وخامت حال زندانی سیاسی یوسف سواری، در زندان شیبان اهواز

در تاریخ ۹ بهمن ۱۴۰۲، پس از احضار به شعبه هشتم اجرای احکام دادگاه انقلاب اهواز، یوسف سواری به زندان شیبان منتقل و اجرای حکم شش‌ساله او آغاز شد

کانون حقوق بشر ایران، سه‌شنبه اول مهرماه ۱۴۰۴ – روز سه‌شنبه، یکم مهرماه ۱۴۰۴، وضعیت جسمانی یوسف سواری، زندانی سیاسی محبوس در بند ۵ زندان شیبان اهواز، به شدت بحرانی شده است. بر اساس گفته‌های منابع نزدیک به خانواده او، این زندانی در روزهای اخیر بارها دچار حملات شدید تنگی نفس شده و قادر به خوابیدن نیست. با وجود شدت وخامت حال، مسئولان زندان تاکنون اقدامی برای انتقال او به بیمارستان خارج از زندان انجام نداده‌اند.

وضعیت جسمانی وخیم یوسف سواری

عیسی سواری، برادر یوسف، در گفتگو با خبرگزاری‌ها اظهار داشت: «یوسف از بیماری ریوی رنج می‌برد و در روزهای اخیر وضعیت تنفسی او به شدت وخیم شده است. هنگام دراز کشیدن دچار حالت خفگی می‌شود.» او تأکید کرد که خانواده بارها درخواست انتقال یوسف به مراکز درمانی خارج از زندان را مطرح کرده‌اند، اما این درخواست‌ها به دلایل نامعلوم رد شده است. این وضعیت نمونه‌ای از محرومیت عامدانه زندانیان سیاسی از خدمات درمانی محسوب می‌شود.

وخامت حال زندانی سیاسی یوسف سواری، در زندان شیبان اهواز — یوسف سواری

سابقه بازداشت و محکومیت یوسف سواری

یوسف سواری، فرزند مهدی، متولد ۱۳۶۷، متأهل و دارای سه فرزند، اهل منطقه ابوحمیظه شهر خفاجیه است. او در تاریخ ۱۷ آبان ۱۳۹۷ توسط اطلاعات سپاه در خفاجیه بازداشت شد و پس از چند ماه شکنجه در بازداشتگاه اطلاعات سپاه امام علی (ع) اهواز، به اتهام «تبلیغ علیه جمهوری اسلامی ایران» و «ارتباط با گروه‌های معاند» به یک سال حبس تعزیری و چهار سال حبس تعلیقی محکوم شد. سواری پس از یک سال و نیم بلاتکلیفی در زندان شیبان، در اسفند ۱۳۹۸ با قرار وثیقه ۵۰۰ میلیون تومانی آزاد شد.

با وجود پایان دوره محکومیت اولیه، دادگاه انقلاب اهواز در تیرماه ۱۴۰۲ حکم او را به ۶سال حبس تعزیری و ۴سال حبس تعلیقی تغییر داد که این حکم در شعبه ۱۷ تجدیدنظر تأیید شد. در تاریخ ۹ بهمن ۱۴۰۲، پس از احضار به شعبه هشتم اجرای احکام دادگاه انقلاب اهواز، یوسف سواری به زندان شیبان منتقل و اجرای حکم شش‌ساله او آغاز شد.

زندان شیبان اهواز انتقال زندانی سیاسی یوسف سواری به مکان نامعلوم — زندانی سیاسی یوسف سواری

محرومیت از درمان؛ تهدید جان یوسف سواری

نگرانی‌ها درباره وضعیت سلامت یوسف سواری پیش از این نیز مطرح شده بود. منابع آگاه می‌گویند محرومیت این زندانی سیاسی از دسترسی به درمان‌های مناسب، نمونه‌ای آشکار از نقض حقوق اولیه زندانیان سیاسی است. ادامه این روند می‌تواند پیامدهای جبران‌ناپذیری برای سلامت او و دیگر زندانیان سیاسی در زندان شیبان اهواز به همراه داشته باشد. محرومیت از مراقبت پزشکی در زندان‌های ایران، به ویژه برای افراد با بیماری‌های مزمن یا تنفسی، یکی از عوامل افزایش مرگ و وخامت شدید زندانیان گزارش شده است.

پیشینه وضعیت زندان شیبان

زندان شیبان اهواز از جمله بدنام‌ترین زندان‌های ایران به شمار می‌رود که گزارش‌ها از وضعیت نامناسب بهداشتی، کمبود امکانات پزشکی و فشار بر زندانیان سیاسی حکایت دارد. بسیاری از زندانیان سیاسی در این زندان، از جمله یوسف سواری، از کمبود رسیدگی‌های پزشکی رنج می‌برند و بارها برای درمان‌های ضروری خود درخواست انتقال به مراکز درمانی خارج از زندان را ارائه کرده‌اند که معمولاً نادیده گرفته شده است.

ابعاد حقوق بشری وضعیت یوسف سواری

وضعیت یوسف سواری نمونه بارز نقض سیستماتیک حقوق بشر در ایران است. محرومیت عمدی از مراقبت‌های پزشکی، نگهداری در شرایط سخت و فشارهای روانی، حقوق اولیه زندانیان را زیر سؤال می‌برد و بر اساس اصول بین‌المللی حقوق بشر، از جمله:

حق حیات (ماده ۳ اعلامیه جهانی حقوق بشر): محرومیت از درمان جان زندانی را در معرض خطر مستقیم قرار می‌دهد.
حق برداشتاری انسانی (ماده ۵ اعلامیه جهانی حقوق بشر): شکنجه و رفتارهای خشن و محرومیت درمانی مصداق شکنجه روانی و جسمی است.
دسترسی به درمان و مراقبت پزشکی (اصل ۱۲ میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی): بی‌توجهی به درمان و مراقبت پزشکی زندانی، نقض مستقیم این حق است.

درخواست خانواده و فعالان حقوق بشر

خانواده یوسف سواری بارها از مسئولان زندان و دادگاه انقلاب اهواز درخواست کرده‌اند تا او هرچه سریع‌تر به بیمارستان منتقل شود. آنها هشدار داده‌اند که ادامه محرومیت از درمان می‌تواند جان یوسف را به شدت تهدید کند و بر تجربه مشابه دیگر زندانیان سیاسی در زندان شیبان و دیگر زندان‌های ایران دلالت دارد.