آخرین وضعیت احسان افرشته؛ زندانی محکوم به اعدام در انتظار بررسی دوباره پرونده در دیوان عالی

احسان افرشته به دلیل استرس و فشارهای طولانی‌مدت دچار مشکلات جسمی و روحی شده است. با وجود درخواست‌های مکرر برای انتقال او به بهداری زندان، تاکنون مسئولان با اعزام وی به مراکز درمانی خارج از زندان موافقت نکرده‌اند

کانون حقوق بشر ایران، چهارشنبه ۱۴ آبان‌ماه ۱۴۰۴ – احسان افرشته، زندانی محکوم به اعدام، در حالی در بند هفت زندان اوین نگهداری می‌شود که دومین درخواست اعاده دادرسی پرونده‌اش در شعبه ۲۹ دیوان عالی کشور در حال بررسی است. او به اتهام «جاسوسی» توسط دادگاه انقلاب به ریاست قاضی صلواتی به اعدام محکوم شده و از زمان بازداشت تحت فشارهای امنیتی و تهدید خانواده‌اش قرار دارد.

ارجاع پرونده به شعبه ۲۹ دیوان عالی کشور

دومین درخواست اعاده دادرسی احسان افرشته، زندانی محکوم به اعدام، در دیوان عالی کشور ثبت و برای بررسی به شعبه ۲۹ این نهاد ارجاع شده است. این زندانی پیشتر در دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ابوالقاسم صلواتی، به اتهام «جاسوسی برای اسرائیل» به اعدام محکوم شده بود.

بر اساس پرونده قضایی، حکم اعدام وی در مرحله فرجام‌خواهی توسط شعبه ۳۹ دیوان عالی کشور تأیید شد و در نخستین اعاده دادرسی نیز، شعبه ۹ دیوان عالی کشور حکم صادره را مجدداً مورد تأیید قرار داد. اکنون، با ارائه مستندات جدید از سوی وکلای مدافع، پرونده برای دومین‌بار وارد مرحله اعاده دادرسی شده است؛ مرحله‌ای که خانواده و وکلای او آن را آخرین فرصت برای توقف اجرای حکم می‌دانند.

زندان اوین، محرومیت از حق ملاقات زندانیان سیاسی در بند ۸ — زندان اوین، محرومیت از حق ملاقات زندانیان سیاسی

روند بازداشت و انتقال به زندان اوین

احسان افرشته، متولد ۱۳۷۲ و اهل اصفهان، دانش‌آموخته کارشناسی ارشد مهندسی عمران و متخصص شبکه و فناوری اطلاعات است. وی اوایل سال ۱۴۰۳، پس از بازگشت از ترکیه به ایران، توسط نیروهای امنیتی بازداشت شد.

او چندین ماه در سلول انفرادی بازداشتگاه‌های امنیتی تحت بازجویی و فشار روانی قرار داشت و در مهرماه همان سال، به بند عمومی زندان اوین منتقل شد. هم‌اکنون این زندانی در بند هفت اوین نگهداری می‌شود و از زمان صدور حکم اعدام، تحت کنترل شدید و فشارهای امنیتی قرار دارد.

فشار بر زندانی و خانواده؛ روایت یک منبع مطلع

یک منبع نزدیک به خانواده احسان افرشته اعلام کرده است:
«چندی پیش مسئولان زندان اوین تصمیم داشتند او را به زندان قزلحصار کرج منتقل کنند، اما با اعتراض شماری از زندانیان سیاسی روبه‌رو شدند. در واکنش به این اعتراض، تعدادی از زندانیان از جمله میریوسف یونسی به دفتر ریاست بند احضار و از ملاقات با خانواده‌هایشان محروم شدند.»

به گفته این منبع، اتهام «جاسوسی برای اسرائیل» علیه احسان افرشته بر پایه‌ی اعترافات اجباری تحت شکنجه طرح شده و هیچ مدرک معتبری در پرونده وجود ندارد. او بارها در دفاعیات خود تأکید کرده که اتهامات مطروحه را رد می‌کند. همچنین، بخشی از دارایی‌های شخصی و خانوادگی وی توقیف شده و اعضای خانواده‌اش در ماه‌های اخیر از سوی نهادهای امنیتی مورد تهدید قرار گرفته‌اند تا درباره پرونده او اطلاع‌رسانی عمومی نکنند.

شرایط جسمی و روحی نگران‌کننده

منابع داخل زندان اوین گزارش داده‌اند که احسان افرشته به دلیل استرس و فشارهای طولانی‌مدت دچار مشکلات جسمی و روحی شده است. با وجود درخواست‌های مکرر برای انتقال او به بهداری زندان، تاکنون مسئولان با اعزام وی به مراکز درمانی خارج از زندان موافقت نکرده‌اند.

هم‌بندیان وی گفته‌اند که رفتار مأموران نسبت به احسان افرشته در ماه‌های اخیر تغییر کرده و احتمال اجرای حکم یا انتقال او به زندان دیگر باعث نگرانی گسترده در میان زندانیان شده است.

نقض حقوق بشر در پرونده احسان افرشته

در روند پرونده احسان افرشته، اصول بنیادین دادرسی عادلانه به‌طور آشکار نقض شده است. بازداشت طولانی‌مدت در انفرادی، محرومیت از وکیل در مراحل حساس بازجویی، اخذ اعترافات اجباری و تهدید خانواده برای سکوت، نمونه‌هایی از این تخلفات هستند.

مواد نقض‌شده در پرونده احسان افرشته به شرح زیر است:

ماده ۱۴ میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی (حق دادرسی عادلانه)
ماده ۷ همان میثاق (منع شکنجه و رفتار غیرانسانی)

پرونده احسان افرشته نمادی از روند ناعادلانه دادرسی و استفاده از مجازات اعدام به‌عنوان ابزار سرکوب سیاسی در ایران است. در حالی‌که دومین درخواست اعاده دادرسی در دیوان عالی کشور در حال بررسی است، فعالان حقوق بشر و نهادهای بین‌المللی خواستار توقف فوری اجرای حکم اعدام و رسیدگی شفاف و منصفانه به این پرونده هستند.