گزارشها از تبدیل ایستهای بازرسی به ابزار ایجاد هراس حکایت دارد؛ ناظران میگویند جنگ به پوششی برای تشدید سرکوب و مهار اعتراضات سراسری تبدیل شده است
کانون حقوق بشر ایران، شنبه ۲۹ فروردینماه ۱۴۰۵ – گزارش از مناطق مختلف نشان میدهد ایستهای بازرسی که با ادعای «حفظ امنیت عمومی در شرایط جنگی» برپا شدهاند، به محلهایی برای آزار، تحقیر و اعمال خشونت علیه شهروندان تبدیل شدهاند. گزارشها حاکی از آن است که این اقدامات در راستای تشدید سرکوب و ایجاد فضای رعب در جامعه انجام میشود.
در ایستهای بازرسی چه اتفاقی برای شهروندان رخ میدهد؟
بر اساس گزارشهای دریافتی، مأموران پلیس، سپاه، نیروهای لباس شخصی و بسیجی مستقر در ایستهای بازرسی در موارد متعددی اقدام به ضربوشتم، بازرسیهای تحقیرآمیز بدنی، تفتیش غیرقانونی تلفن همراه و تهدید به بازداشت کردهاند.
همچنین گزارشهایی از توهینهای قومیتی و جنسیتی به شهروندان منتشر شده است. این اقدامات در حالی صورت میگیرد که بسیاری از این افراد صرفاً در حال عبور از این ایستها بوده و هیچ اتهام مشخصی متوجه آنان نبوده است.
آیا داشتن تصاویر یا ابزارهای ارتباطی بهانهای برای سرکوب شده است؟
در برخی موارد گزارش شده، شهروندان تنها به دلیل داشتن تصاویری از مناطق تخریبشده در جنگ یا حتی نصب اپلیکیشنهای ویپیان، هدف برخورد مأموران قرار گرفتهاند. این افراد با آزار، تهدید، ضربوشتم و تحقیر مواجه شدهاند.
به گفته یک شاهد عینی، مأموران بسیجی در یکی از ایستهای بازرسی در غرب تهران، پس از بررسی محتوای تلفن همراه یک شهروند و مشاهده ویدیویی از یک محل هدف قرار گرفته، مدارک هویتی او را ضبط کرده و وی را به بازداشت تهدید کردهاند.
چرا شهروندان برای مدت طولانی در ایستها نگه داشته میشوند؟
گزارشها نشان میدهد برخی شهروندان به دلایل نامشخص و بدون ارائه توضیح قانونی، برای مدت طولانی—گاه بیش از ۳۰ دقیقه—در ایستهای بازرسی نگه داشته میشوند. در این مدت، مأموران بهطور مکرر افراد را تهدید به بازداشت و تشکیل پرونده میکنند.
این رویهها، که بدون شفافیت و ضابطه مشخص انجام میشود، به افزایش اضطراب و ناامنی در میان شهروندان منجر شده و احساس بیثباتی را در جامعه تقویت کرده است.
گزارشها و اخبار مرتبط با نقض حقوق بشر در ایران
- اللهکرم عزیزی و نقش او در موج اعدامها؛ ۱۰ زندانی سیاسی در کمتر از ۱۰ روز در زندان قزلحصار اعدام شدند
- افشای قاسم صحرایی، ماموری که از شکنجه و کتک زدن زندانیان لذت میبرد + ویدئو – به روز شده در ۲۱ فروردینماه ۱۴۰۵
- زندان قزلحصار؛ نقش حسن قبادی و قاسم صحرایی در انتقال و اعدام ۶ زندانی سیاسی
- روایت و شهادت زندانیان سیاسی بازمانده از «شنبه خونین قزلحصار»؛ به روز شده ۲۰ فروردین ۱۴۰۵
- حسن قبادی؛ هدایت عملیات سرکوب و اعدام ۶ زندانی سیاسی در قزلحصار
- مرگ سیدحسین موسوی تبریزی؛ قاضی مرگ دهه ۶۰، مدعی اصلاحات دهه ۸۰ + فایل صوتی
- صدور حکم اعدام برای چهار معترض؛ ابهامات حقوقی و نقش قاضی ایمان افشاری در مرکز توجه
- محسنی اژهای زیر ذرهبین؛ از بازجویی و شکنجه تا ریاست قوه قضاییه | کارنامه سیاه یک قاضی مرگ
آیا جنگ به پوششی برای تشدید سرکوب تبدیل شده است؟
بر اساس این گزارشها، شرایط جنگی به ابزاری برای توجیه اقدامات سختگیرانهتر تبدیل شده است. در حالی که ایستهای بازرسی با هدف اعلامشده «حفظ امنیت» ایجاد شدهاند، عملکرد آنها نشاندهنده استفاده از این فضا برای تشدید سرکوب است.
