زندانی سیاسی خالد زمانی؛ ، محرومیت از حق مرخصی پس از ۱۷ سال زندان

با گذشت بیش از ۶۱۵۲ روز از آغاز حبس خالد زمانی، نهادهای امنیتی به‌ویژه سازمان اطلاعات سپاه پاسداران، با اعطای مرخصی به وی مخالفت کرده‌اند

کانون حقوق بشر ایران، یک‌شنبه ۱۴ اردیبهشت‌ماه ۱۴۰۴ – زندانی سیاسی خالد زمانی، در حالی که به پایان هفدهمین سال حبس متوالی خود در زندان مرکزی یزد نزدیک می‌شود، که همچنان از حق قانونی مرخصی محروم مانده است. با گذشت بیش از ۶۱۵۲ روز از آغاز حبس وی، نهادهای امنیتی به‌ویژه سازمان اطلاعات سپاه پاسداران، با اعطای مرخصی مخالفت کرده‌اند؛ تصمیمی که علیرغم موافقت شورای طبقه‌بندی زندان یزد و دادستانی این شهر و همچنین تأمین وثیقه ۱۰ میلیارد تومانی توسط خانواده‌اش اتخاذ شده است.

مخالفت اطلاعات سپاه با مرخصی خالد زمانی

درخواست مرخصی خالد زمانی طبق رویه‌های قانونی و با موافقت مقامات قضایی و زندان، باید مورد رسیدگی مثبت قرار می‌گرفت. اما سازمان اطلاعات سپاه با استناد به دلایل غیررسمی و تبعیض‌آمیز، مانع اجرای این حق قانونی شده است. یکی از مسئولان حقوقی در اجرای احکام خوی در گفتگو با نزدیکان خانواده اعلام کرده است که به‌دلیل کرد بودن و سنی مذهب بودن خالد زمانی، اجازه استفاده از حق مرخصی را نخواهد داشت. این اظهارنظر صریح، نقض فاحش اصل برابری شهروندان در برابر قانون، اصل منع تبعیض مذهبی و قومی و حقوق پایه‌ای زندانیان سیاسی است.

بازداشت توسط نیروهای اطلاعات

زندانی سیاسی خالد زمانی در تاریخ ۱۰ تیر ۱۳۸۷ توسط نیروهای وزارت اطلاعات بازداشت شد. او سپس توسط شعبه اول دادگاه انقلاب ارومیه به اتهام «محاربه از طریق عضویت در حزب حیات آزاد کردستان (پژاک)» به قطع دست چپ و پای راست محکوم شد. پس از اعتراض وی، این حکم در دیوان عالی کشور نقض و در دادگاه تجدیدنظر به ۳۰ سال حبس توأم با تبعید به زندان مرکزی یزد کاهش یافت. با این حال، دوران حبس او در سخت‌ترین شرایط جسمی و روحی ادامه یافته است.

در مدت بازداشت، خالد زمانی تحت شکنجه‌های شدید جسمی و روانی قرار داشته و بارها گزارش‌هایی درباره آزار و اذیت او در بازداشتگاه اطلاعات ارومیه منتشر شده است. از تاریخ ۳۰ آذر ۱۳۸۸، او از زندان خوی به زندان مرکزی یزد تبعید شد و تاکنون حتی یک روز هم از حق مرخصی برخوردار نشده است.

شرایط فعلی این زندانی، که پدر سه دختر و یک پسر است، فشار سنگینی را بر خانواده‌اش وارد کرده است. با وجود تلاش‌های گسترده خانواده، از جمله تأمین وثیقه سنگین، دستگاه‌های امنیتی از اعطای حقوق اولیه وی سر باز زده‌اند. این مسئله، علاوه بر نقض ماده ۵۸ قانون مجازات اسلامی که به زندانیان امکان بهره‌مندی از آزادی مشروط را پس از گذراندن بخشی از دوران محکومیت‌شان می‌دهد، در تضاد آشکار با تعهدات بین‌المللی ایران در حوزه حقوق بشر قرار دارد.

• اعدام ۹ زندانی در زندان‌های قزوین، زاهدان و بیرجند؛ موج تازه نقض حقوق بشر در ایران
• نسرین حسنی؛ نقض اصل تفکیک جرایم و حقوق بنیادین بشر در زندان بجنورد

نقض قوانین حقوق بشری با رد درخواست مرخصی خالد زمانی

طبق اصول حقوق بشر مندرج در اعلامیه جهانی حقوق بشر، میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی و قواعد نلسون ماندلا درباره رفتار با زندانیان، برخورداری از مرخصی، ارتباط با خانواده، و رعایت کرامت انسانی از حقوق اساسی زندانیان است. عدم اعطای مرخصی به خالد زمانی نه تنها نقض قوانین داخلی بلکه نقض این اسناد بین‌المللی نیز محسوب می‌شود.

همچنین، سازمان‌های بین‌المللی مدافع حقوق بشر مانند عفو بین‌الملل و دیده‌بان حقوق بشر بارها نسبت به محرومیت زندانیان سیاسی در ایران از ابتدایی‌ترین حقوق هشدار داده‌اند. خالد زمانی، که مدت طولانی از عمر خود را بدون دسترسی به مرخصی یا رسیدگی پزشکی در زندان سپری کرده، اکنون به نماد بارزی از بی‌عدالتی، تبعیض قومی و مذهبی و نقض مستمر حقوق زندانیان سیاسی در ایران تبدیل شده است.

با تداوم این وضعیت، جامعه جهانی باید با صدای بلندتری خواستار پایان دادن به چنین رویه‌هایی شود که کرامت انسانی را زیر پا می‌گذارند. وضعیت خالد زمانی باید هرچه سریع‌تر مورد بررسی جدی قرار گیرد و امکان بهره‌مندی وی از مرخصی و حتی آزادی مشروط، مطابق قانون، فراهم گردد.

کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک