زندان اوین؛ تشدید فشار بر بند زنان با ادامه محرومیت از تماس، بحران درمان و محدودیت‌های تازه

ادامه محرومیت چند زندانی سیاسی زن از تماس تلفنی، وخامت وضعیت درمانی زندانیان، حذف جیره خام، کیفیت نامناسب غذا و اعمال محدودیت‌های جدید در بند زنان زندان اوین، نگرانی‌ها درباره وضعیت حقوق زندانیان سیاسی زن را افزایش داده است

کانون حقوق بشر ایران، دوشنبه ۲۲ تیرماه ۱۴۰۵ – گزارش‌های تازه از بند زنان زندان اوین از تشدید محدودیت‌ها و وخامت شرایط نگهداری زندانیان سیاسی زن حکایت دارد. بر اساس اطلاعات دریافتی، چهار زندانی سیاسی زن همچنان از تماس تلفنی با خانواده محروم هستند، وضعیت درمانی تعدادی از زندانیان رو به وخامت گذاشته، کیفیت غذا و خدمات درمانی کاهش یافته و هم‌زمان با تغییر مدیریت زندان اوین، محدودیت‌های جدیدی بر زندگی روزمره زندانیان تحمیل شده است.

باکس اطلاعاتی | آخرین وضعیت بند زنان زندان اوین

ادامه محرومیت از تماس تلفنی در بند زنان زندان اوین

گزارش‌های دریافتی نشان می‌دهد که بند زنان زندان اوین همچنان با محدودیت‌های گسترده در زمینه ارتباط زندانیان با خانواده‌هایشان روبه‌رو است. بر اساس این گزارش‌ها، شیوا اسماعیلی، مرضیه فارسی، فروغ تقی‌پور و زهرا صفایی همچنان از حق تماس تلفنی محروم هستند.

ادامه این محرومیت در شرایطی صورت می‌گیرد که تماس تلفنی برای بسیاری از زندانیان تنها راه ارتباط با اعضای خانواده و اطلاع از وضعیت آنان محسوب می‌شود. خانواده‌های این زندانیان می‌گویند قطع تماس، فشار روحی مضاعفی بر زندانیان و بستگان آنان وارد کرده و نگرانی نسبت به وضعیت جسمی و روحی این چهار زندانی سیاسی را افزایش داده است.

فعالان حقوق بشر معتقدند محروم کردن زندانیان از تماس با خانواده، به‌ویژه هنگامی که برای مدت طولانی ادامه یابد، می‌تواند آثار جدی روانی بر زندانیان بر جای بگذارد و از آن به عنوان ابزاری برای افزایش فشار بر زندانیان سیاسی استفاده شود.

وضعیت درمانی نگران‌کننده در بند زنان زندان اوین

هم‌زمان با ادامه محدودیت‌های ارتباطی، گزارش‌ها از بند زنان زندان اوین نشان می‌دهد که وضعیت درمانی برخی زندانیان نیز نگران‌کننده است.

بر اساس اطلاعات دریافتی، شیوا اسماعیلی همچنان از درد شدید کمر رنج می‌برد و با وجود نیاز به درمان تخصصی، تاکنون روند درمان او به نتیجه نرسیده است. منابع مطلع می‌گویند مشکلات جسمی وی ادامه دارد و عدم رسیدگی مناسب، نگرانی هم‌بندیان و خانواده او را افزایش داده است.

از سوی دیگر، الهه فولادی نیز با مشکلات جدی در ناحیه لگن و کمر روبه‌رو است. به گفته منابع آگاه، وضعیت جسمانی او نیز نیازمند رسیدگی پزشکی تخصصی است، اما تاکنون درمان مؤثری برای وی فراهم نشده است.

علاوه بر این دو زندانی سیاسی، گزارش‌ها حاکی از آن است که یکی از نوکیشان مسیحی محبوس در بند زنان زندان اوین حدود یک ماه پیش دچار ترک مویی در ناحیه پا شده، اما با وجود آسیب‌دیدگی، برای انجام معاینات تخصصی و درمان به بیمارستان اعزام نشده است.

فعالان حقوق بشر هشدار می‌دهند که تأخیر در درمان زندانیان، به‌ویژه افرادی که با بیماری‌های اسکلتی، آسیب‌های جسمی یا مشکلات حرکتی روبه‌رو هستند، می‌تواند موجب تشدید بیماری و ایجاد عوارض جبران‌ناپذیر شود.

بحران تغذیه در بند زنان زندان اوین

یکی دیگر از مشکلات گزارش‌شده از بند زنان زندان اوین، وضعیت نامناسب تغذیه زندانیان است.

بر اساس اطلاعات رسیده، کیفیت غذای تهیه‌شده در آشپزخانه زندان به اندازه‌ای پایین است که بسیاری از زندانیان از خوردن آن خودداری می‌کنند. منابع مطلع می‌گویند غذای پخته‌شده نه‌تنها کیفیت مناسبی ندارد، بلکه در موارد متعدد موجب بروز مشکلات گوارشی در میان زنان زندانی شده است.

پیش از این، مسئولان زندان مقدار محدودی مواد غذایی خام در اختیار زندانیان قرار می‌دادند تا آنان بتوانند بخشی از غذای مورد نیاز خود را تهیه کنند، اما اکنون این جیره نیز حذف شده و زندانیان ناچارند تنها از غذای تهیه‌شده در زندان استفاده کنند.

به گفته منابع آگاه، برخی از زندانیان سیاسی بند زنان زندان اوین برای جلوگیری از تشدید مشکلات گوارشی، وعده‌های غذایی خود را تنها به نان و ماست محدود کرده‌اند؛ زیرا غذای توزیع‌شده را غیرقابل مصرف می‌دانند.

فروشگاه بند زنان زندان اوین؛ قیمت‌های بالا و کیفیت پایین کالاها

علاوه بر مشکلات درمانی و تغذیه، وضعیت فروشگاه بند زنان زندان اوین نیز به یکی از دغدغه‌های روزمره زندانیان تبدیل شده است. بر اساس گزارش‌های دریافتی، کالاهای عرضه‌شده در فروشگاه زندان با قیمت‌هایی بسیار بالاتر از بازار به فروش می‌رسند، اما کیفیت بسیاری از این اقلام پایین و نامناسب است.

منابع مطلع می‌گویند بسیاری از زندانیان برای تأمین حداقل نیازهای روزانه خود ناچار به خرید از همین فروشگاه هستند، زیرا امکان دسترسی به منابع دیگر را ندارند. این در حالی است که کیفیت پایین مواد غذایی و اقلام مصرفی، همراه با قیمت‌های بالا، فشار اقتصادی مضاعفی بر زندانیان و خانواده‌های آنان وارد کرده است.

به گفته این منابع، حذف جیره خام و وابستگی کامل زندانیان به غذای زندان یا خرید از فروشگاه، مشکلات معیشتی داخل بند زنان زندان اوین را بیش از گذشته افزایش داده است.

تغییر مدیریت زندان اوین و افزایش محدودیت‌ها

هم‌زمان با تغییر مدیریت زندان اوین، گزارش‌هایی از اعمال محدودیت‌های تازه در بند زنان زندان اوین منتشر شده است.

بر اساس اطلاعات موجود، محمد حاجی مزدارانی که در آذرماه ۱۴۰۴ به عنوان رئیس جدید زندان اوین منصوب شد، جایگزین هدایت‌الله فرزادی شده است. وی پیش از این مدیریت ندامتگاه تهران بزرگ و اردوگاه حرفه‌آموزی و کاردرمانی فشافویه را بر عهده داشته است.

منابع آگاه می‌گویند پس از آغاز مسئولیت وی، مقررات و محدودیت‌های جدیدی در بند زنان زندان اوین اعمال شده است؛ محدودیت‌هایی که حتی انجام امور روزمره زندانیان را نیز با دشواری بیشتری مواجه کرده است.

به گفته این منابع، بسیاری از اقداماتی که پیش‌تر با سهولت بیشتری انجام می‌شد، اکنون مستلزم طی مراحل اداری طولانی یا موافقت‌های متعدد است و این روند، فشار مضاعفی بر زنان زندانی وارد کرده است.

