با گذشت بیش از۴ ماه از ناپدید شدن امید تاتاری، خانواده او همچنان از سرنوشت این جوان ۲۴ ساله بی‌اطلاع هستند؛ همزمان فعالان حقوق بشر نسبت به افزایش بازداشت‌های خودسرانه و ناپدیدسازی‌های فراقانونی پس از تشدید فضای امنیتی هشدار می‌دهند
کانون حقوق بشر ایران، شنبه ۲۶ اردیبهشت‌ماه ۱۴۰۵ – سرنوشت امید تاتاری، جوان ۲۴ ساله اهل روستای ریک‌آباد از توابع صومای برادوست ارومیه، همچنان در هاله‌ای از ابهام قرار دارد. خانواده او می‌گویند از زمان ناپدید شدنش هیچ تماس، اطلاع رسمی یا پاسخ شفافی از سوی نهادهای مسئول دریافت نکرده‌اند. این در حالی است که همزمان با تشدید فضای امنیتی و افزایش سرکوب پس از آغاز جنگ، گزارش‌های متعددی از بازداشت‌های خودسرانه، ناپدیدسازی‌های فراقانونی و بی‌خبری خانواده‌ها از وضعیت بازداشت‌شدگان منتشر شده است.
ناپدید شدن امید تاتاری در مسیر مراجعه به دندانپزشکی
بر اساس اطلاعات منتشرشده، امید تاتاری، فرزند خالد و اهل روستای ریک‌آباد، روز چهارشنبه ۱۷ دی‌ماه ۱۴۰۴ همراه برادرش برای مراجعه به دندانپزشکی راهی ارومیه شد. به گفته خانواده، برادرش وحید تاتاری حدود ساعت ۱۰ صبح او را مقابل ترمینال دخانیات ارومیه پیاده کرده و از آن لحظه تاکنون هیچ اطلاعی از وضعیت او در دست نیست.
خانواده امید تاتاری می‌گویند در روزهای گذشته به مراکز مختلف، بیمارستان‌ها، نهادهای انتظامی و مراجع مسئول مراجعه کرده‌اند اما تاکنون هیچ پاسخ روشن و قابل استنادی درباره سرنوشت فرزندشان دریافت نکرده‌اند. به گفته نزدیکان خانواده، بی‌خبری مطلق از وضعیت این جوان ۲۴ ساله نگرانی‌های جدی درباره احتمال بازداشت یا ناپدیدسازی فراقانونی او ایجاد کرده است.
جست‌وجوی خانواده در بیمارستان‌ها و مراکز درمانی
خانواده امید تاتاری اعلام کرده‌اند که در جریان جست‌وجوی فرزندشان، ناچار شده‌اند در برخی مراکز درمانی و پزشکی قانونی، پیکرهای ناشناس را بررسی کنند. به گفته آنان، این وضعیت فشار روانی سنگینی بر خانواده وارد کرده و روزهای دشواری را برای آنان رقم زده است.
فعالان حقوق بشر می‌گویند بی‌اطلاعی خانواده‌ها از وضعیت افراد ناپدیدشده، یکی از شدیدترین اشکال فشار روانی علیه خانواده‌ها محسوب می‌شود. در سال‌های اخیر موارد متعددی از ناپدید شدن شهروندان، بازداشت‌های بدون اطلاع‌رسانی و قطع ارتباط بازداشت‌شدگان با خانواده‌ها گزارش شده است.
افزایش بازداشت‌های خودسرانه پس از تشدید فضای امنیتی
همزمان با افزایش فضای امنیتی در کشور، گزارش‌های مربوط به بازداشت‌های خودسرانه و فراقانونی نیز افزایش یافته است. فعالان حقوق بشر می‌گویند پس از آغاز جنگ و تشدید فضای سرکوب، نهادهای امنیتی و قضایی دست بازتری برای برخورد با شهروندان، معترضان و فعالان مدنی پیدا کرده‌اند.
به گفته آنان، در بسیاری از موارد، افراد بدون ارائه حکم قضایی یا اطلاع‌رسانی رسمی بازداشت می‌شوند و خانواده‌ها برای روزها یا حتی هفته‌ها از محل نگهداری و وضعیت آنان بی‌اطلاع می‌مانند. فعالان حقوق بشری هشدار می‌دهند که ادامه این روند، فضای ترس و ناامنی را در جامعه گسترش داده است.
نگرانی از ناپدیدسازی‌های فراقانونی
در سال‌های گذشته، نهادهای حقوق بشری بارها نسبت به موارد ناپدیدسازی قهری و بازداشت‌های مخفیانه در ایران هشدار داده‌اند. در چنین پرونده‌هایی، نهادهای امنیتی یا مسئولان قضایی از ارائه اطلاعات روشن درباره وضعیت فرد بازداشت‌شده خودداری می‌کنند و خانواده‌ها در بی‌خبری کامل باقی می‌مانند.
فعالان حقوق بشر می‌گویند نبود شفافیت، عدم پاسخگویی نهادهای مسئول و محدودیت دسترسی خانواده‌ها به اطلاعات، نگرانی‌ها درباره امنیت جانی افراد ناپدیدشده را افزایش می‌دهد. در مورد امید تاتاری نیز تاکنون هیچ مقام رسمی توضیح شفافی درباره سرنوشت او ارائه نکرده است.
گزارش‌ها و اخبار مرتبط با نقض حقوق بشر در ایران
- اعـدام محراب عبدالله‌زاده در ارومیه؛ اجرای حکم مرگ برای بازداشت‌شده اعتراضات ۱۴۰۱ بر پایه اعترافات اجباری
- اعـدام عرفان کیانی در اصفهان؛ ابهام در روند دادگاه و ادامه موج احکام مرگ علیه بازداشت‌شدگان اعتراضات
- اعـدام عامر رامش در زندان زاهدان؛ پایان پرونده‌ای پرابهام با ادعاهای شکنجه و اعتراف اجباری
- انتقال مخفیانه ده‌ها زندانی به زندان قزلحصار؛ نگرانی‌ها درباره تحرکات مشکوک در واحد امنیتی ۳ افزایش یافت
- صدور حکم اعدام برای سعید زارعی کردشولی، حمیدرضا فتحی، عبدالرضا فتحی و حمیدرضا ثابت رای، از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه در شیراز
- عبدالجلیل شه‌بخش اعدام شد؛ ابهام کامل در روند بازداشت، دادگاه و دادرسی این زندانی سیاسی
- اعـدام ناصر بکرزاده و یعقوب کریم‌پور پس از پرونده‌های مبتنی بر اعترافات اجباری
- اعـدام سه زندانی سیاسی در مشهد؛ اجرای احکام مرگ برای بازداشت‌شدگان اعتراضات ۱۴۰۴ پس از شکنجه و فریب خانواده‌ها
- محمد عباسی در زندان قزلحصار اعدام شد؛ شکنجه و گروگان‌گیری دخترش برای اعتراف اجباری
تشدید نگرانی خانواده و نزدیکان
خانواده امید تاتاری می‌گویند روزهای گذشته را در نگرانی و اضطراب شدید سپری کرده‌اند و همچنان هیچ نشانه‌ای از وضعیت او در دست ندارند. به گفته نزدیکان این خانواده، ادامه بی‌خبری باعث شده نگرانی‌ها درباره سلامت و امنیت جانی این جوان افزایش پیدا کند.
فعالان مدنی در ارومیه و مناطق کردنشین نیز خواستار روشن شدن وضعیت امید تاتاری و پاسخگویی نهادهای مسئول شده‌اند.
نقض حقوق بشر؛ حق آگاهی خانواده‌ها از سرنوشت مفقودشدگان
تداوم بی‌خبری از سرنوشت امید تاتاری، نگرانی‌ها درباره نقض حقوق بنیادین شهروندان و بازداشت‌های فراقانونی را افزایش داده است. نهادهای حقوق بشری تأکید می‌کنند که خانواده‌ها حق دارند از وضعیت و محل نگهداری بستگان خود مطلع باشند و نهادهای مسئول موظف به ارائه اطلاعات شفاف هستند.
مواد نقض‌شده:
نقض حق آزادی و امنیت شخصی – ماده ۳ اعلامیه جهانی حقوق بشر:
ناپدید شدن یا بازداشت بدون اطلاع‌رسانی شفاف، ناقض حق امنیت فردی شهروندان است.
نقض ممنوعیت بازداشت خودسرانه – ماده ۹ اعلامیه جهانی حقوق بشر:
بازداشت یا نگهداری افراد بدون اعلام رسمی و بدون دسترسی خانواده به اطلاعات، مصداق بازداشت خودسرانه است.
نقض حق دسترسی خانواده‌ها به حقیقت – اصول حقوق بشری سازمان ملل:
خانواده‌ها حق دارند از سرنوشت و وضعیت بستگان مفقود یا بازداشت‌شده خود آگاه شوند.
نقض کرامت انسانی – ماده ۱ اعلامیه جهانی حقوق بشر:
بی‌خبری طولانی‌مدت و رها کردن خانواده‌ها در وضعیت اضطراب و سردرگمی، ناقض کرامت انسانی و حقوق بنیادین آنان است.
کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک
Discussion about this post