ناظران معتقدند این اقدامات در شرایطی انجام میشود که حاکمیت از شکلگیری اعتراضات سراسری هراس دارد. افزایش فشار بر شهروندان و محدودسازی آزادیها میتواند تلاشی برای پیشگیری از بروز نارضایتیهای گسترده باشد.
آیا هدف از این اقدامات ایجاد هراس در جامعه است؟
روایتهای منتشرشده نشان میدهد که ایستهای بازرسی به ابزاری برای ایجاد فضای رعب و وحشت تبدیل شدهاند. برخوردهای خشن، تهدیدهای مکرر و رفتارهای تحقیرآمیز، پیام روشنی به شهروندان منتقل میکند که هرگونه رفتار خارج از چارچوب تعیینشده با واکنش شدید مواجه خواهد شد.
ایجاد چنین فضایی میتواند به کاهش تمایل مردم برای ابراز نارضایتی و مشارکت در اعتراضات منجر شود. این موضوع، بهویژه در شرایطی که فشارهای اقتصادی و اجتماعی افزایش یافته، اهمیت بیشتری پیدا میکند.
واکنشها به گزارشهای منتشرشده چیست؟
کانون حقوق بشر ایران، با هشدار نسبت به تداوم این وضعیت، خواستار مستندسازی گستردهتر این موارد و پیگیری آنها در سطح بینالمللی شده است. این سازمان تأکید کرده که این اقدامات مصداق نقض سیستماتیک حقوق شهروندان است.
همچنین به شهروندان توصیه شده است هرگونه برخورد غیرقانونی، از جمله تفتیش، توقیف اموال، توهین، آزار و ضربوشتم را مستندسازی و رسانهای کنند تا امکان پیگیری این موارد فراهم شود.
نقض گسترده حقوق شهروندان در ایستهای بازرسی و تشدید سرکوب
گزارشهای متعدد از آزار، تفتیش غیرقانونی و تهدید شهروندان در ایستهای بازرسی نشان میدهد که این اقدامات بهصورت سیستماتیک در جهت سرکوب، ایجاد هراس و محدودسازی آزادیهای فردی انجام میشود.
مواد نقضشده:
نقض منع شکنجه – ماده ۵ اعلامیه جهانی حقوق بشر:
ضربوشتم، رفتارهای تحقیرآمیز و فشارهای روانی در ایستهای بازرسی، مصداق رفتار غیرانسانی و تحقیرآمیز محسوب میشود.
نقض آزادی و امنیت شخصی – ماده ۹ اعلامیه جهانی حقوق بشر:
نگهداشتن شهروندان بدون دلیل قانونی و تهدید به بازداشت، نقض آشکار آزادی و امنیت فردی است.
نقض حق حریم خصوصی – ماده ۱۲ اعلامیه جهانی حقوق بشر:
تفتیش غیرقانونی تلفن همراه و بررسی اطلاعات شخصی، نقض مستقیم حریم خصوصی افراد به شمار میرود.
نقض کرامت انسانی – ماده ۱ اعلامیه جهانی حقوق بشر:
توهینهای قومیتی و جنسیتی و رفتارهای تحقیرآمیز، کرامت انسانی شهروندان را بهطور جدی خدشهدار میکند.
کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک
Discussion about this post