رد اعاده دادرسی محراب عبدالله زاده؛ تداوم ابهام‌های حقوقی در پرونده یکی از بازداشت‌شدگان اعتراضات سراسری

دیوان عالی کشور درخواست اعاده دادرسی محراب عبدالله زاده را رد کرد؛ وکیل پرونده از نقض تبصره ماده ۴۷۸ و نبود وکیل انتخابی در روند رسیدگی خبر داد

کانون حقوق بشر ایران، چهارشنبه ۲۹ بهمن‌ماه ۱۴۰۴ – درخواست اعاده دادرسی محراب عبدالله زاده، از بازداشت‌شدگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۱ که پیشتر به اعدام محکوم شده است، توسط شعبه ۳۹ دیوان عالی کشور رد شد. این تصمیم در حالی اتخاذ شده که وکیل پرونده از وجود ایرادات متعدد شکلی و ماهوی در روند رسیدگی و عدم رعایت نص صریح قانون خبر داده است.

رد اعاده دادرسی محراب عبدالله زاده در دیوان عالی کشور

سیداد شیرزاد، وکیل دادگستری، اعلام کرد درخواست اعاده دادرسی محراب عبدالله زاده که در تاریخ ۲۹ آذرماه در شعبه ۳۹ دیوان عالی کشور ثبت شده بود، در تاریخ ۷ بهمن‌ماه رد شده است. به گفته وی، با وجود ثبت مجدد درخواست اعاده دادرسی در ۲۸ بهمن‌ماه، شعبه مذکور از صدور دستور توقف اجرای حکم خودداری کرده است. این موضوع در شرایطی مطرح می‌شود که پرونده محراب عبدالله زاده با حکم اعدام مواجه است و هرگونه تصمیم قضایی از اهمیت بالایی برخوردار است. وکیل پرونده تصریح کرد که عدم صدور دستور توقف اجرای حکم با نص صریح تبصره ماده ۴۷۸ قانون آیین دادرسی کیفری در تعارض است.

استناد به تبصره ماده ۴۷۸و ایراد قانونی

سیداد شیرزاد با اشاره به تبصره ماده ۴۷۸ قانون آیین دادرسی کیفری اعلام کرد که با وصول درخواست اعاده دادرسی، صدور دستور توقف اجرای حکم الزام قانونی دارد. به گفته او، خودداری از صدور این دستور مغایر با نص روشن قانون است. وی تأکید کرد در پرونده محراب عبدالله زاده، ایرادات متعددی در روند رسیدگی وجود داشته که مستلزم بررسی دقیق‌تر از سوی مرجع عالی قضایی بوده است. این وکیل دادگستری افزود که پرونده بدون رسیدگی به اتهام قتل و بدون طرح درخواست اولیای دم، به صدور حکم اعدام با عنوان «افساد فی‌الارض» منتهی شده است.

• شیراز – فیلم بازداشت و سربه نیست‌کردن دختر معترض در اعتراضـات سراسری ۱۴۰۴
• اسامی و مشخصات جانباختگان اعتراضـات سراسری ۱۴۰۴؛
• گزارش مستند آتش زدن بازار رشت و به رگبار بستن مردم در اعتراضـات سراسری ۱۴۰۴ + فیلم
• فیلم لحظه شلیک بی‌رحمانه به سر و قلب دختران معترض در اعتراضـات سراسری ۱۴۰۴ توسط پاسداران؛ هولوکاست در قرن ۲۱
• فیلم به رگبار بستن وحشیانه مردم در فردیس کرج در اعتراضـات سراسری ۱۴۰۴ توسط پاسداران
•  فیلم شلیک از فاصله یک متری به ۲جوان معترض در مشهد؛ سندی دیگر از سرکوب خونین اعتراضـات سراسری ۱۴۰۴ + عکس‌ها
• تهران قلب اعتراضات سراسری ایران؛ فیلم‌های تکان‌دهنده یک شب پرتنش
• فیلم تکان دهنده شلیک گلوله توسط پاسداران به قلب دختر معترض در تهران – اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
• فیلم شلیک بی‌محابای تیر مستقیم جنگی پاسداران و لباس شخصی‌ها به مردم در اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
• فیلم تکان دهنده حمله وحشیانه بسیجی‌های قمه بدست به دختر معترض و قمه زدن به سر او در اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
• فیلم تکان‌دهنده شلیک با سلاح سنگین به سر جوان معترض و متلاشی شدن مغز او در اعتراضات سراسری ۱۴۰۴

نبود وکیل انتخابی در مرحله بازجویی و رسیدگی

یکی از محورهای اصلی اعتراض وکیل، نبود وکیل انتخابی در مراحل اولیه رسیدگی بوده است. به گفته او، تفهیم اتهام به محراب عبدالله زاده بدون حضور وکیل انجام شده است. این موضوع در حالی رخ داده که دسترسی به وکیل در مرحله تحقیقات مقدماتی، از حقوق اساسی متهم محسوب می‌شود. همچنین در جریان رسیدگی دادگاه، دفاع مؤثر از سوی وکیل منتخب در مراحل حساس پرونده فراهم نشده است. این وضعیت، نگرانی‌هایی درباره رعایت اصول دادرسی منصفانه در پرونده محراب عبدالله زاده ایجاد کرده است.

ایرادات شکلی در روند رسیدگی

بر اساس اظهارات وکیل پرونده، جسد متوفی بدون انجام کالبدگشایی و پیش از اخذ نظر پزشکی قانونی دفن شده است. وی تأکید کرد که هیچ اقرار قانونی معتبری از سوی محراب عبدالله زاده نزد مقام قضایی وجود ندارد و این متهم همواره نقش خود در وارد کردن ضربه کشنده را انکار کرده است. همچنین طبق اظهارات سایر متهمان و مطلعان حاضر در صحنه، اشاره‌ای به نقش داشتن محراب عبدالله زاده در وارد کردن ضربات کشنده نشده است. حتی در مفاد دادنامه دیوان عالی کشور نیز نقش محوری در قتل به سایر متهمان نسبت داده شده است.

مسئله سن قانونی و صلاحیت دادگاه

وکیل پرونده همچنین به موضوع سن برخی متهمان در زمان وقوع حادثه اشاره کرده است. به گفته او، برخی از متهمان زیر سن قانونی بوده‌اند و دادگاه کیفری یک ویژه نوجوانان صلاحیت رسیدگی به پرونده را داشته است. با این حال، این ایراد مورد توجه قرار نگرفته است. محراب عبدالله زاده پیشتر توسط شعبه دوم دادگاه انقلاب ارومیه از بابت اتهام «افساد فی‌الارض» از طریق «مشارکت در قتل عمد» یک عضو بسیج محاکمه شد و در آبان‌ماه سال گذشته به اعدام محکوم شد. وی اهل اشنویه است و در جریان اعتراضات ۱۴۰۱ بازداشت و مدتی بعد با تودیع وثیقه آزاد شده بود. او در بخش دیگری از پرونده خود به اتهام «اجتماع و تبانی» به ۹ ماه زندان محکوم شد و نهایتاً بازداشت و به زندان ارومیه منتقل شد.

نقض حقوق بشر در روند پرونده محراب عبدالله زاده

پرونده محراب عبدالله زاده از منظر حقوقی با موارد متعددی از نقض اصول بنیادین دادرسی همراه بوده است.

نقض حق دادرسی عادلانه – ماده ۱۰ اعلامیه جهانی حقوق بشر: رسیدگی بدون فراهم‌سازی شرایط دفاع مؤثر.

نقض حق دسترسی به وکیل – ماده ۱۴ میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی: تفهیم اتهام بدون حضور وکیل انتخابی.

نقض اصل برائت – ماده ۱۱ اعلامیه جهانی حقوق بشر: صدور حکم سنگین بدون اقرار معتبر قانونی.

نقض حق بررسی مؤثر ادله – استانداردهای دادرسی منصفانه: دفن جسد بدون کالبدگشایی و اخذ نظر پزشکی قانونی.

نقض نص صریح قانون داخلی – تبصره ماده ۴۷۸ قانون آیین دادرسی کیفری: خودداری از صدور دستور توقف اجرای حکم پس از ثبت اعاده دادرسی.

رد اعاده دادرسی محراب عبـدالله زاده در حالی صورت گرفته که وکیل پرونده بر وجود ایرادات جدی در فرآیند رسیدگی تأکید دارد. این پرونده اکنون در شرایطی قرار دارد که ادامه اجرای حکم، بدون رسیدگی مجدد به ایرادات مطرح‌شده، می‌تواند پرسش‌های حقوقی بیشتری درباره روند دادرسی ایجاد کند.

کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک