعلام اتهام می‌داند. همچنین اصل ۳۵ حق داشتن وکیل را به رسمیت می‌شناسد. بنابراین، در مورد علیرضا هژبری نوبری، روشن‌شدن مبنای قانونی بازداشت، اتهامات احتمالی، محل نگهداری و امکان دسترسی وی به وکیل و خانواده اهمیت اساسی دارد. ضبط وسایل شخصی نیز باید بر اساس مجوز و تشریفات قانونی انجام شده باشد و نمی‌تواند جایگزین اثبات اتهام شود.
موارد نقض حقوق بشر
بازداشت علیرضا هژبری نوبری توسط وزارت اطلاعات و ادامه بی‌خبری از وضعیت و محل نگهداری او، با توجه به اطلاعات منتشرشده درباره این پرونده، با اصول بنیادین حقوق بشر در تعارض است. ماده ۳ اعلامیه جهانی حقوق بشر بر حق حیات، آزادی و امنیت شخصی تأکید دارد و ماده ۵ هرگونه شکنجه و رفتار ظالمانه، غیرانسانی یا تحقیرآمیز را ممنوع می‌کند. همچنین ماده ۹ تصریح می‌کند که هیچ‌کس نباید خودسرانه بازداشت یا حبس شود. ماده ۱۰ نیز حق هر فرد برای برخورداری از رسیدگی عادلانه و علنی توسط دادگاهی مستقل و بی‌طرف را به رسمیت می‌شناسد و ماده ۱۱ بر اصل برائت و ضرورت اثبات قانونی اتهام تأکید دارد. در پرونده علیرضا هژبری نوبری، بازداشت، ضبط وسایل شخصی و ادامه بی‌خبری خانواده از وضعیت او، ضرورت رعایت این حقوق و اطلاع‌رسانی شفاف درباره وضعیت قضایی و محل نگهداری وی را برجسته می‌کند.
کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک