زندان اوین؛ برگزاری مراسم گرامیداشت جان‌باختگان قتل‌عام ۶۷ در بند ۷

جمعی از زندانیان سیاسی زندان اوین با نصب نقاشی، شعرخوانی، سخنرانی و همخوانی سرود، یاد زندانیان سیاسی اعدام‌شده در تابستان ۱۳۶۷ را گرامی داشتند

کانون حقوق بشر ایران، شنبه ۷ شهریورماه ۱۴۰۵ – بر پایه خبر رسیده به کانون حقوق بشر ایران، جمعی از زندانیان سیاسی با گرایش‌های مختلف در بند ۷ زندان اوین، هم‌زمان با سالگرد قتل‌عام زندانیان سیاسی در تابستان ۱۳۶۷، مراسمی برای گرامیداشت یاد جان‌باختگان آن رویداد برگزار کردند. حاضران در این مراسم با نصب نقاشی‌های تهیه‌شده در راهروی بند، سخنرانی، شعرخوانی و اجرای جمعی سرود، بر ضرورت زنده نگه‌داشتن یاد اعدام‌شدگان و ادامه دادخواهی تأکید کردند.

برگزارکنندگان مراسم شمار قربانیان قتل‌عام زندانیان سیاسی را بیش از ۳۰ هزار زندانی مجاهد و مبارز عنوان کردند. با توجه به نبود دسترسی عمومی به اسناد کامل و مستقل، این آمار در خبر حاضر به نقل از برگزارکنندگان بیان می‌شود.

آنچه در مراسم بند ۷ زندان اوین گذشت

نصب نقاشی‌های زندانیان در راهروی بند ۷

در آغاز این برنامه، نقاشی‌هایی که زندانیان به مناسبت سالگرد قتل‌عام تابستان ۱۳۶۷ تهیه کرده بودند، بر دیوارهای راهروی بند نصب شد. این آثار بخشی از برنامه یادبود بود و با هدف بازتاب خاطره قربانیان و تأکید بر فراموش‌نشدن اعدام‌های آن دوره به نمایش درآمد.

پس از نصب نقاشی‌ها، شماری از زندانیان درباره روند سرکوب زندانیان سیاسی در دهه ۶۰ و به‌ویژه اعدام‌های تابستان ۱۳۶۷ سخنرانی کردند. آنان ضمن مرور آنچه در آن سال‌ها رخ داده است، سیاست سرکوب مخالفان و معترضان را روندی دانستند که به گفته آنها در دهه‌های بعد نیز ادامه یافته است.

برگزاری چنین مراسمی در داخل زندان اوین از آن جهت اهمیت دارد که زندانیان سیاسی، با وجود محرومیت از آزادی و محدودیت‌های محیط زندان، کوشیده‌اند یاد قربانیان اعدام‌های سیاسی را زنده نگه دارند و خواسته دادخواهی را به نسل‌های بعد منتقل کنند.

شعرخوانی به یاد وحید بنی‌عامریان و دیگر اعدام‌شدگان

بخش دیگری از مراسم به خواندن شعرهایی اختصاص داشت که زندانیان برای این مناسبت سروده یا انتخاب کرده بودند. یکی از زندانیان شعر «آن عاشقان شرزه که با شب نزیستند، رفتند و شهر خفته ندانست کیستند» را به وحید بنی‌عامریان و دیگر زندانیانی تقدیم کرد که بنا بر اطلاعات ارائه‌شده، همراه او در فروردین ۱۴۰۵ اعدام شدند.

خواندن این شعر فضای مراسم را به‌شدت تحت تأثیر قرار داد. شماری از حاضران با یادآوری جان‌باختگان و مرور خاطرات اقوام، دوستان و نزدیکان خود متأثر شدند. این بخش از برنامه، میان اعدام‌های دهه ۶۰ و نگرانی‌های کنونی درباره تداوم اجرای مجازات اعدام در ایران پیوند برقرار می‌کرد.

گزارش‌ها و اخبار مرتبط با نقض حقوق بشر در ایران

• لیست و مشخصات کامل زندانیان سیاسی اعدام شده از سال ۱۴۰۰ تا ‌کنون
• فهرست جامع زندانیان محکوم به اعدام – زندانیان سیاسی و بازداشت‌شدگان اعتراضات ۱۴۰۴
• آرشیو قضات مرگ ـ قضات صادر کننده احکام اعدام در ایران
• آخرین خبرهای بازداشت شدگان اعتراضات
• جهان بداند در ایران چه گذشت! فیلم‌های تکان‌دهنده + فیلم‌های افزوده جدید از کشتار اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
• مستند حقوقی؛ بررسی کارنامه محمدمهدی شهمیرزادی؛ قاضی و رئیس شعبه ۲۳ دادگاه انقلاب تهران
• اعدام قائم حسینی در زندان دستگرد؛ پنجمین اعدام پرونده میدان علیخانی
• اعدام مجید آدینه، بازداشت‌شده اعتراضات سراسری ۱۴۰۴؛ پرونده‌ای با ابهامات گسترده

تأکید بر تقابل آزادی‌خواهی و استبداد

یکی از سخنرانان مراسم با نقد دیدگاه‌های اصلاح‌طلبانه و قوم‌گرایانه، مسئله اصلی جامعه ایران را تقابل «آزادی» و «استبداد» توصیف کرد. او گفت شکاف اصلی جامعه نه میان جناح‌ها و گرایش‌های درون حاکمیت، بلکه میان استبداد و آزادی‌خواهی و میان ستمگر و ستمدیده است.

در بخش دیگری از سخنرانی‌ها، به گسترش جنبش جهانی لغو مجازات اعدام اشاره شد. سخنرانان اجرای احکام اعدام در ایران را بخشی از سیاست ایجاد ترس در جامعه و ابزاری برای مقابله با اعتراضات اجتماعی و سیاسی دانستند.

در ادامه، یکی از زندانیان شعری با مضمون «دار» خواند. مراسم بند ۷ زندان اوین در پایان با همخوانی سرود «خون ارغوان‌ها» به پایان رسید. پیام اصلی این برنامه، حفظ یاد قربانیان قتل‌عام ۶۷، مخالفت با مجازات اعدام و تأکید بر ادامه دادخواهی و مبارزه برای آزادی اعلام شد.

کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک