تماس با ما
بلاگ
دوشنبه, آبان ۲۵, ۱۴۰۵
کانون حقوق بشر ایران
  • صفحه‌اول
  • اعتراضات ۴۰۴
    • اعتراضات سراسری ۱۴۰۴ – ویدئوها و آخرین خبرها
    • بازداشت شدگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴ – آخرین خبرها و ویدئوها
    • فهرست، عکس و مشخصات جانباختگان اعتراضات ۱۴۰۴
    • فهرست جامع بازداشت‌شدگان محکوم به اعدام
  • حقوق‌بشر
  • اعدام
    • آرشیو اعدام‌ها در ایران
    • زندانیان سیاسی اعدام شده
  • شکنجه‌گران
    • افشای‌شکنجه‌گران، قضات مرگ، بازجویان
    • افشای شکنجه گران زندان شیبان اهواز
    • افشای شکنجه‌گران زندان قزلحصار
    • زندان بهبهان، مشخصات شکنجه گران و زندانبانان
  • قضات مرگ
  • گزارش‌ویژه
  • منابع
    • قیام سراسری ۱۴۰۱
    • زندان‌های ایران؛ مشخصات، عکس، کروکی، موقعیت مکانی و ویدئو
    • سپاه پاسداران
    • وزارت اطلاعات
    • قتل عام زندانیان سیاسی سال ۶۷
    • قیام‌های سراسری
      • اعتراضات سراسری ۷۸ تا ۱۴۰۱
      • قیام سراسری سال ۸۸
      • جانباختگان قیام سراسری آبان ۹۸
    • احکام قضایی در ایران
    • وثیقه‌های سنگین‌ابزار کنترل‌و انتقام
    • اعلامیه جهانی حقوق بشر
  • بانک‌زندانیان
  • بانک زندان
    • گزارش‌های زندان‌ها
    • ویدئوهای بازسازی سه‌بعدی زندان‌ها
  • EN
نتیجه پیدا نشد
View All Result
  • صفحه‌اول
  • اعتراضات ۴۰۴
    • اعتراضات سراسری ۱۴۰۴ – ویدئوها و آخرین خبرها
    • بازداشت شدگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴ – آخرین خبرها و ویدئوها
    • فهرست، عکس و مشخصات جانباختگان اعتراضات ۱۴۰۴
    • فهرست جامع بازداشت‌شدگان محکوم به اعدام
  • حقوق‌بشر
  • اعدام
    • آرشیو اعدام‌ها در ایران
    • زندانیان سیاسی اعدام شده
  • شکنجه‌گران
    • افشای‌شکنجه‌گران، قضات مرگ، بازجویان
    • افشای شکنجه گران زندان شیبان اهواز
    • افشای شکنجه‌گران زندان قزلحصار
    • زندان بهبهان، مشخصات شکنجه گران و زندانبانان
  • قضات مرگ
  • گزارش‌ویژه
  • منابع
    • قیام سراسری ۱۴۰۱
    • زندان‌های ایران؛ مشخصات، عکس، کروکی، موقعیت مکانی و ویدئو
    • سپاه پاسداران
    • وزارت اطلاعات
    • قتل عام زندانیان سیاسی سال ۶۷
    • قیام‌های سراسری
      • اعتراضات سراسری ۷۸ تا ۱۴۰۱
      • قیام سراسری سال ۸۸
      • جانباختگان قیام سراسری آبان ۹۸
    • احکام قضایی در ایران
    • وثیقه‌های سنگین‌ابزار کنترل‌و انتقام
    • اعلامیه جهانی حقوق بشر
  • بانک‌زندانیان
  • بانک زندان
    • گزارش‌های زندان‌ها
    • ویدئوهای بازسازی سه‌بعدی زندان‌ها
  • EN
نتیجه پیدا نشد
View All Result
کانون حقوق بشر ایران
نتیجه پیدا نشد
View All Result
صفحه اصلی گزارش ویژه