نگرانی از تشدید مشکلات در بند زنان زندان اوین

فعالان حقوق بشر معتقدند مجموعه گزارش‌های منتشرشده درباره بند زنان زندان اوین نشان می‌دهد که مشکلات این بند تنها به یک موضوع محدود نیست، بلکه مجموعه‌ای از محدودیت‌های ارتباطی، درمانی، تغذیه‌ای و اداری به طور هم‌زمان بر زندگی زندانیان تأثیر گذاشته است.

ادامه محرومیت از تماس تلفنی، رسیدگی نشدن به وضعیت درمانی زندانیان بیمار، کیفیت پایین غذا، حذف جیره خام، گرانی فروشگاه و اعمال محدودیت‌های جدید، در کنار یکدیگر شرایطی را ایجاد کرده‌اند که به گفته منابع مطلع، زندگی روزمره زنان زندانی را با دشواری‌های فراوان روبه‌رو کرده است.

گزارش‌ها و اخبار مرتبط با نقض حقوق بشر در ایران

• لیست و مشخصات کامل زندانیان سیاسی اعدام شده از سال ۱۴۰۰ تا ‌کنون
  متن کامل اعلامیه جهانی حقوق بشر
• مشهد در شب ۱۹ دی؛ ویدئویی از آغاز تیراندازی به معترضان و روایت سرکوب خونین اعتراضات سراسری + فیلم و عکس
• فهرست جامع زندانیان محکوم به اعدام – زندانیان سیاسی و بازداشت‌شدگان اعتراضات ۱۴۰۴
• گزارش ویژه کانون حقوق بشر ایران| زندان دستگرد اصفهان؛ افشای شکنجه و تشدید سرکوب زندانیان سیاسی
• زندان دستگرد اصفهان؛ افشای قتل‌عام و سرکوب خونین زندانیان در ۱۱ فروردین ۱۴۰۵
• زندان دستگرد اصفهان؛ افشای اسناد، تصاویر و گزارش پزشکی قانونی از سرکوب خونین زندانیان | پرونده ویژه
• آرشیو قضات مرگ ـ قضات صادر کننده احکام اعدام در ایران
• زندان قزلحصار؛ افشای نام و عملکرد مسئولان سالن ۳۷ واحد ۳ و گزارش‌های نقض حقوق زندانیان
• زندان لاکان؛ گزارش از وضعیت بند میثاق و نقض حقوق زندانیان سیاسی
  آخرین خبرهای بازداشت شدگان اعتراضات
• جهان بداند در ایران چه گذشت! فیلم‌های تکان‌دهنده + فیلم‌های افزوده جدید از کشتار اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
• اولین ویدئوی ۳ بعدی بند ۲۰۹ زندان اوین؛ قسمت اول: ساختمان و ساختار بندها

بررسی حقوقی پرونده بر اساس قوانین داخلی

مقدمه

پیش از بررسی حقوقی این وضعیت باید توجه داشت که هر چند قوانین مصوب این حکومت در مجامع بین‌المللی به عنوان نقض حقوق بشر مردود بوده ولی حتی بر اساس قوانین داخلی، مسئولان زندان‌ها مکلف‌اند کرامت انسانی زندانیان را حفظ کرده و امکان دسترسی آنان به خدمات درمانی، تغذیه مناسب، ارتباط با خانواده و سایر حقوق قانونی را فراهم کنند. هرگونه محدودیت باید مستند، قانونی و متناسب با مقررات باشد و نباید به ابزاری برای اعمال فشار مضاعف بر زندانیان تبدیل شود.

ابهامات حقوقی پرونده

در خصوص وضعیت بند زنان زندان اوین، پرسش‌های متعددی مطرح است؛ از جمله علت ادامه محرومیت چند زندانی سیاسی از تماس تلفنی، دلیل تأخیر در درمان زندانیان بیمار، علت اعزام نشدن زندانی آسیب‌دیده به بیمارستان، مبنای حذف جیره خام، کیفیت نامناسب غذای توزیعی، قیمت بالای کالاهای فروشگاه و همچنین مبنای قانونی محدودیت‌های جدید اعمال‌شده پس از تغییر مدیریت زندان.

مواد قانونی مرتبط

اصل ۲۲ قانون اساسی: جان، مال، حقوق و حیثیت اشخاص از تعرض مصون است مگر به حکم قانون.

اصل ۲۹ قانون اساسی: برخورداری از خدمات بهداشتی و درمانی حقی همگانی است.

اصل ۳۲ قانون اساسی: بازداشت و محدودیت اشخاص باید مطابق قانون باشد.

اصل ۳۹ قانون اساسی: هتک حرمت و حیثیت افراد زندانی ممنوع است.

آیین‌نامه اجرایی سازمان زندان‌ها: مسئولان زندان موظف به تأمین غذای مناسب، خدمات درمانی، امکانات بهداشتی، فروشگاه با قیمت متعارف و امکان ارتباط قانونی زندانیان با خانواده هستند.

مقررات مربوط به بهداری زندان‌ها: زندانیان بیمار باید در صورت نیاز بدون تأخیر برای درمان تخصصی به مراکز درمانی اعزام شوند.

موارد نقض قانون

ادامه محرومیت طولانی‌مدت زندانیان از تماس تلفنی.

تأخیر در درمان زندانیان بیمار.

اعزام نشدن زندانی آسیب‌دیده به بیمارستان.

حذف جیره خام بدون تأمین غذای مناسب.

توزیع غذای نامناسب و غیربهداشتی.

عرضه کالاهای بی‌کیفیت با قیمت بالا در فروشگاه زندان.

اعمال محدودیت‌های اداری خارج از چارچوب حقوق زندانیان.

نقض حقوق بشردر عملکرد مقامات در بند زنان زندان اوین

گزارش‌های منتشرشده از بند زنان زندان اوین نشان می‌دهد که ادامه محرومیت برخی زندانیان از تماس با خانواده، تأخیر در درمان زندانیان بیمار، کیفیت نامناسب غذا، حذف جیره خام، گرانی کالاهای ضروری و محدودیت‌های تازه در زندگی روزمره زندانیان، نگرانی‌های جدی درباره رعایت حقوق بنیادین زنان زندانی ایجاد کرده است. نهادهای حقوق بشری بارها تأکید کرده‌اند که افراد محروم از آزادی باید بدون تبعیض از خدمات درمانی مناسب، غذای کافی، امکان ارتباط با خانواده و شرایط نگهداری منطبق با کرامت انسانی برخوردار باشند و هیچ‌یک از این حقوق نباید به ابزار فشار بر زندانیان تبدیل شود.

مواد نقض‌شده

ماده ۵ اعلامیه جهانی حقوق بشر: ممنوعیت رفتارهای ظالمانه، غیرانسانی یا تحقیرآمیز.

ماده ۹ اعلامیه جهانی حقوق بشر: ممنوعیت بازداشت و محدودیت‌های خودسرانه.

ماده ۱۰ میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی: لزوم رفتار انسانی با افراد محروم از آزادی.

ماده ۱۲ میثاق بین‌المللی حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی: حق برخورداری از بالاترین استاندارد سلامت جسمی و روانی.

قواعد نلسون ماندلا: حق دسترسی زندانیان به خدمات درمانی، غذای مناسب، ارتباط با خانواده و شرایط انسانی نگهداری.

قواعد بانکوک سازمان ملل: زنان زندانی باید متناسب با نیازهای جسمی و بهداشتی خود از خدمات درمانی، تغذیه مناسب و شرایط نگهداری شایسته برخوردار باشند.

تصویری نگران‌کننده از وضعیت بند زنان زندان اوین

گزارش‌های اخیر از بند زنان زندان اوین حاکی از تداوم و تشدید مشکلاتی است که بر زندگی روزمره زنان زندانی تأثیر مستقیم گذاشته است. ادامه محرومیت از تماس تلفنی، رسیدگی ناکافی به وضعیت درمانی زندانیان بیمار، کیفیت پایین غذا، حذف جیره خام، گرانی کالاهای فروشگاه و اعمال محدودیت‌های جدید پس از تغییر مدیریت زندان، تصویری نگران‌کننده از وضعیت بند زنان زندان اوین ترسیم می‌کند. فعالان حقوق بشر خواستار رسیدگی فوری به این مشکلات، تأمین حقوق قانونی زندانیان و فراهم شدن امکان نظارت مستقل بر وضعیت این بند هستند.

کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک