حضور پرشور مردم و خانوادهها در کارزار «سهشنبههای نه به اعدام» نشان میدهد که «نه به اعدام» از یک شعار اعتراضی فراتر رفته و به مطالبهای ملی و اجتماعی تبدیل شده است
کانون حقوق بشر ایران، سهشنبه ۱۸ شهریورماه ۱۴۰۴ – کارزار سراسری «سهشنبههای نه به اعدام» در هشتاد و پنجمین هفته خود بار دیگر ثابت کرد که صدای مخالفت با مجازات مرگ در ایران خاموششدنی نیست. روز سهشنبه ۱۸ شهریور ۱۴۰۴، دهها شهر کشور از شمال تا جنوب و از شرق تا غرب ایران، شاهد حضور گسترده مردم معترض و خانوادههای زندانیان سیاسی بود که با شعارهای هماهنگ بر تداوم این حرکت ملی تأکید کردند.
برگزاری تجمعات اعتراضی در شهرهای مختلف
از تهران و کرمانشاه گرفته تا تربت حیدریه، لار، فیروزکوه، سبزوار، سنقر، زنجان، کاشان، لاهیجان و چالوس، مردم با برگزاری تجمعات اعتراضی و در دست داشتن تصاویر زندانیان سیاسی اعدامشده، بهویژه مهران بهرامیان، مخالفت قاطع خود را با اجرای احکام اعدام نشان دادند. شعارهای پرطنین معترضان همچون «نه به اعدام»، «زندانی سیاسی آزاد باید گردد»، «قسم به خون یاران ایستادهایم تا پایان» و «خون شهید قیام، مهران بهرامیان، آتش بر این جانیان» فضای شهرها را پر کرد و بار دیگر یادآور شد که مجازات مرگ دیگر یک تصمیم قضایی صرف نیست، بلکه به نماد سرکوب سیاسی و بحران مشروعیت حکومت تبدیل شده است.
شعارهایی که در این کارزار تکرار میشد عبارتند از:
قسم به خون یاران ایستادهایم تا پایان
زندانی سیاسی آزاد باید گردد
نه به اعدام
خون شهید قیام، مهران بهرامیان آتش بر این جانیان
همراه زندانیان سیاسی، از سهشنبههای نه به اعدام حمایت کنید
به کمپین سهشنبههای نه به اعدام بپیوندید
سرخم غدغن
برادر شهیدم مهران بهرامیان قسم به خون سرخت راهت ادامه دارد
از شعار تا مطالبه ملی
حضور پرشور مردم و خانوادهها نشان میدهد که «نه به اعدام» از یک شعار اعتراضی فراتر رفته و به مطالبهای ملی و اجتماعی تبدیل شده است. کارزاری که در زمستان ۱۴۰۲ توسط زندانیان سیاسی زندان قزلحصار آغاز شد، اکنون به صدای رسای هزاران خانواده و شهروند معترض در سراسر کشور بدل شده است. این روند نشان میدهد که مخالفت با مجازات مرگ، بهرغم فشارها و تهدیدهای امنیتی، در حال گسترش و سازمانیافتگی بیشتر است.
نقش خانوادهها در گسترش کارزار
خانواده زندانیان سیاسی از نخستین روزهای آغاز این حرکت نقشی محوری ایفا کردهاند. مادران، پدران، خواهران و برادران زندانیان محکوم به اعدام با در دست داشتن تصاویر عزیزانشان و حضور در تجمعات، بُعد انسانی و عاطفی ویژهای به این کارزار بخشیدهاند. آنان صدای خاموششده فرزندان خود در پشت دیوارهای زندان را به جامعه و افکار عمومی جهان منتقل کردهاند.
بهویژه مادران، که نماد ایستادگی در برابر ظلم شدهاند، در هفتههای اخیر با وجود احضارها و تهدیدهای مکرر، همچنان در کنار مردم ایستادهاند و تأکید میکنند که هیچ تهدیدی نمیتواند آنان را به سکوت وادار کند.
تأثیر اجتماعی و سیاسی
کارزار «سهشنبههای نه به اعدام» امروز به اصلیترین بستر اعتراض علیه اعدام در ایران بدل شده است. این حرکت نهتنها در میان زندانیان سیاسی، بلکه در میان اقشار مختلف جامعه پژواک یافته و نشان میدهد که مخالفت با مجازات مرگ دیگر محدود به فعالان حقوق بشری نیست، بلکه به دغدغهای عمومی بدل شده است.
از سوی دیگر، تداوم این اعتراضات، حکومت را در موقعیت دشواری قرار داده است. چرا که هر اعدام جدید، بهجای ایجاد فضای رعب، شعلههای اعتراض را برافروختهتر میکند و موج تازهای از پیوستن خانوادهها و شهروندان به کارزار را در پی دارد.
واکنشهای بینالمللی
گسترش کارزار «سهشنبههای نه به اعدام» بازتاب گستردهای در سطح بینالمللی نیز داشته است. نهادهای حقوق بشری، سازمانهای بینالمللی و شخصیتهای سیاسی در هفتههای اخیر بارها نسبت به افزایش آمار اعدامها در ایران هشدار دادهاند و خواستار توقف فوری این روند شدهاند.
در گزارش اخیر یک نهاد حقوق بشری آمده است: «کارزار سهشنبههای نه به اعدام، یکی از نمونههای بارز مقاومت مدنی در برابر مجازات مرگ است که باید از سوی جامعه جهانی حمایت شود.»
چشمانداز ادامه کارزار «سهشنبههای نه به اعدام»
با گذشت ۸۵ هفته از آغاز این حرکت، اکنون «سهشنبههای نه به اعدام» به ستون اصلی جنبش اعتراضی علیه مجازات مرگ در ایران تبدیل شده است. خانوادهها و زندانیان سیاسی تأکید کردهاند که تا لغو کامل مجازات اعدام و پایان سیاستهای سرکوبگرانه حکومت، این کارزار ادامه خواهد داشت.
تجربه هفتههای اخیر نشان داده است که هر بار با اجرای حکم اعدام، دامنه اعتراضات گستردهتر میشود. این روند حاکی از آن است که حکومت دیگر نمیتواند از اعدام بهعنوان ابزار ایجاد رعب و سکوت استفاده کند؛ چرا که جامعه ایران آن را به فرصتی برای همبستگی و مقاومت جمعی تبدیل کرده است.
کارزار سراسری «سهشنبههای نه به اعدام» در هشتاد و پنجمین هفته خود نشان داد که جنبش مخالفت با مجازات مرگ، بهرغم تمام تهدیدها و فشارهای امنیتی، هر روز ریشهدارتر میشود. تصاویر شهیدان قیام، همچون مهران بهرامیان، در دست معترضان یادآور این حقیقت است که خونهای ریختهشده خاموش نخواهند شد و فریاد «نه به اعدام» تا لغو کامل این مجازات غیرانسانی ادامه خواهد داشت.
ابعاد حقوق بشری؛ نقض تعهدات بینالمللی
اعدام در ایران، علاوه بر نقض آشکار حق حیات، با اصول بنیادین حقوق بشر در تضاد است.
مواد نقضشده حقوق بشر:
- ماده ۳ اعلامیه جهانی حقوق بشر: حق حیات و آزادی هر فرد.
- ماده ۵ میثاق بینالمللی حقوق مدنی و سیاسی: منع شکنجه و مجازاتهای بیرحمانه و غیرانسانی.
- ماده ۶ میثاق بینالمللی حقوق مدنی و سیاسی: محدودیت شدید بر استفاده از مجازات اعدام.
گزارشهای نهادهای بینالمللی حقوق بشر بارها تأکید کردهاند که استفاده گسترده و سیاسی از اعدام در ایران ناقض این تعهدات است. کارزار «سهشنبههای نه به اعدام» عملاً پاسخی اعتراضی به این نقض حقوق بنیادین انسانهاست.
نه به اعدام؛ از داخل کشور تا عرصه جهانی
کارزار «سهشنبههای نه به اعدام» فراتر از مرزهای ایران نیز بازتاب یافته است. بسیاری از نهادهای حقوق بشری بینالمللی در گزارشهای خود به این حرکت اشاره کرده و آن را نمونهای از مقاومت اعتراضی علیه اعدام دانستهاند.
خانوادههای زندانیان سیاسی و مردم معترض، با استمرار این حرکت، موفق شدهاند توجه رسانههای جهانی را به موضوع اعدام جلب کنند. این بازتاب بینالمللی فشار بیشتری بر حاکمیت وارد میکند و امکان همبستگی جهانی علیه چرخه مرگ را فراهم میسازد.
هشتاد و چهارمین هفته کارزار «سهشنبههای نه به اعدام» نشان داد که این حرکت اعتراضی همچنان در حال گسترش است و جامعه ایران مصمم است که در برابر سیاستهای اعداممحور بایستد. نقش پررنگ خانواده زندانیان سیاسی، استمرار حضور مردم در شهرهای مختلف و بازتاب جهانی این حرکت، آن را به یکی از مهمترین نمودهای مقاومت اعتراضی در ایران تبدیل کرده است.
کلیدواژهی «نه به اعدام»، دیگر صرفاً یک شعار نیست؛ بلکه ندای مشترک مردمی است که در برابر چرخه سرکوب ایستادهاند و خواستار لغو مجازات مرگ بهعنوان یکی از بنیادیترین مطالبات حقوق بشری هستند
با ارسال هرگونه اطلاعات در این زمینه به ما کمک کنید تا صدای زندانیان باشیم
کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک
Discussion about this post