کارزار سراسری «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» در صدویکمین هفته؛ فریادی ملی علیه اعدام

هم‌صدایی اقشار متنوع جامعه، «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» را از یک اعتراض محدود فراتر برده و آن را به نمادی از همبستگی اجتماعی و خواست جمعی برای حق حیات و آزادی بدل کرده است

گسترش کم‌سابقه اعتراضات در صدویکمین هفته

کارزار سراسری «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» در صدویکمین هفته خود وارد مرحله‌ای تازه از فراگیری و تأثیرگذاری شده است. این کارزار که نزدیک به دو سال است به‌صورت هفتگی در شهرهای مختلف کشور برگزار می‌شود، در هفته جاری با حضور چشمگیر خانواده‌های دادخواه، دانشجویان و اقشار متنوع اجتماعی، به گسترده‌ترین شکل خود رسید. افزایش سرعت صدور و اجرای احکام اعدام، به‌ویژه علیه زندانیان سیاسی و جوانان، موجب شده این حرکت اعتراضی از یک کنش محدود فراتر رفته و به فریادی سراسری علیه آنچه معترضان «حذف سیستماتیک» می‌نامند، تبدیل شود.

ده‌ها شهر، یک مطالبه مشترک

بر اساس گزارش‌های میدانی، کارزار هفتگی «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» این هفته به‌طور همزمان در ده‌ها شهر کشور برگزار شد. تجمعات مردمی در شهرهایی از جمله کرج، قزوین، کاشان، فسا، شیراز، سیرجان، اصطهبانات، اندیمشک، بهبهان، بوشهر، تبریز، نیریز، تهران، رشت، شبستر، میبد، اردکان، اصفهان، بابل، بابلسر، بردسیر، بهارستان، پیرانشهر، تربت حیدریه، دزفول، دلفان، رفسنجان، زنجان، سمنان، سنندج، شهربابک، شهرقدس، مشهد و یزد برگزار شد. گستردگی جغرافیایی این تجمعات، از شمال تا جنوب و از شرق تا غرب کشور، نشان‌دهنده همه‌گیر شدن این کارزار و تبدیل آن به یکی از فراگیرترین حرکت‌های اعتراضی در سال‌های اخیر است.

شعارهایی که تغییر نکردند؛ صدای واحد معترضان

در این تجمعات، شرکت‌کنندگان با سر دادن شعارهایی مشخص و تکرارشونده، مخالفت صریح خود با مجازات اعدام را بیان کردند. شعارهایی که بدون تغییر و با تأکید بر یک مطالبه واحد، در شهرهای مختلف طنین‌انداز شد. از جمله شعارهای پرتکرار می‌توان به این موارد اشاره کرد:

نه به اعدام

نه به اعدام محمدجواد وفایی ثانی

زندانی سیاسی آزاد باید گردد

طناب دار جلاد برگردن دماوند دیگر اثر ندارد

لغو فوری حکم اعدام

منوچهر فلاح را اعدام نکنید

فریاد‌های ما از طناب‌های دار شما قوی‌تر است

زندانی سیاسی آزاد باید گردد

درود بر زندانیان مقاوم در ۵۵ زندان در حمایت از کارزار سه‌شنبه‌های نه به اعدام

نه به اعدام پویا قبادی

محمد جواد وفایی آزاد باید گردد

درود بر زندانیان ایستاده علیه اعدام در زندان‌های ضحاک

پاسخ ما به اعدام آتش سرخ قیام

کارزار سه‌شنبه‌های نه به اعدام فریاد ایران برای عدالت و آزادی است

اعدام ابزار سرکوب دیکتاتورهاست

وحید بنی‌عامریان آزاد باید گردد

نه به اعدام پویا قبادی

زهرا طبری آزاد باید گردد

نه به اعدام کریم خجسته

ما خواهان لغو حکم اعدام هستیم

نه به اعدام ابوالحسن منتظر

از سه‌شنبه‌های نه به اعدام حمایت کنید

تکرار یکسان این شعارها در شهرهای مختلف، به گفته ناظران، بیانگر شکل‌گیری یک گفتمان مشترک و سراسری علیه مجازات اعدام است؛ گفتمانی که دیگر محدود به یک گروه یا قشر خاص نیست.

• ‌ صد و یکمین هفته کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام»در ۵۵ زندان
• اعتراض سراسری در بازارها و دانشگاه‌ها؛ موج نارضایتی از اقتصاد بحرانی گسترش یافت

حضور اقشار مختلف اجتماعی

حضور اقشار مختلف اجتماعی در کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» در صدویکمین هفته، به یکی از برجسته‌ترین ویژگی‌های این حرکت اعتراضی تبدیل شده است. در کنار خانواده‌های دادخواه و زندانیان سیاسی، دانشجویان، معلمان، کارگران، بازنشستگان، فعالان صنفی، هنرمندان، زنان و جوانان نقش فعالی در گسترش این کارزار ایفا کرده‌اند. این تنوع اجتماعی نشان می‌دهد که مخالفت با اعدام دیگر محدود به یک گروه یا جریان خاص نیست، بلکه به مطالبه‌ای فراگیر و همگانی بدل شده است. دانشجویان با حضور در تجمعات و سردادن شعارها، پیوند میان دانشگاه و جامعه را پررنگ کرده‌اند.

