گزارش هفتگی نقض حقوق بشر در ایران؛ از ۷ تا ۱۳ شهریور ۱۴۰۵

گزارش هفتگی کانون حقوق بشر ایران از نقض حقوق بنیادین شهروندان، اعدام، بازداشت و… در بازه زمانی هفتم تا سیزدهم شهریورماه ۱۴۰۵

نگاهی مستند به جدیدترین موارد نقض حقوق بشر، صدور احکام سنگین حبس و فشار بر پیروان سایر مذاهب از شنبه ۷ شهریور تا جمعه ۱۳ شهریور

کانون حقوق بشر ایران، شنبه ۱۴ شهریورماه ۱۴۰ – در بازه زمانی شنبه ۷ تا جمعه ۱۳ شهریور ۱۴۰۵، دستگاه سرکوب و ساختار قضایی، موج تازه‌ای از بازداشت‌های خودسرانه، صدور احکام سنگین و اجرای احکام اعدام را در شهرهای مختلف پیش برده است. اجرای حکم اعدام دست‌کم ۹ زندانی در شهرهای مختلف، صدور احکام سنگین حبس از جمله ۱۴ سال و ۱۲ سال زندان برای معترضان، پرونده‌سازی دسته‌جمعی برای دست‌کم ۲۰ وکیل دادگستری در استان فارس، اعلام جرم علیه رسانه‌ها و بازداشت ده‌ها شهروند، از برجسته‌ترین موارد نقض حقوق بشر در این بازه زمانی بوده است. هم‌زمان، فشارهای امنیتی بر پیروان سایر مذاهب از جمله شهروندان بهائی و محرومیت زندانیان از خدمات درمانی ادامه داشته است.

اجرای احکام اعدام و افزایش اعدام‌ها

مجازات اعدام نقض مستقیم و بنیادی «حق زندگی» انسان‌ها است. اعدام در هر شرایطی نقض حقوق بشر محسوب می‌شود و اجرای این احکام در هفته اخیر شدت یافته است.

صدور احکام سنگین، شلاق و فشار بر وکلا و فعالان

دستگاه قضایی با صدور احکام طولانی‌مدت حبس، مجازات‌های تحقیرآمیز مانند شلاق و مصادره اموال، سعی در سرکوب فعالیت‌های مدنی دارد. همچنین پرونده‌سازی برای وکلا و رسانه‌ها، تلاشی آگاهانه برای سلب حق دفاع و سانسور اطلاع‌رسانی است.

بازداشت‌های خودسرانه، بلاتکلیفی و محرومیت‌های درمانی

مأمورین اطلاعاتی و امنیتی با بازداشت‌های دسته‌جمعی و ورود به منازل شهروندان، آزادی‌های فردی آنان را سلب می‌کنند. نگهداری بازداشت‌شدگان در حالت بلاتکلیفی طولانی مدت و محروم‌سازی آنان از خدمات پزشکی و درمانی، از روش‌های رایج فشار بر زندانیان سیاسی و شکنجه آنان است.

فشار بر پیروان سایر مذاهب (شهروندان بهائی)

ساختار قضایی و امنیتی همچنان پیروان سایر مذاهب را تحت فشارهای هدفمند قرار می‌دهد. بازداشت و احضار شهروندان بهائی صرفاً به دلیل باورهای مذهبی آن‌ها، نقض آشکار آزادی عقیده است.

• تیرکلای ساری: تداوم بازداشت و بلاتکلیفی ۳ شهروند بهائی در زندان تیرکلای ساری.
• نوا بهامین: احضار به اداره اطلاعات و بازجویی به دلیل باورهای مذهبی.
• سما قدیرزاده: احضار به اداره اطلاعات استان یزد و اعمال فشار امنیتی.
• گزارش‌ها و اخبار مرتبط با نقض حقوق بشر در ایران
• لیست و مشخصات کامل زندانیان سیاسی اعدام شده از سال ۱۴۰۰ تا ‌کنون
• فهرست جامع زندانیان محکوم به اعدام – زندانیان سیاسی و بازداشت‌شدگان اعتراضات ۱۴۰۴
• آرشیو قضات مرگ ـ قضات صادر کننده احکام اعدام در ایران
• آخرین خبرهای بازداشت شدگان اعتراضات
• جهان بداند در ایران چه گذشت! فیلم‌های تکان‌دهنده + فیلم‌های افزوده جدید از کشتار اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
• مستند حقوقی؛ بررسی کارنامه محمدمهدی شهمیرزادی؛ قاضی و رئیس شعبه ۲۳ دادگاه انقلاب تهران
• خودکشی زندانیان و مرگ‌های مشکوک پس از آزادی؛ هشدار فوری به خانواده‌ها
• زندان تهران بزرگ؛ فروش تخت، تماس و ملاقات در سایه فشار اقتصادی بر زندانیان

بررسی حقوقی موج اعدام، بازداشت و سرکوب براساس قوانین داخلی

قوانین دیکتاتوری حاکم بر ایران به‌دلیل مغایرت با دادرسی عادلانه و محدودکردن حقوق شهروندان همواره مورد انتقاد بوده‌اند. بررسی رویدادهای این هفته براساس قوانین داخلی به معنای تأیید آنها نیست؛ بلکه نشان می‌دهد دستگاه قضایی و نهادهای امنیتی حتی همین مقررات را نیز رعایت نکرده‌اند.

اصول ۲۲ و ۳۹ قانون اساسی بر مصونیت جان، حقوق و حیثیت افراد تأکید دارند. اصل ۳۲ بازداشت بدون ضابطه قانونی را ممنوع می‌کند و اصول ۳۵ و ۳۷ حق برخورداری از وکیل و اصل برائت را به رسمیت می‌شناسند. اصول ۲۳ و ۲۴ نیز تفتیش عقاید و محدودکردن آزادی بیان را منع می‌کنند.

مواد ۱۳۷، ۱۴۰، ۱۴۱ و ۱۴۹ آیین‌نامه سازمان زندان‌ها، مسئولان را موظف به درمان، تأمین دارو، اعزام ضروری و پایش زندانیان بیمار می‌کنند. بازداشت‌های بدون شفافیت، پرونده‌سازی برای وکلا، فشار بر پیروان سایر مذاهب و محرومیت زندانیان از درمان، با این مقررات تعارض دارد.

اعدام، بازداشت‌های خودسرانه و سرکوب آزادی‌ها از منظر حقوق بشر

اعدام دست‌کم ۹ زندانی، بازداشت گسترده شهروندان، صدور احکام سنگین حبس و شلاق و فشار بر وکلا، تعرض به حق حیات، آزادی، امنیت فردی و کرامت انسانی است.

مواد ۳، ۵، ۹، ۱۰ و ۱۱ اعلامیه جهانی حقوق بشر از حق حیات، منع رفتار غیرانسانی، ممنوعیت بازداشت خودسرانه و دادرسی عادلانه حمایت می‌کنند. مواد ۱۸، ۱۹ و ۲۵ نیز آزادی دین و بیان و حق برخورداری از درمان را به رسمیت می‌شناسند.

مواد ۶، ۷، ۹، ۱۰ و ۱۴ میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی نیز از حق حیات، منع شکنجه و برخورداری از محاکمه عادلانه حمایت می‌کنند. اجرای اعدام پس از دادرسی ناعادلانه می‌تواند مصداق سلب خودسرانه حق حیات باشد. قواعد نلسون ماندلا نیز محرومیت عامدانه زندانیان از درمان و رفتار تحقیرآمیز با آنان را ممنوع می‌کند.

کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک