هشدار ۳۰۰ کارشناس و حقوقدان بین‌المللی: خطر تکرار قتل عام ۱۳۶۷ در ایران

این بیانیه در واکنش به موج روزافزون اعدام‌ها در ایران و تشویق علنی مقامات حکومتی به اعدام‌های سیاسی صادر شده و بر اساس گزارش ژوئیه ۲۰۲۴ گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور ایران، این قتل عام را به‌عنوان «جنایات علیه بشریت و نسل‌کشی ادامه‌دار» توصیف شده‌اند

کانون حقوق بشر ایران، جمعه ۳ مردادماه ۱۴۰۴ – در بیانیه‌ای که روز ۳۱ تیر ۱۴۰۴ (۲۰ ژوئیه ۲۰۲۵) منتشر شد، بیش از ۳۰۰ کارشناس، حقوقدان بین‌المللی، مقامات پیشین سازمان ملل، برندگان جایزه نوبل و چهره‌های سرشناس حقوق بشر، نسبت به خطر وقوع یک قتل عام جدید در ایران هشدار دادند. آنان اعلام کردند که رژیم ایران در آستانه تکرار جنایات و قتل عام سال ۱۳۶۷ است؛ زمانی که بیش از ۳۰ هزار زندانی سیاسی، عمدتاً وابسته به سازمان مجاهدین خلق، بر اساس فتوای روح‌الله خمینی اعدام شدند.

این بیانیه در واکنش به موج روزافزون اعدام‌ها در ایران و تشویق علنی مقامات حکومتی به اعدام‌های سیاسی صادر شده و بر اساس گزارش ژوئیه ۲۰۲۴ گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور ایران، این قتل عام را به‌عنوان «جنایات علیه بشریت و نسل‌کشی ادامه‌دار» توصیف شده‌اند.

چهره‌های برجسته امضاکننده بیانیه:

از جمله امضاکنندگان این بیانیه می‌توان به افراد زیر اشاره کرد:

دکتر یواخیم روکر، رئیس پیشین شورای حقوق بشر سازمان ملل (۲۰۱۵)

پرفسور لیلا سادات، مشاور ویژه دادستان دیوان بین‌المللی کیفری (۲۰۱۲–۲۰۲۳)

استیون رپ، سفیر پیشین آمریکا برای عدالت کیفری جهانی و دادستان دادگاه ویژه سیرالئون

جفری رابرتسون، نخستین رئیس دادگاه ویژه سازمان ملل برای سیرالئون

لرد آلتون، رئیس کمیسیون مشترک حقوق بشر پارلمان بریتانیا

جودی ویلیامز، برنده جایزه صلح نوبل

دکتر روان ویلیامز، اسقف اعظم پیشین کانتربری

فدراسیون ایتالیایی حقوق بشر و کمپین «عدالت برای قربانیان قتل‌عام ۱۳۶۷» (JVMI)

خبرگزاری فارس و زمینه‌سازی برای تکرار اعدام‌های سال ۶۷

تأکید بر تهدید فعلی و انجام قتل عام مانند ۱۳۶۷

بیانیه تأکید می‌کند که این هشدار در پاسخ به گزارش‌ها و شواهد نگران‌کننده، از جمله سرمقاله خبرگزاری رسمی سپاه پاسداران در ۱۷ تیر ۱۴۰۴ صادر شده است؛ جایی که قتل عام ۱۳۶۷ به عنوان «تجربه‌ای موفق» ستایش و خواستار تکرار آن شد.

کارشناسان همچنین به صدور احکام اعدام برای سه زندانی سیاسی به نام‌های فرشاد اعتمادی‌فر، مسعود جامعی و علیرضا مرداسی اشاره کرده‌اند. این افراد پس از دو سال حبس انفرادی و شکنجه، به اتهام «محاربه» به اعدام محکوم شده‌اند. آن‌ها در یک پرونده‌سازی امنیتی به دلیل حمایت از مجاهدین خلق هدف قرار گرفته‌اند.

موج جدید اعدام‌ها در دوران دولت پزشکیان

طبق این بیانیه، از زمان روی کار آمدن دولت پزشکیان، اعدام‌ها در ایران به شکل بی‌سابقه‌ای افزایش یافته است. تنها در نیمه اول سال ۲۰۲۵، بیش از ۶۵۰ زندانی اعدام شده‌اند و شمار اعدام‌ها از ابتدای دولت جدید به بیش از ۱۳۰۰ مورد رسیده است.

کارشناسان سازمان ملل نیز پیش‌تر هشدار داده بودند که جمهوری اسلامی از وضعیت آتش‌بس در منطقه برای تسویه‌حساب داخلی و سرکوب مخالفان سیاسی بهره گرفته است.

نامه سعید ماسوری از زندان قزلحصار؛ جنایتی در حال وقوع است — سعید ماسوری

نامه هشدارآمیز از داخل زندان

در همین راستا، سعید ماسوری، زندانی سیاسی باسابقه و از چهره‌های کلیدی کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام»، اخیراً در نامه‌ای اعلام کرده است:

«جنایتی در حال وقوع است. آن‌چه امروز می‌گذرد، یادآور سال ۱۳۶۷ است.»

او همچنین از تلاش زندانبانان برای تبعیدش به یک زندان دورافتاده پرده برداشت، اقدامی که به‌گفته او با هدف منزوی‌سازی و تسهیل اجرای احکام اعدام صورت می‌گیرد.

فراخوان بین‌المللی برای اقدام فوری

امضاکنندگان بیانیه از دکتر مای ساتو، گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور ایران، فولکر تورک، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل، و سایر نهادهای بین‌المللی خواسته‌اند که صراحتاً اعدام‌های سیاسی و تحریک به جنایت در ایران را محکوم کنند.

آنان همچنین خواهان آن هستند که مجمع عمومی سازمان ملل در قطعنامه سالانه خود درباره وضعیت حقوق بشر در ایران، به صراحت به جنایات سال ۱۳۶۷ بپردازد و این‌بار، در برابر جنایات سازمان‌یافته، سکوت نکند.

«جامعه جهانی در سال ۱۹۸۸ سکوت کرد؛ این‌بار نباید چنین اشتباهی تکرار شود.»