افزایش اعدام ها در ماههای اخیر، تلاشی از سوی حاکمیت برای مهار جامعهای است که با استمرار اعتراضات، ارادهی خود برای تغییر و آزادی را نشان داده است
کانون حقوق بشر ایران، چهارشنبه ۲۴ اردیبهشتماه ۱۴۰۵ – پنج زندانی در زندانهای بیرجند، تبریز، گرگان و کرمان اعدام شدند. این اعدامها در بازه زمانی یکشنبه ۲۰ اردیبهشت تا چهارشنبه ۲۳ اردیبهشت اجرایی شده است.
با توجه به قطع اینترنت آمار دقیقی از تعداد اعدامها در دست نیست. اما از ابتدای اردیبهشتماه تا کنون دستکم ۳۶ زندانی اعدام شدهاند.
اعدام حیدر بامری و مهدی بامری در زندان کرمان
بامداد چهارشنبه ۲۳ اردیبهشتماه ۱۴۰۵، دو زندانی در زندان کرمان اعدام شدند. هویت این زندانیان به شرح زیر است:
ـ حیدر بامری(مرادخانی)، ۲۷ ساله، فرزند خمینآگی، اهل و ساکن دلگان.
ـ مهدی بامری(مرادخانی)، ۲۷ ساله، فرزند خانمحمد، اهل و ساکن دلگان.
این دو زندانی در سال ۱۴۰۲، در یک پرونده مشترک به اتهام مرتبط با موادمخدر بازداشت و به اعدام محکوم شده بودند.
اعدام ناصر لنگرانی در زندان گرگان
سحرگاه سهشنبه ۲۲ اردیبهشتماه ۱۴۰۵، ناصر لنگرانی در زندان گرگان اعدام شد. وی ۴۲ ساله، متاهل و دارای یک فرزند بود. وی ۳ سال پیش به اتهام قتل بازداشت و به اعدام محکوم شده بود.
اعدام یونس براهویی در زندان بیرجند
صبحگاه سه شنبه ۲۲ اردیبهشتماه ۱۴۰۵، یونس براهویی در زندان بیرجند اعدام شد. وی ۲۹ ساله، فرزند امرالله، متاهل، اهل و ساکن زاهدان بود. وی پیشتر به اتهام مرتبط با مواد مخدر بازداشت و به اعدام محکوم شده بود.
اعدام امید صادقی سوری در زندان تبریز
بامداد یکشنبه ۲۰ اردیبهشتماه ۱۴۰۵، امید صادقی سوری در زندان تبریز اعدام شد. وی ۲۶ ساله بود و از ۴ سال پیش به اتهام قتل بازداشت و به اعدام محکوم شده بود. وی تا لحظه آخر تاکید داشت که قتل کاملا تصادفی بوده و خود را بیگناه می دانست.
گزارشها و اخبار مرتبط با نقض حقوق بشر در ایران
- اعـدام محراب عبداللهزاده در ارومیه؛ اجرای حکم مرگ برای بازداشتشده اعتراضات ۱۴۰۱ بر پایه اعترافات اجباری
- اعـدام عرفان کیانی در اصفهان؛ ابهام در روند دادگاه و ادامه موج احکام مرگ علیه بازداشتشدگان اعتراضات
- اعـدام عامر رامش در زندان زاهدان؛ پایان پروندهای پرابهام با ادعاهای شکنجه و اعتراف اجباری
- انتقال مخفیانه دهها زندانی به زندان قزلحصار؛ نگرانیها درباره تحرکات مشکوک در واحد امنیتی ۳ افزایش یافت
- صدور حکم اعدام برای سعید زارعی کردشولی، حمیدرضا فتحی، عبدالرضا فتحی و حمیدرضا ثابت رای، از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه در شیراز
- عبدالجلیل شهبخش اعدام شد؛ ابهام کامل در روند بازداشت، دادگاه و دادرسی این زندانی سیاسی
- اعـدام ناصر بکرزاده و یعقوب کریمپور پس از پروندههای مبتنی بر اعترافات اجباری
- اعـدام سه زندانی سیاسی در مشهد؛ اجرای احکام مرگ برای بازداشتشدگان اعتراضات ۱۴۰۴ پس از شکنجه و فریب خانوادهها
- محمد عباسی در زندان قزلحصار اعدام شد؛ شکنجه و گروگانگیری دخترش برای اعتراف اجباری
مغایرت حکم اعـدام با منشور جهانی حقوق بشر
ماده سوم این منشور صراحتاً بیان میکند: هر فرد حق حیات دارد. این حق مشمول هیچگونه محرومیتی نمیشود مگر به موجب حکم صادره از دادگاهی صالح در اثر ارتکاب جرمی که مطابق قانون، جرم محسوب شود.
حکم اعـدام به عنوان بالاترین مجازات، به طور مستقیم با این ماده از منشور جهانی حقوق بشر در تضاد است. چرا که:
حق حیات: حق حیات به عنوان یک حق بنیادین و غیر قابل سلب مطرح میشود. حکم اعـدام این حق را سلب میکند.
عدم برگشتپذیری: در صورت اجرای حکم اعـدام، امکان جبران اشتباه قضایی وجود ندارد.
شکنجه و رفتار غیرانسانی: برخی از روشهای اجرای حکم اعـدام به عنوان شکنجه و رفتار غیرانسانی تلقی میشوند که این خود مغایر با مفاد منشور جهانی حقوق بشر است.
نقض تعهدات حقوق بشری در ارتباط با مجازات اعـدام
طبق ماده ۶ میثاق بینالمللی حقوق مدنی و سیاسی، که ایران یکی از امضاکنندگان آن است، صدور و اجرای حکم اعـدام تنها در صورت وجود ضمانتهای کامل برای محاکمه عادلانه و در جرائم بسیار سنگین مجاز است. در بسیاری از پروندههای مشابه، عدم شفافیت، محدودیتهای حقوقی متهم، و صدور احکام در دادگاههایی فاقد استقلال لازم، مغایر با این اصل بنیادین حقوق بشر تلقی میشود.
کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک