۱۲ آگوست – روز جهانی جوانان، ضرورت مشارکت آنان در امور جامعه و همراهی با خواست آنها

1 ضرورت و اهمیت روز جهانی جوانان

ضرورت و اهمیت این روز را می‌توان در بند‌های زیر به صورت خلاصه برشمرد.

• جوانان به عنوان نیروی محرک اصلی هر جامعه‌ای، نقش کلیدی در شکل‌دهی آینده آن ایفا می‌کنند. اهمیت آینده‌نگری و برنامه‌ریزی بلندمدت برای توسعه پایدار، ضرورت توجه ویژه به نسل جوان را بیش از پیش آشکار می‌سازد. جوانان با انرژی، نوآوری و ایده‌های بدیع خود، موتور محرک تغییرات مثبت در جوامع هستند و می‌توانند با برنامه‌ریزی دقیق و هدفمند، آینده‌ای روشن‌تر برای خود و جامعه رقم بزنند.
• جوانان نیروی بالفعل تولید اقتصادی، نیروی اصلی دفاع از کشور در برابر تهاجمات خارجی، هم چنین نیروی عمده در سازندگی و آبادانی جامعه به حساب می‌آیند.
• جوانان از دیرباز به عنوان پیشتازان تغییر و تحول شناخته شده‌اند. روحیه پرسش‌گری، نوآوری و نافرمانی مدنی آنها را به نیروی محرکه‌ای قدرتمند در هر جامعه‌ای تبدیل کرده است. به همین دلیل، حکومت‌های مستبد همواره از این پتانسیل عظیم هراس داشته و تلاش کرده‌اند با سرکوب، فریب و منحرف‌سازی، جوانان را از مسیر مبارزه برای عدالت و آزادی باز دارند.
• جوانان اغلب به دلیل روحیه ماجراجویی و تمایل به تجربه‌های جدید، جسورتر و ریسک‌پذیرتر از سایر گروه‌های سنی هستند. این ویژگی‌ها به آنها امکان می‌دهد تا ایده‌های نوآورانه را مطرح کرده و به دنبال راه حل‌های خلاقانه برای مشکلات باشند.”
• دانشجویان و جوانان به عنوان پیشقراولان نوآوری و تحول، همواره در خط مقدم تغییرات اجتماعی قرار داشته‌اند. ذهن جستجوگر و روحیه پرسشگری ، آنها را به نیروی محرکه‌ای قدرتمند برای پیشرفت جامعه تبدیل کرده است. به همین دلیل، حکومت‌های استبدادی با ترس از از دست دادن قدرت، تلاش می‌کنند تا با سرکوب و کنترل افکار، جوانان را از مسیر مبارزه برای عدالت و آزادی باز دارند.

2 روز جهانی جوانان در سایر کشورهای جهان

در ۱۷ دسامبر ۱۹۹۹، مجمع عمومی سازمان ملل متحد، روز ۱۲ آگوست (21 مردادماه) را به‌عنوان روز جهانی جوانان اعلام کرد. روز جهانی جوانان با اندیشه «ساختن یک دنیای بهتر؛ به همراه جوانان» ایجاد گردید. به این بهانه، سازمان ملل از تمام کشورهای دنیا خواست تا در جهت توسعه امکانات و منابع به کمک جوانان و برای جوانان گامهای عملی برداشته و برای تحقق آن تلاش کنند.

سازمان ملل و دبیر کل آن می‌گوید جوانان امروز با شرایط سخت استخدام، امنیت پایین شغلی و کنار گذاشته شدن از تصمیم گیرهای مهم و حتی شراکت در امور، دچار ضعف در باورها و ضعف در اعتمادبه‌نفس خودشان شده است؛ بنابراین دولت‌ها، نهادهای خصوصی، دانشگاه‌ها و افراد خیرخواه، می‌توانند با فراهم آوردن شرایط کار و دادن فرصت به جوانان، اعمال‌نفوذ در مؤسسات و … به این قشر مهم و مالک آینده در هر کشوری کمک کنند.

مدیرکل یونسکو، ایرینا بوکووا به مناسبت روز جهانی جوان، 12 آگوست 2012 پیامی به شرح زیر ارسال کرد::

«در روز جهانی جوان به توان زنان و مردان جوان برای استقرار صلح و ایجاد توسعه توجه بیشتری داشته باشیم. جوانان وارثان فردای جهان‌اند و فردای خود را از همین امروز تغییر می‌دهند.

نیمی از جمعیت جهان زیر 25 سال و با چالش‌های عمیقی روبرو هستند. آنها بیشتر از نسل گذشته در معرض نابرابری‌ها و بی‌عدالتی‌های جهان قرار دارند و از آن تأثیر می‌پذیرند. تعداد بسیاری از آنان در فقر زندگی می‌کنند و از تشخیص توان و استعدادهای بالقوه خود ناتوان‌اند. فقط تعداد اندکی از این جوانان قادر به کسب مهارت‌ها، دانش و اعتمادبه‌نفسی هستند که لازمه اشتغال در بازارهای کارِ به‌سرعت متغیر امروز است.

جوانان، سرچشمه اندیشه‌هایی برای نوآوری‌اند. آنها مغزهای متفکر امروز، حلال مشکلات و تسهیل کنندگان صلح و در اکثر موارد، استوارترین حامیان عدل و کرامت در جهان می‌باشند. با این‌حال، همه آنها نیازمند شغل‌های مناسب و آموزش با کیفیت‌ بالا هستند که باید به این درخواست‌ها پاسخ داده شده و آنها را در امور مربوطه مشارکت داد.

• یونسکو در همه این حوزه‌ها و در همه سطوح مرتبط فعالیت می‌کند. ما از جوانان حمایت می‌کنیم تا بتوانند مهارت‌های بین فرهنگی لازم را برای زندگی در عصر تنوع کسب کنند. ما برای کمک به تدوین و توسعه برنامه‌هایی با محوریت جوانان با آنها و با سازمان‌های دانش‌آموزی و دانشجویی همکاری می‌کنیم.»

در ۲۵ سال گذشته پیشرفت های قابل توجهی در امور جوانان در سراسر دنیا حاصل شده اما در ایران تحت حاکمیت ولایت فقیه روز به روز بر مشکلات انها افزوده می‌شود.

3 نگاهی به وضعیت جوانان در ایران

سیاست‌های اقتصادی و اجتماعی دیکتاتوری حاکم از زمان به حکومت رسیدن تاکنون، تأثیرات متفاوت و منفی بر جوانان این کشور داشته است. برخی از این سیاست‌ها، مانند محدودیت‌های اجتماعی و اقتصادی، فرصت‌های پیشرفت را برای بسیاری از جوانان محدود کرده است. همچنین، رویدادهای سیاسی و اجتماعی مختلف، از جمله محدودیت‌ها و سرکوب‌ها، بر زندگی و آینده جوانان تأثیرگذار بوده است. با این حال، نمی‌توان نقش جوانان در تحولات سیاسی و اجتماعی ایران را نادیده گرفت. بسیاری از جوانان ایرانی با وجود چالش‌ها، به دنبال ایجاد تغییرات مثبت در جامعه خود هستند و در عرصه‌های مختلف فعالیت می‌کنند. برای درک بهتر وضعیت جوانان در ایران، لازم است به صورت جامع به بررسی عوامل مختلفی مانند سیاست‌های اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی پرداخته شود.

انقلاب فرهنگی در سال ۱۳۵۹، با تعطیلی دانشگاه‌ها و اخراج اساتید و دانشجویان منتقد، به روشنی نشان داد که حکومت جدید قصد دارد تا کنترل کاملی بر نهادهای آموزشی و فکری جامعه داشته باشد. در دهه‌های بعد، سیاست‌های حکومت در قبال جوانان، به ویژه دانشجویان، با رویکردی امنیتی دنبال شد. اعزام گسترده جوانان به جبهه‌های جنگ در دهه ۶۰ و اعدام‌های جمعی زندانیان سیاسی، از جمله دانشجویان، نمونه‌هایی از این رویکرد هستند. بر اساس برخی گزارش‌ها، ده‌ها هزار دانشجو و جوان در این دوره زندانی یا اعدام شدند. علاوه بر این، رواج اعتیاد و بیکاری در میان جوانان، به عنوان ابزاری برای کنترل اجتماعی و کاهش پتانسیل‌های اعتراضی آنها مورد استفاده قرار گرفت. این سیاست‌ها، نه تنها به تضعیف نسل جوان ایران انجامید، بلکه به ایجاد شکاف عمیق بین نسل‌های مختلف نیز کمک کرد.

4 نقش جوانان در قیام و انقلاب علیه نظام حاکم بر ایران

با وجود سرکوب‌های گسترده، جوانان ایرانی همچنان در خط مقدم مبارزات برای آزادی و عدالت قرار دارند. قیام‌های سال‌های ۱۳۸۸، ۱۳۹۶ و ۱۴۰۱، هر کدام با ویژگی‌های خاص خود، نشان از تداوم این مبارزه است. از ندا آقا‌سلطان، کیانوش آسا تا جانباختگان جوان دیگری در قیام سراسری سال ۱۳۹۶ امثال مهدی کهزادی و حسن ترکاشوند و فرزاد چگنی و وحید حیدری.

از جانباختگان قیام ۹۸ امثال جواد شیازی و محمدجواد عابدی و امیرحسین صادقی و محمد میرزایی… تا جوانان جان باخته دیگری در قیام سراسری سال ۱۴۰۱ امثال مهسا امینی و نیکا شاکرمی و کیان پیرفلک و خدانور لجه یی و ابوالفضل آدینه زاده.

نام هر یک از این جوانان جان‌باخته، نمادی از مقاومت و ایستادگی نسل جوان ایران است. این قیام‌ها نه تنها نشان از عمق نارضایتی مردم از وضعیت موجود است، بلکه حاکی از روحیه مبارزه‌جویانه و امید به آینده‌ای بهتر در میان جوانان است. سرکوب این قیام‌ها با خشونت هرچه تمام‌تر انجام شده است، اما روحیه مقاومت جوانان همچنان پابرجا است و امید به آینده‌ای آزاد و دمکراتیک در ایران را زنده نگه داشته است.

جوانان ایرانی، آگاهانه و مصمم، آینده‌ای بهتر را برای میهن خود طلب می‌کنند. آنان خواهان حکومتی دمکراتیک، مبتنی بر عدالت اجتماعی و حقوق برابر برای همه هستند. در رویای آنها، ایران کشوری است با آزادی بیان، تجمع و اندیشه، جایی که حاکمیت قانون بر همه سایه افکنده و فساد و تبعیض ریشه کن شده است.

این نسل، با الهام از ارزش‌های جهانی دموکراسی و حقوق بشر، به دنبال ایجاد جامعه‌ای پویا و پیشرو است. به همین دلیل، به عنوان بزرگترین تهدید برای نظام حاکم شناخته شده و مورد سرکوب قرار می‌گیرند. جوانان ایران، با ایستادگی در برابر بی‌عدالتی و استبداد، نشان داده‌اند که برای تحقق آرمان‌های خود از هیچ تلاشی فروگذار نخواهند کرد.”

5 چه باید کرد

در روز جهانی جوانان، یاد و خاطره جوانان برومند ایران که جان خود را فدای آزادی و آبادانی میهن کردند، گرامی باد. آنان که در زندان‌های تاریک شکنجه دیدند، در خیابان‌ها به گلوله بسته شدند و یا در تبعید از وطن رنج بردند، همگی الگویی روشن برای نسل جوان هستند.

ما، خانواده‌ها، دوستان و هموطنان این عزیزان، بر سر مزارهایشان حاضر می‌شویم و با تجدید پیمان، بر ادامه راه آنها پافشاری می‌کنیم. راهی که پر از فراز و نشیب است، اما با اتحاد و همدلی، به پیروزی خواهد انجامید.

جوانان ایران، با الهام از این فداکاری‌ها، باید متحد و یکپارچه علیه ظلم و ستم ایستادگی کنند. ما باید آرمان‌های آنها را زنده نگه داشته و با آگاهی‌رسانی و سازمان‌دهی، به مبارزه برای تحقق جامعه‌ای آزاد، عادلانه و دمکراتیک ادامه دهیم.

آینده‌ای روشن در انتظار ماست، آینده‌ای که در آن ایران، کشوری آباد و آزاد خواهد بود. به یاد داشته باشیم که خون این جانباختگان، بذر امید را در دل ما کاشته است و ما مسئولیم تا این بذر را به درخت تناوری تبدیل کنیم.

کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / توییتر / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک