نیروهای گارد زندان اوین با یورش به بند ۷ زندان اوین، سه زندانی سیاسی شامل امیرحسین مرادی، احسان رستمی و افشین حیرتیان را پس از ضربوجرح شدید با خود برده و به مکانی نامعلوم منتقل کردند. تا زمان تنظیم این گزارش، از وضعیت جسمانی و محل نگهداری آنان اطلاعی در دست نیست
کانون حقوق بشر ایران، شنبه ۱۰ مردادماه ۱۴۰۵ – گزارشهای رسیده از زندان اوین حاکی از آن است که صبح شنبه، نیروهای گارد زندان با ورود به بند ۷ زندان اوین، سه زندانی سیاسی را با اعمال خشونت از محل نگهداری خود خارج کرده و به مکانی نامعلوم منتقل کردند. این اقدام که با ضربوجرح شدید زندانیان همراه بوده، نگرانیها درباره وضعیت آنان را افزایش داده است.
آنچه در این گزارش میخوانید
- جزئیات یورش نیروهای گارد به بند ۷ زندان اوین
- ضربوجرح و انتقال سه زندانی سیاسی
- معرفی زندانیان منتقلشده
- اسامی مسئولان حاضر در عملیات
- نگرانی درباره وضعیت زندانیان و ناپدیدسازی اجباری
یورش نیروهای گارد به بند ۷ زندان اوین
بر اساس گزارشهای دریافتی، صبح امروز شنبه حدود ساعت ۱۱:۳۰، نیروهای گارد زندان اوین با ورود به سالن محل نگهداری زندانیان سیاسی در اندرزگاه ۷، عملیات گستردهای را برای انتقال سه زندانی سیاسی اجرا کردند.
به گفته منابع مطلع، مأموران بدون ارائه توضیح درباره علت این اقدام، وارد بند شده و سه زندانی سیاسی را هدف ضربوجرح قرار دادند. شدت برخورد به حدی بوده که این زندانیان دچار جراحات شده و لباسهای آنان نیز در جریان درگیری پاره شده است.
شاهدان این رویداد میگویند فضای بند در زمان اجرای این عملیات به شدت متشنج بوده و مأموران با استفاده از زور، زندانیان را از سالن خارج کردهاند.
انتقال سه زندانی سیاسی به مکان نامعلوم
بر اساس این گزارش، امیرحسین مرادی، احسان رستمی و افشین حیرتیان پس از ضربوجرح شدید، با اجبار از بند خارج و به مکانی نامعلوم منتقل شدند.
تا لحظه تنظیم این گزارش، هیچ اطلاع رسمی درباره محل نگهداری این سه زندانی سیاسی منتشر نشده و خانوادهها و وکلای آنان نیز از سرنوشت و وضعیت جسمانی آنان اطلاعی در اختیار ندارند.
این وضعیت نگرانیهای جدی درباره سلامت این زندانیان و احتمال ادامه فشارهای امنیتی علیه آنان را افزایش داده است.
سه زندانی منتقلشده چه کسانی هستند؟
بر اساس اطلاعات منتشرشده، امیرحسین مرادی از دانشجویان نخبه دانشگاه صنعتی شریف و احسان رستمی از هواداران سازمان مجاهدین خلق ایران معرفی شده است.
همچنین افشین حیرتیان از فعالان حقوق کودکان به شمار میرود که پیش از این نیز به دلیل فعالیتهای مدنی و حقوق بشری با پروندههای قضایی روبهرو شده بود.
انتقال همزمان این سه زندانی سیاسی، بدون اعلام دلیل رسمی، پرسشهایی درباره هدف این اقدام و وضعیت فعلی آنان ایجاد کرده است.
انتقال پراکنده ۵ زندانی سیاسی در اوین؛ تشدید فشار بر هواداران مجاهدین خلق
بر اساس آخرین گزارشهای دریافتی، مسئولان زندان اوین پنج تن از زندانیان سیاسی که از هواداران سازمان مجاهدین خلق هستند را از یکدیگر جدا کرده و به سالنهای مختلف این زندان منتقل کردهاند. به گفته منابع مطلع، این اقدام با هدف افزایش فشار بر این زندانیان و جلوگیری از ارتباط و هماهنگی میان آنان صورت گرفته است. منابع حقوق بشری این نوع جابهجاییهای اجباری و پراکنده را بخشی از سیاست اعمال فشار روانی بر زندانیان سیاسی ارزیابی میکنند. اسامی این پنج زندانی به شرح زیر است:
امیر حسین مرادی
احسان رستمی
رامین رستمی
مجتبی تقوی
پژمان توبره ریزی
حضور مقامهای زندان در عملیات
گزارشهای رسیده حاکی از آن است که این عملیات با حضور شماری از مسئولان ارشد زندان اوین انجام شده است.
بر اساس این گزارشها، یوسفی (معاون سلامت زندان اوین)، فتحاللهی (رئیس گارد زندان)، صادقی (معاون حفاظت)، رستمی (معاون گارد)، حقجو (رئیس بازرسی) و محمودی (رئیس اندرزگاه ۷) به همراه شمار زیادی از نیروهای گارد زندان در این عملیات حضور داشته و در انتقال زندانیان مشارکت کردهاند.
منابع مطلع میگویند حضور همزمان این تعداد از مسئولان زندان در عملیات، نشاندهنده برنامهریزی قبلی برای انتقال این زندانیان بوده است.
نگرانی از ناپدیدسازی اجباری
با گذشت چند ساعت از انتقال این سه زندانی سیاسی، همچنان هیچ اطلاع رسمی درباره محل نگهداری آنان منتشر نشده است.
انتقال زندانیان بدون اطلاع خانواده یا وکیل و خودداری از اعلام محل نگهداری آنان، نگرانیها درباره وضعیت این افراد را دوچندان کرده است.
بند ۷ زندان اوین نیز پیش از این بارها به دلیل شرایط نامناسب نگهداری زندانیان سیاسی، اختلاط زندانیان سیاسی با متهمان جرائم عمومی و مشکلات بهداشتی و زیرساختی، مورد انتقاد نهادهای حقوق بشری قرار گرفته بود.
یورش نیروهای گارد به بند ۷ زندان اوین و انتقال اجباری امیرحسین مرادی، احسان رستمی و افشین حیرتیان به مکانی نامعلوم، موج تازهای از نگرانیها درباره وضعیت زندانیان سیاسی در این زندان را برانگیخته است. همزمان، بیاطلاعی خانوادهها و وکلای این سه زندانی از محل نگهداری و وضعیت جسمانی آنان، پرسشهای جدی درباره سرنوشت آنان و روند برخورد با زندانیان سیاسی در زندان اوین ایجاد کرده است.
گزارشها و اخبار مرتبط با نقض حقوق بشر در ایران
- لیست و مشخصات کامل زندانیان سیاسی اعدام شده از سال ۱۴۰۰ تا کنون
- فهرست جامع زندانیان محکوم به اعدام – زندانیان سیاسی و بازداشتشدگان اعتراضات ۱۴۰۴
- آرشیو قضات مرگ ـ قضات صادر کننده احکام اعدام در ایران
- آخرین خبرهای بازداشت شدگان اعتراضات
- جهان بداند در ایران چه گذشت! فیلمهای تکاندهنده + فیلمهای افزوده جدید از کشتار اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
- میدان شهدای اصفهان؛ ۱۶ متهم، اتهام محاربه و انجام شکنجه؛ آنچه از یکی از مهمترین پروندههای اعتراضات ۱۴۰۴ میدانیم
- مهدی خانکی اعدام شد؛ اجرای حکم بازداشتشده اعتراضات سراسری دیماه ۱۴۰۴
- ابوالفضل سپاهی و امیرحسین صفری؛ اعدام دو زندانی سیاسی در میدان علیخانی اصفهان
بررسی حقوقی پرونده بند ۷ زندان اوین بر اساس قوانین داخلی
قوانین دیکتاتوری حاکم بر ایران در سالهای گذشته بارها به دلیل مغایرت با موازین دادرسی عادلانه، ابهام در رسیدگی به پروندههای امنیتی، برخورد خشونتآمیز با زندانیان سیاسی و محدود کردن حقوق قانونی آنان مورد انتقاد حقوقدانان و نهادهای حقوق بشری قرار گرفته است. یورش نیروهای گارد به بند ۷ زندان اوین و انتقال اجباری امیرحسین مرادی، احسان رستمی و افشین حیرتیان نیز از جمله رویدادهایی است که پرسشهای جدی درباره رعایت حقوق قانونی زندانیان و مسئولیت مقامهای زندان در حفظ امنیت و سلامت افراد تحت بازداشت ایجاد کرده است.
ابهامات حقوقی پرونده
بر اساس گزارشهای منتشرشده، نیروهای گارد زندان اوین بدون اعلام دلیل روشن، با ورود به سالن محل نگهداری زندانیان سیاسی در اندرزگاه ۷، سه زندانی سیاسی را مورد ضربوجرح قرار داده و سپس آنان را با استفاده از زور به مکانی نامعلوم منتقل کردهاند.
تا زمان تنظیم این گزارش، هیچ مقام رسمی درباره علت انتقال، محل نگهداری جدید، وضعیت جسمانی این سه زندانی یا مبنای قانونی این اقدام توضیحی ارائه نکرده است. همچنین خانوادهها و وکلای آنان نیز از محل نگهداری این افراد بیاطلاع هستند.
انتقال زندانیان بدون اطلاع خانواده و وکیل، آن هم پس از اعمال خشونت، ابهامهای جدی درباره رعایت حقوق قانونی زندانیان، نظارت قضایی بر این اقدام و مسئولیت مقامهای زندان در قبال سلامت آنان ایجاد کرده است.
مواد قانونی مرتبط
بررسی این پرونده از منظر قوانین داخلی، چند اصل و مقرره مهم را یادآور میشود:
- اصل ۲۲ قانون اساسی حیثیت، جان و حقوق اشخاص را مصون از تعرض دانسته است، مگر در مواردی که قانون تجویز کند.
- اصل ۳۲ قانون اساسی بر لزوم رعایت ضوابط قانونی در بازداشت و هرگونه محدودیت آزادی افراد تأکید دارد.
- اصل ۳۸ قانون اساسی هرگونه شکنجه یا اعمال فشار برای اخذ اقرار یا کسب اطلاع را ممنوع اعلام کرده است.
- اصل ۳۹ قانون اساسی هرگونه هتک حرمت و تعرض به افراد بازداشتشده و زندانی را ممنوع میداند.
- آییننامه اجرایی سازمان زندانها و اقدامات تأمینی و تربیتی کشور مسئولان زندان را مکلف به حفظ سلامت جسمی و روانی زندانیان، جلوگیری از خشونت، اطلاعرسانی درباره انتقال زندانیان و رعایت حقوق قانونی آنان کرده است.
موارد نقض قانون
با توجه به گزارشهای منتشرشده، مهمترین نگرانیهای حقوقی عبارتاند از:
- اعمال خشونت و ضربوجرح زندانیان هنگام انتقال؛
- انتقال اجباری زندانیان بدون اطلاع خانواده و وکیل؛
- نامشخص بودن محل نگهداری سه زندانی سیاسی؛
- نبود اطلاعرسانی رسمی درباره علت انتقال و وضعیت جسمانی آنان؛
- ایجاد نگرانی نسبت به رعایت تکالیف قانونی مسئولان زندان در حفظ امنیت و سلامت زندانیان.
نقض حقوق بشر در رابطه با بند ۷ زندان اوین
یورش نیروهای گارد به بند ۷ زندان اوین و انتقال اجباری سه زندانی سیاسی به مکان نامعلوم، از منظر استانداردهای بینالمللی حقوق بشر نیز با نگرانیهای جدی همراه است. گزارشهای منتشرشده درباره ضربوجرح زندانیان، انتقال بدون اطلاع خانواده و وکیل و خودداری از اعلام محل نگهداری آنان، از جمله مواردی است که با اصول بنیادین حقوق بشر در تعارض قرار دارد.
ناپدیدسازی اجباری، هرچند موقت، یکی از مواردی است که در حقوق بینالملل بهشدت مورد انتقاد قرار گرفته است، زیرا فرد را خارج از حمایت مؤثر قانون قرار داده و خطر شکنجه، بدرفتاری یا سایر نقضهای حقوق بشر را افزایش میدهد. همچنین استفاده از خشونت علیه زندانیان سیاسی در محیط زندان، با تعهدات دولت در قبال حفظ جان، سلامت و کرامت افراد تحت بازداشت ناسازگار است.
مواد حقوق بشری مرتبط
- ماده ۳ اعلامیه جهانی حقوق بشر: هر انسانی حق زندگی، آزادی و امنیت شخصی دارد.
- ماده ۵ اعلامیه جهانی حقوق بشر: هیچکس نباید تحت شکنجه یا رفتار یا مجازات ظالمانه، غیرانسانی یا تحقیرآمیز قرار گیرد.
- ماده ۹ اعلامیه جهانی حقوق بشر: هیچکس نباید بهطور خودسرانه بازداشت، حبس یا تبعید شود.
- ماده ۱۰ اعلامیه جهانی حقوق بشر: هر شخص حق دارد که دعوای او در دادگاهی مستقل، بیطرف و با رعایت اصول دادرسی منصفانه رسیدگی شود.
- مواد ۷، ۹ و ۱۰ میثاق بینالمللی حقوق مدنی و سیاسی: ممنوعیت شکنجه، حمایت در برابر بازداشت خودسرانه و لزوم رفتار انسانی با افراد محروم از آزادی را تضمین میکند.
- قواعد حداقل استاندارد سازمان ملل برای رفتار با زندانیان (قواعد نلسون ماندلا): بر حفظ کرامت انسانی زندانیان، ممنوعیت خشونت، حق دسترسی به خدمات درمانی و اطلاعرسانی به خانواده در صورت انتقال یا تغییر محل نگهداری تأکید دارد.
- کنوانسیون بینالمللی حمایت از همه اشخاص در برابر ناپدیدسازی قهری ناپدیدسازی اجباری را از جدیترین نقضهای حقوق بشر دانسته و بر ضرورت جلوگیری از آن تأکید میکند.
در مجموع، گزارشهای منتشرشده درباره بند ۷ زندان اوین بار دیگر نگرانیها درباره نحوه برخورد با زندانیان سیاسی، استفاده از خشونت در محیط زندان، انتقالهای اجباری بدون اطلاع خانواده و وکیل و نبود شفافیت در عملکرد مسئولان زندان را افزایش داده است. تداوم چنین اقداماتی میتواند امنیت جانی زندانیان را با مخاطره روبهرو کرده و بر نگرانیهای نهادهای حقوق بشری نسبت به وضعیت زندان اوین بیفزاید.
کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک