زندانی سیاسی محسن شکاری در ۱۷ آذر ۱۴۰۱ در زندان گوهردشت کرج
نام و نام خانوادگی: محسن شکاری
محل تولد:
ساکن: تهران
تاریخ تولد: ۵ اسفند ۱۳۷۸
تاریخ آخرین بازداشت: ۳ مهرماه ۱۴۰۱
اتهامات: «محاربه»، «
محل زندان: زندان گوهردشت
محکومیت: اعدام
تاریخ اعدام: ۱۷ آذرماه ۱۴۰۱
محسن شکاری؛ نخستین معترض اعتراضات ۱۴۰۱ که با اتهام «محاربه» در زندان رجاییشهر اعدام شد
محسن شکاری، ۲۳ ساله و از بازداشتشدگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۱، بامداد پنجشنبه ۱۷ آذرماه ۱۴۰۱ در زندان رجاییشهر کرج اعدام شد. او نخستین معترضی بود که پس از اعتراضات سراسری با اتهام «محاربه» حکم اعدامش اجرا شد؛ حکمی که روند رسیدگی به آن با واکنشهای گسترده داخلی و بینالمللی همراه بود.
محسن شکاری، از بازداشتشدگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۱، بامداد پنجشنبه ۱۷ آذرماه ۱۴۰۱ در زندان رجاییشهر (گوهردشت) کرج اعدام شد. وی به اتهام «محاربه» در ارتباط با مجروح شدن یک نیروی بسیج و بستن خیابان ستارخان تهران به اعدام محکوم شده بود. اجرای حکم او، که نخستین اعدام یک معترض در جریان اعتراضات ۱۴۰۱ محسوب میشد، بازتاب گستردهای در افکار عمومی و رسانهها داشت.
محسن شکاری که بود؟
محسن شکاری، فرزند مسعود، ۲۳ سال داشت و به عنوان نانآور خانواده شناخته میشد. او روز سوم مهرماه ۱۴۰۱ در جریان اعتراضات منطقه ستارخان تهران بازداشت شد.
بر اساس پرونده قضایی، بازداشت او در ارتباط با بستن خیابان و مجروح شدن یکی از نیروهای بسیج صورت گرفت. نخستین جلسه دادگاه وی دهم آبانماه و دومین جلسه رسیدگی نیز ۲۹ آبانماه ۱۴۰۱ در دادگاه انقلاب برگزار شد.
محسن شکاری به چه اتهامی محکوم شد؟
در دادنامه صادرشده از سوی دادگاه انقلاب تهران، محسن شکاری به «محاربه از طریق کشیدن سلاح به قصد جان، ایجاد رعب و وحشت، سلب آزادی و امنیت مردم، جرح عمدی با سلاح سرد نسبت به مأمور بسیج، مسدود کردن خیابان ستارخان و اخلال در نظم و امنیت جامعه» متهم و به اعدام محکوم شد.
پس از صدور حکم، وکیل وی درخواست فرجامخواهی را به دیوان عالی کشور ارائه کرد، اما این درخواست رد شد و دیوان عالی کشور حکم اعدام را تأیید کرد.
در رأی دیوان عالی کشور آمده بود که حضور در اعتراضات، تلاش برای بستن خیابان و درگیر شدن با نیروهای امنیتی و مجروح کردن یکی از آنان از مصادیق جرم محاربه تلقی شده و رأی دادگاه انقلاب تأیید میشود.
چرا پرونده محسن شکاری مورد توجه قرار گرفت؟
نخستین اعدام یک معترض در اعتراضات ۱۴۰۱
اجرای حکم اعدام محسن شکاری نقطه عطفی در برخورد قضایی با بازداشتشدگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۱ به شمار میرفت؛ زیرا او نخستین معترضی بود که حکم اعدامش اجرا شد.
سرعت رسیدگی به پرونده، فاصله کوتاه میان بازداشت، محاکمه، تأیید حکم در دیوان عالی کشور و اجرای آن، موجب شد این پرونده بازتاب گستردهای در رسانهها و میان نهادهای حقوق بشری پیدا کند.
روند رسیدگی به پرونده چگونه پیش رفت؟
محسن شکاری روز سوم مهرماه بازداشت شد. نخستین جلسه دادگاه او دهم آبان و دومین جلسه رسیدگی ۲۹ آبان برگزار شد. در فاصله کوتاهی پس از صدور حکم، دیوان عالی کشور نیز رأی دادگاه را تأیید کرد و در نهایت حکم اعدام وی بامداد ۱۷ آذرماه ۱۴۰۱ در زندان رجاییشهر کرج اجرا شد.
این روند زمانی کوتاه، از جمله موضوعاتی بود که در واکنشهای داخلی و بینالمللی مورد توجه قرار گرفت.
بازتاب اعدام محسن شکاری در جامعه
اجرای حکم اعدام محسـن شکاری با واکنشهای گستردهای همراه شد. بسیاری از شهروندان، فعالان مدنی و نهادهای حقوق بشری نسبت به اجرای حکم نخستین معترض اعتراضات سراسری ابراز نگرانی کردند.
مراسم خاکسپاری وی نیز با حضور شماری از شهروندان برگزار شد و یکی از دوستان او بر سر مزارش سخنانی ایراد کرد که در فضای مجازی بازتاب گستردهای یافت.
او خطاب به مردم گفت:
«بجنگید، خسته نشوید، مقاومت کنید و سرتان را بالا بگیرید… سر خم قدغن…»
این جمله در روزهای پس از اعدام محسن شکـاری به یکی از شعارهای شناختهشده در میان بخشی از معترضان تبدیل شد.
پرونده محسن شـکاری به عنوان نخستین پرونده منجر به اجرای حکم اعدام در میان بازداشتشدگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۱، همچنان از مهمترین پروندههای مرتبط با آن اعتراضات به شمار میرود. سرعت رسیدگی، صدور و اجرای حکم در فاصله زمانی کوتاه و بازتاب گسترده آن در داخل و خارج از کشور، این پرونده را به یکی از نمادهای برخورد قضایی با معترضان در آن دوره تبدیل کرد.
گزارشها و اخبار مرتبط با نقض حقوق بشر در ایران
- لیست و مشخصات کامل زندانیان سیاسی اعدام شده از سال ۱۴۰۰ تا کنون
- فهرست جامع زندانیان محکوم به اعدام – زندانیان سیاسی و بازداشتشدگان اعتراضات ۱۴۰۴
- آرشیو قضات مرگ ـ قضات صادر کننده احکام اعدام در ایران
- آخرین خبرهای بازداشت شدگان اعتراضات
- جهان بداند در ایران چه گذشت! فیلمهای تکاندهنده + فیلمهای افزوده جدید از کشتار اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
- میدان شهدای اصفهان؛ ۱۶ متهم، اتهام محاربه و انجام شکنجه؛ آنچه از یکی از مهمترین پروندههای اعتراضات ۱۴۰۴ میدانیم
- اعدام زندانی سیاسی آروین خیرخواهان؛ اجرای حکم اعدام معترض ۱۹ ساله در زندان شاهرود
- ابوالفضل سپاهی و امیرحسین صفری؛ اعدام دو زندانی سیاسی در میدان علیخانی اصفهان
کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک