حکم اعدام زندانی سیاسی کریم خجسته پس از ماهها بلاتکلیفی به او اعلام شد؛ اتهام «بغی» بدون ارائه مستندات شفاف مطرح شده و روند پرونده با انتقادهای گسترده درباره مغایرت با اصول دادرسی عادلانه مواجه است
کانون حقوق بشر ایران، دوشنبه ۱۷ آذرماه ۱۴۰۴ – روز شنبه ۱۵ آذر ۱۴۰۴ حکم اعدام کریم خجسته، زندانی سیاسی محبوس در زندان لاکان رشت، رسماً به او ابلاغ شد. این حکم در حالی به خجسته اعلام شده که جلسه محاکمه او حدود سه ماه پیش برگزار شده بود و نزدیکان او میگویند روند رسیدگی قضایی فاقد شفافیت و با نقض اصول بنیادین حقوق زندانیان همراه بوده است.
اعلام حکم پس از ماهها بلاتکلیفی
بر اساس اطلاعات موجود، جلسه دادگاه کریم خجسته در تاریخ ۲۶ شهریور ۱۴۰۴ در شعبه دوم دادگاه انقلاب رشت به ریاست قاضی احمد درویشگفتار برگزار شده بود. با این حال، صدور و ابلاغ حکم تا ۱۵ آذرماه به تعویق افتاد و این زندانی سیاسی در آن مدت در وضعیت عدم قطعیت حقوقی نگهداری میشد.
اتهام مطرح شده علیه او «بغی» و «تبلیغ علیه حاکمیت» عنوان شده، اما تاکنون هیچ مستند رسمی و قابل استنادی درباره این اتهامها از سوی دستگاه قضایی در اختیار او یا خانوادهاش قرار نگرفته است. اتهام «بغی» از جمله سنگینترین عناوین کیفری محسوب میشود که میتواند صدور مجازات اعدام را در پی داشته باشد.
سابقه بازداشتها و روند پرونده
کریم خجسته، ۶۲ ساله، مهندس و سازنده دستگاههای صنعتی، از زندانیان سیاسی سابق دهه ۶۰ است. او در ۲۳ اسفند ۱۴۰۳ در محل کارگاه صنعتی خود بازداشت و به زندان لاکان منتقل شد. نزدیکان خانواده میگویند که روند بازداشت او بدون ارائه حکم قضایی شفاف صورت گرفته است.
این زندانی پیشتر نیز در تیرماه ۱۴۰۳ با اتهام «تبلیغ علیه حاکمیت» بازداشت و در آذر همان سال با وثیقه ۵۰۰ میلیون تومانی آزاد شده بود. بازگشایی دوباره پرونده و اضافه شدن اتهامات سنگینتر، از سوی منابع حقوقی نمونهای از نقض اصل منع محاکمه و مجازات مجدد برای یک موضوع واحد ارزیابی شده است.
بر اساس گزارشها، خجسته طی ماههای گذشته در بند «میثاق» زندان لاکان نگهداری شده و از دسترسی کامل به وکیل منتخب خود نیز برخوردار نبوده است؛ موضوعی که نگرانیها درباره کیفیت دفاع حقوقی او را افزایش داده است.
ابهام در مستندات اتهامی
در حالی که حکم اعدام صادر شده، منابع نزدیک به پرونده میگویند هیچ سند مشخصی مبنی بر ارتکاب رفتارهای خشونتآمیز یا سازمانیافته که بتواند مشمول عنوان «بغی» شود، ارائه نشده است.
به گفته این منابع:
«آقای خجسته هیچ فعالیت مسلحانه نداشته و مستندات موجود حتی برای اثبات ادعای اقدام خشونتآمیز کافی نیست. در پرونده فعلی، مبنای اتهام روشن نیست و همین مسئله نگرانی گستردهای ایجاد کرده است.»
- وخامت حال آیدا نجف لو پس از جراحی ستون فقرات؛ بیتوجهی مستمر مسئولان زندان به هشدارهای پزشکی
- زندان ایرانشهر؛ بحران سلامت همزمان با روند اجباری انتقال زندانیان رأیباز به زندان مرکزی زاهدان
نقض حقوق بشر و تخطی از اصول بنیادین دادرسی در پرونده کریم خجسته
وضعیت پرونده کریم خجسته از منظر حقوق بشر با چندین اصل لازمالاجرا در اسناد بینالمللی و قوانین داخلی در تعارض قرار دارد. اهم موارد نقضشده عبارتاند از:
اصل حق دادرسی عادلانه – ماده ۱۴ میثاق بینالمللی حقوق مدنی و سیاسی
این ماده بر حق دسترسی به وکیل منتخب، محاکمه در مهلت معقول، ارائه مستندات اتهام و امکان دفاع مؤثر تأکید میکند. عدم ارائه مستندات روشن درباره اتهام «بغی» و محرومیت از دسترسی آزاد به وکیل، این اصل را نقض میکند.
منع محاکمه و مجازات مجدد – ماده ۱۴ بند ۷ میثاق بینالمللی حقوق مدنی و سیاسی
بازگشایی پرونده پیشین با اتهامی مشابه، برخلاف اصل منع محاکمه دوباره برای موضوع واحد است.
منع رفتارهای تهدیدکننده جان زندانی – ماده ۶ میثاق بینالمللی حقوق مدنی و سیاسی
صدور حکم اعدام بدون دادرسی شفاف و بدون رعایت حداقلهای حقوقی، در تعارض با تعهد دولتها برای حفظ حق حیات است.
حق برخورداری از امنیت و کرامت انسانی – مواد ۲ و ۱۰ میثاق بینالمللی حقوق مدنی و سیاسی
عدم رعایت استانداردهای لازم در فرآیند بازداشت و نگهداری زندانیان با این اصول مغایر است.
ابلاغ حکم اعدام کریم خجسته در شرایطی انجام شده که ابهامهای جدی درباره روند رسیدگی، فقدان مستندات شفاف، محدودیت در دسترسی به وکیل و سابقه بازداشتهای پیشین او مطرح است. مجموعه این موارد باعث افزایش نگرانی در میان خانواده، منابع حقوق بشری و ناظران مستقل شده است. آنان خواستار بازبینی فوری و عادلانه پرونده، ارائه مستندات رسمی و رعایت کامل اصول دادرسی و حقوق زندانیان هستند.
با ارسال هرگونه اطلاعات در این زمینه به ما کمک کنید تا صدای زندانیان باشیم
کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک
Discussion about this post