آبان ۹۸؛ از اعتراضات سراسری بر سر بنزین تا تشدید بحران معیشت در ۱۴۰۵

آبان ۹۸؛ از اعتراضات سراسری بر سر بنزین تا تشدید بحران معیشت در ۱۴۰۵

آبان ۹۸؛ از اعتراضات سراسری بر سر بنزین تا تشدید بحران معیشت در ۱۴۰۵

هفت سال پس از اعتراضات سراسری آبان ۹۸، تورم سالانه در مهر ۱۴۰۵ به ۷۶٫۸ درصد رسیده است. تغییر شعارها، نقش زنان و گسترش سریع تجمع‌ها در شهرهای مختلف، جایگاه آبان را در تحولات سیاسی سال‌های بعد روشن می‌کند

نقش رهبری و سازماندهی زنان در اعتراضات آبان ۹۸

کانون حقوق بشر ایران، دوشنبه ۲۵ آبان ماه ۱۴۰۵اعتراضات سراسری آبان ۹۸ با اعلام شبانه افزایش قیمت بنزین آغاز شد و ظرف چند روز، از اعتراض به هزینه سوخت به اعتراض علیه رأس حاکمیت گسترش یافت. تیراندازی نیروهای امنیتی و قطع گسترده اینترنت، امکان ثبت وقایع و پیگیری وضعیت بازداشت‌شدگان را محدود کرد. هفت سال بعد، هم‌زمان با ادامه دادخواهی خانواده‌های جان‌باختگان و رسیدگی به پرونده برخی بازداشت‌شدگان، افزایش قیمت‌ها بار دیگر این پرسش را پیش کشیده است که حاکمیت چگونه با فشار معیشتی و نارضایتی سیاسی روبه‌رو خواهد شد.

از دی ۹۶ تا آبان ۹۸؛ تغییر مخاطب اعتراضات

در اعتراضات دی ۱۳۹۶، شعار «اصولگرا، اصلاح‌طلب، دیگه تمومه ماجرا» نشان داد که بخشی از معترضان، هر دو جناح حاکمیت را در برابر وضعیت موجود مسئول می‌دانستند. این تغییر در آبان ۹۸ نیز دیده شد. اعتراض‌ها در واکنش به یک تصمیم مشخص اقتصادی آغاز شدند و در برخی شهرها، شعارها در فاصله کوتاهی متوجه علی خامنه‌ای و ساختار ولایت فقیه شدند.

بامداد ۲۴ آبان ۱۳۹۸، قیمت هر لیتر بنزین سهمیه‌ای از هزار به هزار و پانصد تومان رسید و نرخ بنزین آزاد سه هزار تومان تعیین شد. نخستین گزارش‌ها از تجمع مقابل جایگاه‌های سوخت و اعتراض در خیابان‌های اهواز، بهبهان، ماهشهر و سیرجان خبر می‌دادند. برای رانندگانی که خودرو ابزار کارشان بود، این تصمیم هزینه کسب درآمد را بالا می‌برد. نگرانی از افزایش کرایه و هزینه حمل کالا هم دامنه اثر آن را به خانوارهای فاقد خودرو می‌رساند.

کسری بودجه، رکود، تورم، بیکاری و افت ارزش ریال از فشارهای اقتصادی آن دوره بودند. بحران آب و محیط‌زیست و نارضایتی از فساد نیز در شمار مسائل پیش روی جامعه قرار داشتند. در چنین شرایطی، شیوه اعلام و اجرای افزایش قیمت بنزین به موضوع اعتراض تبدیل شد. تغییر شعارها نشان داد که بخشی از معترضان، مسئولیت فشار معیشتی را متوجه نحوه تصمیم‌گیری در رأس حاکمیت می‌دانستند.

نقش رهبری و سازماندهی زنان در اعتراضات آبان ۹۸

گسترش اعتراضات در شهرها و نقش زنان

معالی‌آباد شیراز و شهر صدرا دو نمونه از شکل‌گیری اعتراضات در سطح محلی بودند. در معالی‌آباد، تجمع روز ۲۵ آبان با شعارهای معیشتی همراه بود و در ادامه، شعارهایی علیه خامنه‌ای شنیده شد. همان روز، در میدان گل‌های صدرا، توقف خودروها به شکل‌گیری تجمع انجامید و شاهدان از تیراندازی در محدوده پایگاه بسیج در بعدازظهر خبر دادند. شکل اعتراض و زمان برخورد مأموران در هر محل متفاوت بود، اما فاصله کوتاه میان نخستین تجمع‌ها و گسترش آن‌ها، ظرفیت بسیج محلی را نشان داد.

نقش زنان در هماهنگی و مستندسازی اعتراضات آبان ۹۸ نیز در گزارش‌های آن دوره بازتاب یافت. دعوت مردم به تجمع، هماهنگی گروه‌های کوچک و ثبت عکس و ویدئو از جمله فعالیت‌هایی بود که در این گزارش‌ها به زنان نسبت داده شد. رسانه‌های وابسته به حاکمیت نیز به نقش زنان در هدایت برخی تجمع‌ها اشاره کردند.

مقام‌های سیاسی و امنیتی وقت، از جمله حسن روحانی و رمضان شریف، درباره سازمان‌یافتگی بخشی از اعتراضات سخن گفتند. در اظهارات منتسب به مقام‌های حکومتی، موضوع ارتباط شماری از معترضان با گروه‌های مخالف نیز مطرح شد. این گفته‌ها نشان می‌دهد حاکمیت گسترش تجمع‌ها را چگونه ارزیابی می‌کرد. تعیین گستره و شکل نقش هر تشکل، به شواهد مستقل درباره رخدادهای همان شهرها نیاز دارد. آنچه گزارش‌های محلی روشن می‌کنند، توان مردم برای شکل‌دادن به اعتراض‌های هم‌زمان و طرح مطالبات مشترک در نقاط مختلف است.

گزارش‌ها و اخبار مرتبط با نقض حقوق بشر در ایران

  • لیست و مشخصات کامل زندانیان سیاسی اعدام شده از سال ۱۴۰۰ تا ‌کنون
  • فهرست جامع زندانیان محکوم به اعدام – زندانیان سیاسی و بازداشت‌شدگان اعتراضات ۱۴۰۴
  • آرشیو قضات مرگ قضات صادر کننده احکام اعدام در ایران
  • آخرین خبرهای بازداشت شدگان اعتراضات
  • جهان بداند در ایران چه گذشت! فیلم‌های تکان‌دهنده + فیلم‌های افزوده جدید از کشتار اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
  • خاوران؛ از گورهای جمعی قتل‌عام ۱۳۶۷ تا دیوارکشی و محاصره دادخواهی + ۳بعدی خاوران
  • غلامرضا سرلک، مدیرکل زندان‌های سمنان شد | اعدام ۸۶ زندانی و گزارش‌های آزار در دوره مدیریت گلستان
آبان ۹۸ در شیراز؛ اعتراضات محله‌به‌محله، نقش زنان و سرکوب خیابانی

قطع اینترنت و ادامه سرکوب پس از خیابان

قطع گسترده دسترسی به اینترنت جهانی از ۲۵ آبان آغاز شد. این اقدام، هم‌زمان با تیراندازی نیروهای امنیتی در چندین شهر، ارسال تصاویر، تماس با شاهدان و پیگیری وضعیت مجروحان و بازداشت‌شدگان را دشوار کرد. برخی خبرهای منتشرشده در ۲۹ آبان، از جمله گزارش‌هایی از اصفهان و تهران، به وقایع روز قبل مربوط بودند. فاصله میان زمان وقوع و انتشار از دشواری‌های ثبت آن روزهاست.

پرونده‌های زندانیان سیاسی نیز سال‌ها پس از اعتراضات ادامه یافتند. در مهر ۱۴۰۴، وکیل عباس دریس از نقض حکم محاربه و ارجاع پرونده او به شعبه هم‌عرض خبر داد. در پرونده محمدجواد وفایی ثانی، وکیل او در دی ۱۴۰۴ اعلام کرد که دستور توقف اجرای حکم مرگ صادر شده است. تا زمان گزارش‌های منتشرشده درباره اهدای جایزه حقوق بشر مگ‌نیتسکی ۲۰۲۶ به وفایی ثانی، لغو حکم اعلام نشده بود.

هفت سال بعد؛ افزایش دستمزد اسمی و تورم بالا

بر پایه مصوبه‌های مزدی، حداقل مزد پایه برای یک ماه ۳۰روزه در سال ۱۳۹۸ حدود یک میلیون و ۵۱۷ هزار تومان بود. در سال ۱۴۰۵، همین مبلغ به ۱۶ میلیون و ۶۲۵ هزار و ۵۵۰ تومان رسید. هر دو رقم بر مبنای مزد روزانه و پیش از افزودن مزایای شغلی محاسبه شده‌اند. قدرت خرید این دستمزد به تغییر هزینه‌های زندگی در همان دوره، از جمله اجاره، خوراک و رفت‌وآمد، بستگی دارد.

بر اساس آمار منتشرشده برای مهر ۱۴۰۵، تورم سالانه خانوارها به ۷۶٫۸ درصد رسید. تورم نقطه‌به‌نقطه، یعنی افزایش شاخص قیمت نسبت به مهر سال قبل، ۸۸٫۷ درصد بود. این نرخ‌ها دو بازه متفاوت را اندازه می‌گیرند. خانوارهای کم‌درآمد، بسته به سهم اجاره و خوراک در بودجه‌شان، می‌توانند افزایش هزینه‌ای متفاوت از میانگین کشوری تجربه کنند. به همین دلیل، سنجش فاصله مزد با خط فقر به برآوردی نیاز دارد که شهر، اندازه خانوار و زمان محاسبه آن مشخص باشد.

مشهد در شب ۱۹ دی؛ ویدئویی از آغاز تیراندازی به معترضان و روایت سرکوب خونین اعتراضات سراسری

جایگاه آبان ۹۸ در اعتراضات سراسری بعدی

اعتراضات سراسری ۱۴۰۱ و اعتراضات دی ۱۴۰۴، هر یک در شرایط و با زمینه‌های متفاوتی شکل گرفتند. پیوند آن‌ها با آبان ۹۸ را می‌توان در گسترش سریع اعتراض در چندین شهر، طرح مطالبات سیاسی و تداوم دادخواهی دید. آبان نشان داد که یک تصمیم اقتصادی چگونه می‌تواند نارضایتی انباشته از شیوه حکمرانی را به خیابان بیاورد. سال‌های بعد نیز نشان دادند که سرکوب تجمع‌ها، مطالبات خانواده‌ها و فشارهای اقتصادی زمینه‌ساز اعتراض را برطرف نمی‌کند.

کشته‌شدن علی خامنه‌ای در اسفند ۱۴۰۴ و انتقال رهبری، شرایط رأس قدرت را تغییر داد. جایگاه نهادهای امنیتی در تصمیم‌گیری و نحوه مواجهه حاکمیت با مطالبات اقتصادی و سیاسی، در ارزیابی پیامد این تغییر اهمیت دارد. پرسش در هفتمین سالگرد آبان ۹۸ این است که حاکمیت در برابر فشار معیشتی، محدودیت آزادی تجمع و مطالبه پاسخ‌گویی درباره سرکوب‌های گذشته چه خواهد کرد.

بررسی حقوقی سرکوب آبان ۹۸ بر اساس قوانین داخلی

قوانین دیکتاتوری حاکم به‌دلیل محدودکردن آزادی تجمع و حقوق متهمان همواره مورد انتقاد بوده‌اند. سنجش عملکرد مأموران و دستگاه قضایی بر پایه همین قوانین، موارد رعایت‌نشدن تضمین‌های داخلی را روشن می‌کند.

ابهامات حقوقی پرونده
مرجع صدور دستور شلیک و شرایط اخذ اظهارات بازداشت‌شدگان باید در رسیدگی‌های مستقل روشن شود.

مواد قانونی مرتبط
اصل ۲۷ قانون اساسی، حق تجمع بدون حمل سلاح را با قیود مقرر به رسمیت می‌شناسد. اصول ۳۵ و ۳۸ نیز حق انتخاب وکیل در دادگاه و منع شکنجه برای گرفتن اقرار را مقرر می‌کنند.

پوستر نقض حقوق بشر

جمع‌بندی حقوقی
بررسی رعایت این مقررات مستلزم دسترسی به اسناد عملیاتی، مدارک پزشکی و پرونده‌های بازجویی است.

بررسی اعتراضات سراسری آبان ۹۸ از منظر حقوق بشر

حق حیات، منع شکنجه، دادرسی عادلانه و حق تجمع مسالمت‌آمیز در مواد ۶، ۷، ۱۴ و ۲۱ میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی به رسمیت شناخته شده‌اند. کشته‌شدن شهروندان بر اثر شلیک مأموران، حاکمیت را به تحقیق مستقل و مؤثر درباره شرایط مرگ و مسئولیت مأموران و فرماندهان مکلف می‌کند. خانواده‌ها حق دارند بدون تهدید و بازداشت، شهادت و مدارک خود را ارائه دهند و از نتیجه تحقیقات باخبر شوند. در پرونده‌های منتهی به حکم مرگ نیز بررسی گزارش‌های شکنجه و کنارگذاشتن اقرار اجباری از الزامات دادرسی عادلانه است.

کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک

Tags: اعتراضات آبان ۹۸اعتراضات سراسریبازداشت شدگان اعتراضات سراسریقیام آبان ۹۸محمدجواد وفایی ثانینقض حقوق بشر در ایران
اشتراکپستاشتراکارسال
مطلب قبل

پیوستن زندان نورآباد ممسنی به کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» ؛ شمار زندان‌ها به ۶۷ رسید

مطلب بعد

بحران انسانی در زندان ضیابر صومعه‌سرا؛ شیوع بیماری گال، گرسنگی و محرومیت از درمان

Discussion about this post

با ما در تماس باشید

پربازدیدترین خـبرها

خاوران؛ از گورهای جمعی قتل‌عام ۱۳۶۷ تا دیوارکشی و محاصره دادخواهی + ۳بعدی خاوران

انتصاب دادخدا سالاری به ریاست دادگستری کرمان؛ کارنامه‌ای از اعدام، بازداشت معترضان و فشار بر بهائیان

اعدام امیرحسین ابراهیمی و امیرحسین ملکی در اصفهان؛ شمار اعدام‌های پرونده میدان علیخانی به ۹ تن افزایش یافت

غلامرضا سرلک، مدیرکل زندان‌های سمنان شد | اعدام ۸۶ زندانی و گزارش‌های آزار در دوره مدیریت گلستان

عفو بین‌الملل از ادامه رسیدگی به شکایت قربانیان شکنجه علیه پرویز ثابتی استقبال کرد

پرونده کردآباد اصفهان؛ اسامی ۱۸ محکوم به اعدام پس از ماه‌ها پنهان‌کاری منتشر شد

Description

آخرین خبرها

اعدام ۵ زندانی در زندان‌های قروه، شیراز، زابل و مشهد

اعدام ۵ زندانی در زندان‌های قروه، شیراز، زابل و مشهد

1 ساعت پیش
بحران انسانی در زندان ضیابر صومعه‌سرا؛ شیوع بیماری گال، گرسنگی و محرومیت از درمان

بحران انسانی در زندان ضیابر صومعه‌سرا؛ شیوع بیماری گال، گرسنگی و محرومیت از درمان

4 ساعت پیش
آبان ۹۸؛ از اعتراضات سراسری بر سر بنزین تا تشدید بحران معیشت در ۱۴۰۵

آبان ۹۸؛ از اعتراضات سراسری بر سر بنزین تا تشدید بحران معیشت در ۱۴۰۵

6 ساعت پیش
پیوستن زندان نورآباد ممسنی به کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» ؛ شمار زندان‌ها به ۶۷ رسید

پیوستن زندان نورآباد ممسنی به کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» ؛ شمار زندان‌ها به ۶۷ رسید

11 ساعت پیش
اعدام فاطمه فرهادی در زندان عادل‌آباد شیراز

اعدام فاطمه فرهادی در زندان عادل‌آباد شیراز

1 روز پیش
دانیال نیازی، جوان ۱۹ ساله اهل شیروان در خطر اعدام؛ شکنجه، اعترافات اجباری و بلاتکلیفی قضایی

دانیال نیازی، جوان ۱۹ ساله اهل شیروان در خطر اعدام؛ شکنجه، اعترافات اجباری و بلاتکلیفی قضایی

1 روز پیش
دادخواهی آبان ۹۸؛ خانواده‌های جان‌باختگان و سرنوشت زندانیان سیاسی

دادخواهی آبان ۹۸؛ خانواده‌های جان‌باختگان و سرنوشت زندانیان سیاسی

1 روز پیش

ما را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید

حمایت مالی

دسته ها

  • اعدام
  • افشای شکنجه گران، قضات مرگ، بازجوها و جاسوسان
  • بازداشت شدگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
  • بانک زندان
  • بانک زندانیان
  • حقوق بشر
  • زنان زندانی
  • زندانیان سیاسی اعدام شده
  • گزارش ویژه
کانون حقوق بشر ایران - لوگو

کانون حقوق بشر ایران© ۲۰۲۲ - استفاده از مطالب مندرج در سايت، با ذكر منبع بلامانع است

  • کانون حقوق بشر ایران برگه نخست
  • در باره ما کانون حقوق بشر ایران
  • تماس با ما – کانون حقوق بشر ایران

Welcome Back!

Login to your account below

Forgotten Password?

Retrieve your password

Please enter your username or email address to reset your password.

Log In

Add New Playlist

نتیجه پیدا نشد
View All Result
  • کانون حقوق بشر ایران برگه نخست
  • حقوق بشر
  • اعدام
    • آرشیو اعدام‌ها در ایران
    • زندانیان سیاسی اعدام شده
  • اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴
    • اعتراضات ۱۴۰۴ – مجموعه ویدئوها و خبرها
    • بازداشت شدگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴ – آخرین خبرها و ویدئوها
    • مشخصات، عکس و اسامی جانباختگان اعتراضات ۱۴۰۴
  • افشای شکنجه گران و جاسوسان
  • قضات مرگ
  • گزارش ویژه
  • بانک زندان
    • گزارش‌های زندان‌ها
    • ویدئوهای بازسازی سه‌بعدی زندان‌ها
  • بانک زندانیان
  • منابع
    • قیام سراسری ۱۴۰۱- لرزه سرنگونی بر دیکتاتوری ولایت فقیه
      • فصل اول
      • فصل دوم
      • فصل سوم
      • فصل چهارم
    • زندان‌های ایران؛ مشخصات، عکس، کروکی، موقعیت مکانی و ویدئو
    • وزارت اطلاعات
    • سپاه پاسداران
    • اعتراضات سراسری ۷۸ تا ۱۴۰۱ در یک نگاه
      • اعتراضات سراسری مردم ایران در سال ۸۸ + ویدئو ؛ به روز شده در ۲۳ اسفند ۱۴۰۴
      • جانباختگان اعتراضات سراسری آبان‌ماه ۹۸
    • احکام قضایی در ایران
    • اعلامیه جهانی حقوق بشر – متن کامل
  • EN

کانون حقوق بشر ایران© ۲۰۲۲ - استفاده از مطالب مندرج در سايت، با ذكر منبع بلامانع است

ارسال پیام واتساپ
در کنار زندانیان سیاسی بایستیم
برای ارسال خبر و مستندات با ما تماس بگیرید

واحد دریافت و پیگیری گزارش‌ها
ارسال پیام واتساپ
به نسخه موبایل بروید