حمایت بازنشستگان از کارزار سه‌شنبه‌های نه به اعدام

معلمان و بازنشستگان با تجربه سال‌ها فشار اقتصادی و اجتماعی، صدای نسلی شده‌اند که خواهان کرامت انسانی و عدالت است. کارگران و اقشار زحمتکش نیز با مشارکت خود نشان داده‌اند که اعدام و سرکوب، مستقیماً با معیشت، امنیت و آینده آنان گره خورده است. حضور زنان، به‌ویژه مادران و خواهران دادخواه، بعد انسانی و عاطفی این حرکت را تقویت کرده و آن را به فریادی اخلاقی علیه خشونت دولتی تبدیل کرده است. هم‌صدایی این اقشار متنوع، «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» را از یک اعتراض محدود فراتر برده و آن را به نمادی از همبستگی اجتماعی و خواست جمعی برای حق حیات و آزادی بدل کرده است.

نقش محوری خانواده‌های دادخواه؛ قلب تپنده کارزار

در کنار مردم معترض، خانواده‌های زندانیان سیاسی و خانواده‌های کشته‌شدگان سال‌های اخیر نقشی محوری و تعیین‌کننده در تداوم و گسترش این کارزار ایفا می‌کنند. حضور مادران، پدران، خواهران و برادران دادخواه با تصاویر عزیزانشان، به یکی از شاخص‌ترین صحنه‌های تجمعات «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» تبدیل شده است.
این خانواده‌ها با صدای بلند شعار می‌دادند:
نه به اعدام
از سه‌شنبه‌های نه به اعدام حمایت کنید

اعدام هرگز و برای هیچکس
فرزندانمان را آزاد کنید

به گفته نزدیکان این خانواده‌ها، حضورشان صرفا برای دفاع از حقوق فردی عزیزانشان نیست، بلکه تلاشی آگاهانه برای جلوگیری از تداوم چرخه اعـدام و حذف است. بسیاری از معترضان معتقدند ایستادگی این خانواده‌ها، نقش مهمی در تبدیل این کارزار به یک حرکت اجتماعی فراگیر داشته و بار دیگر توجه جامعه را به «حق حیات» به‌عنوان اصلی بنیادین جلب کرده است.

نه به اعـدام؛ از اعتراض هفتگی تا مطالبه ملی

با گذشت صدویک هفته از آغاز این کارزار، «نه به اعـدام» دیگر تنها یک شعار نیست، بلکه به مطالبه‌ای ملی و فراگیر تبدیل شده است. استمرار هفتگی تجمعات، حضور همزمان در ده‌ها شهر و همراهی خانواده‌های دادخواه، نشان می‌دهد که این حرکت اعتراضی توانسته پیوندی میان زندان، خیابان و جامعه برقرار کند. بسیاری از ناظران بر این باورند که همه‌گیر شدن کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعـدام» بیانگر تغییر مهمی در فضای اجتماعی کشور است؛ تغییری که در آن مخالفت با مجازات مرگ به یکی از محورهای اصلی اعتراضات تبدیل شده است.

اعـدام ابزار سرکوب سیاسی و اجتماعی

اعـدام در ساختار دیکتاتوری حاکم بر ایران نه به‌عنوان ابزاری قضایی، بلکه به‌مثابه یکی از اصلی‌ترین ابزارهای سرکوب سیاسی و اجتماعی به‌کار گرفته می‌شود. استفاده گسترده از مجازات مرگ، به‌ویژه علیه زندانیان سیاسی، معترضان، اقلیت‌ها و جوانان، با هدف ایجاد رعب، خاموش‌کردن صدای اعتراض و جلوگیری از شکل‌گیری مقاومت جمعی صورت می‌گیرد. حاکمیت با اتکا به اعـدام می‌کوشد پیام روشنی به جامعه ارسال کند: هزینه اعتراض، سنگین و غیرقابل بازگشت است. این رویکرد نشان می‌دهد که اعـدام بیش از آنکه در پی اجرای عدالت باشد، ابزاری برای حفظ قدرت و کنترل جامعه از طریق ترس است؛ ابزاری که در بزنگاه‌های بحران اجتماعی و سیاسی، با شدت بیشتری به‌کار گرفته می‌شود.

کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک