نمایندگان پارلمان اروپا تأکید کرده‌اند که سپاه پاسداران نقش مستقیم در سرکوب اعتراضات، کشتار معترضان و ایجاد فضای ارعاب در سراسر کشور داشته است
کانون حقوق بشر ایران، پنج‌شنبه ۲ بهمن‌ماه ۱۴۰۴ – پارلمان اروپا با اکثریت قاطع آرا، قطعنامه‌ای کم‌سابقه علیه سرکوب خشونت‌بار اعتراضات در ایران تصویب کرد و خواستار اقدام فوری اتحادیه اروپا برای تروریستی اعلام کردن سپاه پاسداران شد. این قطعنامه که روز پنج‌شنبه دوم بهمن در نشست استراسبورگ به رأی گذاشته شد، با ۵۶۲ رأی موافق در برابر تنها ۹ رأی مخالف و ۵۷ رأی ممتنع به تصویب رسید؛ آماری که نشان‌دهنده اجماع گسترده سیاسی در اروپا علیه نحوه برخورد حاکمیت ایران با اعتراضات سراسری است.
در متن این قطعنامه، نیروهای امنیتی، از جمله سپاه پاسداران و پلیس، به اجرای «سرکوبی خشونت‌بار، سیستماتیک و سراسری» علیه معترضان متهم شده‌اند. پارلمان اروپا تصریح کرده است که هزاران معترض مسالمت‌آمیز در جریان اعتراضات کشته یا بازداشت شده‌اند و این روند طی دو هفته گذشته به شکلی بی‌سابقه تشدید شده است.
درخواست تروریستی اعلام کردن سپاه پاسداران
یکی از محوری‌ترین بندهای قطعنامه، درخواست صریح از اتحادیه اروپا برای نام‌گذاری فوری سپاه پاسداران، شاخه‌ها و نهادهای وابسته به آن به‌عنوان سازمان تروریستی است. نمایندگان پارلمان اروپا تأکید کرده‌اند که سپاه پاسداران نقش مستقیم در سرکوب اعتراضات، کشتار معترضان و ایجاد فضای ارعاب در سراسر کشور داشته است.
در متن قطعنامه آمده است که این اقدام صرفاً نمادین نیست، بلکه باید به‌عنوان بخشی از یک راهبرد جامع برای پاسخگو کردن عاملان سرکوب و قطع دسترسی آنان به منابع مالی، شبکه‌های لجستیکی و پوشش دیپلماتیک در اروپا تلقی شود. پارلمان اروپا همچنین خواستار هدف قرار دادن مستقیم سرکوبگران از طریق تحریم‌های هدفمند و محدودیت‌های مسافرتی شده است.
- جهان بداند در ایران چه گذشت! فیلم‌های تکان دهنده – روایت‌های میدانی از سرکوب اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
- فیلم افشای سرکوب وحشیانه در اعتراضات سراسری توسط ماموران امنیتی
- اعتراضات سراسری ۱۴۰۴، مجموعه خبرها و ویدئوها
- اسامی و مشخصات جانباختگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴؛ این لیست به روز می‌شود
- بازداشت‌شدگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴، اسامی و مشخصات بیش از ۲هزار تن
- مستند کشتار بازار رشت در اعتراضات سراسری ۱۴۰۴؛ «هولوکاست ایرانی» و کفش‌هایی که از قتل‌عام باقی ماند + فیلم
- فیلم به رگبار بستن وحشیانه مردم در فردیس کرج در اعتراضات سراسری ۱۴۰۴ توسط پاسداران
محکومیت قتل‌عام معترضان و سرکوب سراسری
قطعنامه پارلمان اروپا سرکوب خشونت‌بار اعتراضات را به‌طور قاطع محکوم کرده و آن را مصداق «قتل‌های گسترده» و اعمال غیرانسانی علیه غیرنظامیان توصیف کرده است. در این سند آمده است که موج اخیر اعتراضات، اوج یک رشته طولانی از خیزش‌های مردمی است که همگی با سرکوب شدید، بازداشت‌های گسترده و استفاده از نیروی مرگبار پاسخ داده شده‌اند.
نمایندگان پارلمان اروپا با اعلام همبستگی کامل با مردم ایران، جنبش اعتراضی را «شجاعانه و مشروع» خوانده‌اند و تأکید کرده‌اند که مطالبات معترضان برای کرامت انسانی، امنیت و احترام به حقوق بنیادین، خواسته‌هایی جهانی و غیرقابل انکار است.
قطع اینترنت؛ ابزار پنهان‌سازی سرکوب اعتراضات
در بخش دیگری از قطعنامه، به قطع سراسری اینترنت و محدودیت‌های شدید ارتباطی اشاره شده است؛ اقدامی که پارلمان اروپا آن را یکی از «عمیق‌ترین و پیچیده‌ترین خاموشی‌های ارتباطی تاریخ جهانی» توصیف کرده است. بر اساس این سند، مقامات ایران با تعطیلی شبکه‌های تلفن همراه، خطوط ثابت و مسدودسازی گسترده اینترنت، تلاش کرده‌اند مانع انعکاس واقعیت سرکوب اعتراضات به افکار عمومی جهانی شوند.
پارلمان اروپا ضمن محکوم کردن این اقدام، از اتحادیه اروپا خواسته است حمایت‌های فنی و سیاسی خود را برای مقابله با محدودیت‌های اینترنتی افزایش دهد و امکان دسترسی آزاد شهروندان ایران به ابزارهای ارتباطی امن را فراهم کند.
اخراج دیپلمات‌ها و مقابله با فعالیت‌های تبلیغاتی
قطعنامه علاوه بر موضوع سپاه پاسداران، بر لزوم اخراج دیپلمات‌های دیکتاتوری حاکم بر ایران از کشورهای عضو اتحادیه اروپا تأکید کرده است. نمایندگان پارلمان اروپا با استناد به «شواهد معتبر» اعلام کرده‌اند که نمایندگی‌های دیپلماتیک ایران در چندین کشور عضو، در فعالیت‌های تبلیغاتی، انتشار اطلاعات نادرست و ارعاب علیه جوامع ایرانیان مقیم اروپا مشارکت داشته‌اند.
این سند تأکید می‌کند که استفاده از پوشش دیپلماتیک برای پیشبرد اهداف امنیتی و تبلیغاتی، ناقض اصول بنیادین روابط دیپلماتیک است و باید با واکنشی قاطع از سوی اتحادیه اروپا مواجه شود.
درخواست توقف فوری اعدام‌ها و آزادی زندانیان
پارلمان اروپا در بندهای صریحی از قطعنامه، از مقامات ایران تحت حاکمیت علی خامنه‌ای خواسته است که فوراً استفاده از خشونت علیه معترضان را متوقف کنند، به تمامی اعدام‌ها پایان دهند و کشتار و سرکوب غیرنظامیان را متوقف سازند. این نهاد اروپایی همچنین خواستار آزادی فوری و بی‌قید و شرط تمامی معترضان زندانی و زندانیان سیاسی شده است.
در متن قطعنامه آمده است که ادامه بازداشت‌ها، تهدید به اعدام و صدور احکام سنگین قضایی علیه معترضان، نشانه‌ای روشن از تداوم سیاست ارعاب و خاموش‌سازی اعتراضات است و جامعه جهانی نباید در برابر آن سکوت کند.
محکومیت اخاذی از خانواده‌های جانباختگان
یکی از بندهای کم‌سابقه قطعنامه به محکومیت رفتار نیروهای سرکوبگر با خانواده‌های قربانیان اختصاص یافته است. پارلمان اروپا «حملات و یورش‌های ارعاب‌آمیز» علیه بستگان جانباختگان و رویه «مشئمزکننده اخاذی» از خانواده‌ها از طریق مطالبه مبالغ هنگفت در قبال تحویل پیکر عزیزانشان را قویاً محکوم کرده است.
نمایندگان پارلمان اروپا این اقدام را نمونه‌ای آشکار از بی‌رحمی ساختاری و نقض کرامت انسانی دانسته‌اند و تأکید کرده‌اند که چنین رفتارهایی باید در هرگونه پیگیری حقوقی بین‌المللی مورد توجه قرار گیرد.
تأکید بر ماهیت نامشروع حکومت و لزوم تحقیق بین‌المللی
قطعنامه پارلمان اروپا بر «ماهیت عمیقاً نامشروع و خشونت‌بار» دیکتاتوری حاکم بر ایران تأکید کرده و آن را رژیمی توصیف کرده است که بر ترور، ترس و ارعاب استوار است و با هرگونه تکثر دینی، فرهنگی و قومی مخالفت می‌کند. در این سند آمده است که ادامه این وضعیت نه‌تنها تهدیدی برای مردم ایران، بلکه عاملی بی‌ثبات‌کننده برای منطقه و جامعه بین‌المللی است.
پارلمان اروپا بار دیگر خواسته‌های خود از سران حکومت برای اعطای دسترسی فوری و بدون مانع به هیأت حقیقت‌یاب دارای مأموریت از سوی سازمان ملل متحد را تکرار کرده است. هدف از این اقدام، بررسی مستقل ابعاد سرکوب اعتراضات، ثبت آمار واقعی قربانیان و شناسایی مسئولان این جنایت‌ها عنوان شده است.
شرط عادی‌سازی روابط با اتحادیه اروپا
در بخش پایانی قطعنامه، پارلمان اروپا تأکید کرده است که هرگونه عادی‌سازی روابط با دیکتاتوری حاکم تنها پس از آزادی بی‌قید و شرط تمامی زندانیان سیاسی و پایان قابل راستی‌آزمایی سرکوب نظام‌مند امکان‌پذیر خواهد بود. این بند به‌عنوان یک پیام سیاسی روشن به سران حکومت تلقی شده است که ادامه مسیر کنونی هزینه‌های دیپلماتیک سنگینی در پی خواهد داشت.
واکنش رئیس پارلمان اروپا به قطعنامه؛ ایران آزاد خواهد شد
روبرتا متسولا، رئیس پارلمان اروپا، در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «از خیابان‌های تهران تا قلب پارلمان اروپا، پیام روشن است: ایران باید آزاد شود. ایران آزاد خواهد شد.» او تأکید کرد که پارلمان اروپا بر لزوم هدف قرار دادن سرکوبگران، تروریستی اعلام شدن سپاه پاسداران و پاسخگو کردن عاملان جنایت‌ها پافشاری خواهد کرد.
به گفته متسولا، رأی قاطع نمایندگان نشان می‌دهد که اروپا دیگر نمی‌خواهد در برابر سرکوب اعتراضات سکوت کند و آماده است هزینه‌های سیاسی و دیپلماتیک لازم برای حمایت از مردم ایران را بپردازد.
پیامی روشن به دیکتاتوری حاکم بر ایران
تصویب این قطعنامه با چنین اکثریت بالایی، به‌عنوان یکی از شدیدترین مواضع رسمی یک نهاد بین‌المللی علیه سرکوب اعتراضات در ایران ارزیابی می‌شود. ناظران سیاسی معتقدند که این رأی می‌تواند نقطه عطفی در مسیر افزایش فشارهای بین‌المللی بر دیکتاتوری حاکم بر ایران باشد و زمینه را برای اقدامات عملی‌تر از جمله تحریم‌های جدید و پیگیری‌های حقوقی فراهم کند.
در حالی که اعتراضات همچنان ادامه دارد و گزارش‌ها از بازداشت‌های گسترده و سرکوب خونین حکایت می‌کند، پیام پارلمان اروپا به‌روشنی این است که جامعه بین‌المللی نمی‌تواند و نباید در برابر آنچه در ایران می‌گذرد بی‌تفاوت بماند.
کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک
Discussion about this post