مرگ مشکوک ۳زندانی در زندان بانه طی یک ماه

در کمتر از یک ماه، سه زندانی با نام‌های علی سهرابی، فرهاد رمضانی و کمال محمدپور در زندان بانه به دلایل مشکوک جان خود را از دست داده‌اند؛ مسئولان علت را “ایست قلبی” عنوان کرده‌اند

کانون حقوق بشر ایران، جمعه ۵ اردیبهشت‌ماه ۱۴۰۴ – در فاصله زمانی میان اسفند ۱۴۰۳ تا فروردین ۱۴۰۴، زندان بانه شاهد مرگ ۳زندانی با فاصله زمانی اندک بوده است. بر اساس گزارش‌های رسیده، علی سهرابی، فرهاد رمضانی و کمال محمدپور، ۳زندانی که در پرونده‌های مختلف در این زندان محبوس بودند، به دلایل مشابه و مشکوک جان خود را از دست داده‌اند.

مرگ علی سهرابی تنها دو روز پس از انتقال به زندان بانه

در تازه‌ترین مورد، علی سهرابی، اهل همدان، روز دوشنبه ۱۸ فروردین ۱۴۰۴ (۷ آوریل ۲۰۲۵) تنها ۲روز پس از انتقال به زندان بانه، جان باخت. به گفته یک منبع آگاه، علت رسمی مرگ وی “ایست قلبی” اعلام شده اما سرعت رخ دادن این حادثه، آن هم در فاصله کوتاهی پس از ورود وی به زندان، نگرانی‌هایی درباره احتمال بدرفتاری یا شرایط نامناسب نگهداری ایجاد کرده است.

مرگ فرهاد رمضانی در اسفند؛ روایت مشابه “ایست قلبی”

پیش‌تر در تاریخ پنج‌شنبه ۱۶ اسفند ۱۴۰۳ (۶ مارس ۲۰۲۵)، فرهاد رمضانی، یکی از زندانیان کُرد اهل بانه، که پدر یک فرزند بود، در همان زندان جان خود را از دست داد. مشابه با مورد علی سهرابی، علت مرگ فرهاد رمضانی نیز ایست قلبی عنوان شده است. فرهاد رمضانی به دلیل اتهامات مرتبط با قاچاق کالا به زندان محکوم شده بود.

کمال محمدپور؛ سومین مورد در عرض دو هفته

سومین زندانی که جان خود را از دست داده، کمال محمدپور نام دارد. وی نیز از اهالی بانه و پدر ۳فرزند بود که روز جمعه ۱۰ اسفند ۱۴۰۳ (۲۸ فوریه ۲۰۲۵) در زندان جان باخت. همانند دو مورد دیگر، دلیل مرگ وی ایست قلبی اعلام شده است. گفته می‌شود وی پیش‌تر به اتهامات مرتبط با مواد مخدر محاکمه و زندانی شده بود.

تکرار روایت “ایست قلبی”؛ افکار عمومی را نگران کرده است

مرگ ۳زندانی در مدت زمانی کمتر از یک ماه، و اعلام مشابه علت فوت آنها به عنوان ایست قلبی، این فرضیه را در میان خانواده‌ها و ناظران حقوق بشری تقویت کرده که شرایط نگهداری در زندان بانه با استانداردهای انسانی و قانونی فاصله زیادی دارد. به ویژه در شرایطی که نهادهای ناظر و مستقل امکان بررسی دقیق این مرگ‌ها را ندارند، نگرانی از بدرفتاری، شکنجه یا عدم رسیدگی پزشکی بیشتر شده است.

سکوت مقامات و نبود شفافیت

تا زمان تنظیم این خبر، هیچ توضیح شفافی از سوی مسئولان زندان بانه یا مقامات قضایی استان کردستان درباره این مرگ‌ها ارائه نشده است. این سکوت، در حالی که خانواده‌ها خواستار شفاف‌سازی در مورد علت واقعی مرگ عزیزان‌شان هستند، بر ابهامات افزوده است.

• زندان مرکزی زاهدان؛ تبدیل زندان به مرکز توزیع مواد مخدر با پوشش امنیتی
• سازمان عفو بین الملل، درخواست اقدام جهانی برای توقف حکم اعدام مهدی حسنی و بهروز احسانی

مرگ‌های مشکوک در زندان بانه؛ نقض آشکار حقوق بشر و اصول دادرسی

طبق ماده ۶ میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی، هر انسان دارای حق ذاتی حیات است و هیچ‌کس نباید به‌طور خودسرانه از زندگی محروم شود. همچنین بر اساس بند یک ماده ۱۰ همین میثاق، با زندانیان باید به شیوه‌ای انسانی و با احترام به کرامت ذاتی انسان رفتار شود.

مرگ مشکوک این ۳زندانی و فقدان رسیدگی شفاف و بی‌طرفانه از سوی نهادهای قضایی و امنیتی، مصداق روشنی از نقض حقوق بشر و بی‌توجهی به تعهدات بین‌المللی از سوی مقامات حکومتی است.

نهادهای حقوق بشری، از جمله سازمان عفو بین‌الملل و کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل، باید خواستار تحقیقات مستقل و بین‌المللی درباره مرگ این ۳زندانی شوند. همچنین جامعه مدنی و نهادهای مردمی در کردستان و سراسر کشور باید با مطالبه‌گری، مقامات را به پاسخگویی درباره وضعیت زندان‌ها و مرگ‌های مشکوک در بازداشتگاه‌ها وادار کنند.

کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک