همایون شبانکاره، ۲۲ ساله، هنرمند و فعال حقوق حیوانات، از سوی شعبه دوم دادگاه انقلاب کرج به اعدام محکوم شده است. دستگاه قضایی او را به جاسوسی از طریق ارسال تصاویر مناطق جنگی متهم کرده، اما همایون شبانکاره این اتهام را به‌طور کامل رد می‌کند. او پس از بازداشت، ماه‌ها در سلول انفرادی زندان مرکزی کرج نگهداری شده و در اعتراض به شرایط حبس، اعتصاب غذای تر و خشک کرده است
کانون حقوق بشر ایران، سه‌شنبه ۲۸ مهرماه ۱۴۰۵ – همایون شبانکاره، جوان ۲۲ ساله از سوی شعبه دوم دادگاه انقلاب کرج به اعدام محکوم شد. این حکم در حالی صادر شده است که وی اتهام جاسوسی مطرح‌شده علیه خود را قاطعانه انکار کرده و هیچ‌گونه همکاری با دشمن را نپذیرفته است. همایون شبانکاره که از اردیبهشت‌ماه امسال در بازداشت به سر می‌برد، دوره‌های طولانی سلول انفرادی و اعتصاب غذا را در زندان مرکزی کرج پشت سر گذاشته است.
باکس اطلاعاتی پرونده همایون شبانکاره
| موضوع | اطلاعات |
| نام و نام خانوادگی | همایون شبانکاره |
| سال تولد | ۱۳۸۲ |
| سن | ۲۲ سال |
| فعالیت | هنرمند و فعال حقوق حیوانات |
| سابقه | حضور در اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ |
| تاریخ بازداشت | ۲۴ اردیبهشت ۱۴۰۵ |
| محل نگهداری | ندامتگاه مرکزی کرج |
| اتهامات مطرح‌شده | جاسوسی و محاربه |
| موضع متهم | رد قاطع اتهام جاسوسی |
| مرجع رسیدگی | شعبه دوم دادگاه انقلاب کرج |
| قاضی پرونده | مهدی سبزوارنژاد |
| تاریخ ابلاغ حکم | ۲۵ مهرماه ۱۴۰۵ |
| حکم صادرشده | اعدام |
| سابقه انفرادی | ۹۷ روز و یک دوره دیگر از ۸ شهریور تا ۸ مهر |
| سابقه اعتراض | اعتصاب غذای تر و خشک |
همایون شبانکاره اتهام جاسوسی را نمی‌پذیرد
مهم‌ترین موضوع در پرونده همایون شبانکاره، رد صریح اتهام جاسوسی از سوی او است.
دستگاه قضایی مدعی شده که این جوان با ارسال تصاویری از مناطق مورد حمله در جریان جنگ، مرتکب جاسوسی شده است.
با این حال، همایون شبانکاره این اتهام را به‌طور کامل رد کرده و اتهامات انتسابی را نپذیرفته است.
بر اساس گزارش‌های منتشرشده، حکم اعدام او با اتهامات «محاربه» و «جاسوسی» صادر شده است. حکم روز شنبه ۲۵ مهرماه به وی ابلاغ شد.
بازداشت همایون شبانکاره پس از یورش نیروهای امنیتی به منزل
همایون شبانکاره، متولد سال ۱۳۸۲، هنرمند و فعال حقوق حیوانات است که در اعتراضات سراسری دی‌ماه ۱۴۰۴ حضور داشته است.
او روز ۲۴ اردیبهشت ۱۴۰۵، پس از یورش مأموران امنیتی به منزل خانوادگی‌اش بازداشت شد.
مأموران در جریان این عملیات، خانه را مورد بازرسی قرار داده و لپ‌تاپ و شماری از وسایل شخصی او را ضبط کردند.
پس از بازداشت، وی به ندامتگاه مرکزی کرج منتقل شد و بخش قابل‌توجهی از دوران بازداشت خود را در سلول انفرادی گذراند.
۹۷ روز سلول انفرادی و اعتصاب غذای تر و خشک
بر اساس اطلاعات منتشرشده، همایون شبانکاره پس از بازداشت به مدت ۹۷ روز در سلول انفرادی سالن ۱۲ ندامتگاه مرکزی کرج نگهداری شد.
او پس از پایان مرحله بازپرسی، برای ۱۲ روز به بند عمومی انتقال یافت، اما از ۸ شهریور تا ۸ مهرماه بار دیگر در سلول انفرادی قرار گرفت.
این زندانی در اعتراض به وضعیت خود، اعتصاب غذای تر را آغاز کرد و سپس به اعتصاب غذای خشک روی آورد.
گزارش‌ها مدت اعتصاب غذای او را ۱۸ روز اعلام کرده‌اند. نگهداری طولانی‌مدت در انفرادی و اعتصاب غذا، نگرانی‌های جدی درباره وضعیت جسمانی و روانی او ایجاد می‌کند.
صدور حکم اعدام در شعبه دوم دادگاه انقلاب کرج
رسیدگی به پرونده همایون شبانکاره در شعبه دوم دادگاه انقلاب کرج انجام شده است.
بر اساس اطلاعات منتشرشده، جلسه دادگاه او روز ۱۶ مهرماه برگزار شد و حدود سه ساعت ادامه داشت.
مهدی سبزوارنژاد، معروف به «سبزواری»، قاضی رسیدگی‌کننده به پرونده معرفی شده و نام مهدی رضوی نیز در میان قضات مرتبط با آن آمده است.
با وجود رد اتهام جاسوسی از سوی همایون شبانکاره، دادگاه حکم اعدام صادر کرده است.
همچنین مشخص نیست دادگاه چگونه دفاعیات او را ارزیابی کرده و چه مستنداتی را برای اثبات اتهامات کافی دانسته است.
گزارش‌ها و اخبار مرتبط با نقض حقوق بشر در ایران
- لیست و مشخصات کامل زندانیان سیاسی اعدام شده از سال ۱۴۰۰ تا کنون
- فهرست جامع زندانیان محکوم به اعدام – زندانیان سیاسی و بازداشت‌شدگان اعتراضات ۱۴۰۴
- آرشیو قضات مرگ قضات صادر کننده احکام اعدام در ایران
- آخرین خبرهای بازداشت شدگان اعتراضات
- جهان بداند در ایران چه گذشت! فیلم‌های تکان‌دهنده + فیلم‌های افزوده جدید از کشتار اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
- محسن واحدیان عظیمی؛ بازپرس بی‌رحم پرونده‌های امنیتی در مشهد
- گزارشگر ویژه سازمان ملل با اعتصاب غذای ۲۴ ساعته به کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» پیوست
نگرانی از اجرای حکم اعدام برای همایون شبانکاره
صدور حکم اعدام برای همایون شبانکاره، در شرایطی که اتهام اصلی خود را نمی‌پذیرد، نگرانی درباره سرنوشت او را افزایش داده است.
موضوعات مهم این پرونده شامل اعتبار مستندات اتهام جاسوسی، شرایط بازجویی، تأثیر انفرادی طولانی‌مدت بر وضعیت زندانی و رعایت حق دفاع است.
همایون شبانکاره همچنان در زندان مرکزی کرج نگهداری می‌شود.
بررسی مستقل ادله پرونده، تضمین دسترسی مؤثر به وکیل و جلوگیری از اجرای حکم تا پایان رسیدگی قانونی، از مهم‌ترین ضرورت‌های این پرونده است.
بررسی حقوقی پرونده همایون شبانکاره بر اساس قوانین داخلی
قوانین دیکتاتوری حاکم بر ایران به‌دلیل مغایرت با موازین دادرسی عادلانه و محدودکردن حقوق متهمان همواره مورد انتقاد بوده‌اند. بررسی پرونده همایون شبانکاره بر اساس قوانین داخلی به معنای تأیید این قوانین نیست، بلکه برای نشان‌دادن رعایت‌نشدن حتی همین قوانین است.
ابهامات حقوقی پرونده
رد صریح اتهام جاسوسی، نحوه احراز عناصر جرم، اعتبار مستندات و شرایط بازجویی، مهم‌ترین ابهامات پرونده هستند. همچنین نگهداری طولانی‌مدت در انفرادی و تأثیر آن بر توانایی دفاع متهم نیازمند بررسی است.
مواد قانونی مرتبط
اصول ۳۲، ۳۵، ۳۷ و ۳۸ قانون اساسی بر قانونی‌بودن بازداشت، حق وکیل، اصل برائت و ممنوعیت شکنجه تأکید دارند. مواد ۴۸ و ۱۹۰ قانون آیین دادرسی کیفری نیز حقوق متهم در دسترسی به وکیل و تحقیقات مقدماتی را مشخص می‌کنند.
موارد نقض قانون
نگهداری طولانی‌مدت در انفرادی و ابهام در دلایل اثبات اتهام، نگرانی درباره رعایت حقوق دفاعی همایون شبانکاره را مطرح می‌کند. صرف انتساب اتهام جاسوسی، بدون احراز قانونی عناصر جرم و بررسی دفاعیات متهم، برای اثبات مجرمیت کافی نیست.
بررسی پرونده از منظر حقوق بشر و موارد احتمالی نقض استانداردهای بین‌المللی
صدور حکم اعدام برای همایون شبانکاره، همراه با گزارش نگهداری طولانی در انفرادی، نگرانی درباره رعایت حقوق بنیادین او را افزایش می‌دهد. مواد ۳، ۵، ۹، ۱۰ و ۱۱ اعلامیه جهانی حقوق بشر بر حق حیات، منع رفتار غیرانسانی، ممنوعیت بازداشت خودسرانه، دادرسی عادلانه و اصل برائت تأکید دارند. مواد ۶، ۷ و ۱۴ میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی نیز تضمین‌های مرتبط را مشخص می‌کنند. قواعد نلسون ماندلا انفرادی طولانی‌مدت را ممنوع می‌دانند.
کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک