قیام عاشورای ۱۳۸۸ کابوس سقوط سریع توسط مردم در مقابل نظام ولایت فقیه
مقدمه
توجه به وقایع عاشورای ۱۳۸۸ در آستانه پانزدهمین سالگرد آن، به این دلیل ضروری است که بتوانیم از دستاوردها و چگونگی شکل‌گیری آن قیام، برای ادامه راه مبارزه با دیکتاتوری، بهره بگیریم.
اگرچه این قیام درس‌ها و تجارب زیاد و زوایای بسیار متعدد و گوناگونی دارد، اما هدف از نگارش این مقاله تاکید بر اصلی‌ترین و مهم‌ترین دستآوردهای آن و همچنین مکانیزم شکل‌گیری این حرکت عظیم توده‌ای می‌باشد تا به ره توشه‌ای برای قیام‌های بعدی تبدیل گردد.
سیر وقایع
رمز موفقیت مردم در شکل دادن این قیام عظیم توده‌ای
با وجود اعلام قبلی و با وجود آمادگی نیروهای سرکوبگر در بالاترین سطح ممکن این اتفاق عظیم و تاریخی بوقوع پیوست. نیروهای سرکوب در اول صبح روز عاشورا تمام خیابان‌های اصلی پایتخت و سایر کلان شهرهای کشور را اشغال کرده بودند. آنها تلاش می‌کردند از ساعات اولیه صبح با اقدامات سرکوبگرانه اجازه شکل‌گیری هیچ تجمعی را به مردم ندهند. اما مردم توانستند بر نیروهای سرکوبگر غلبه کرده و کنترل اغلب خیابان‌ها را به دست بگیرند.
چگونه این امر مهم اتفاق افتاد؟
آیا تصادفی و غافلگیرانه بود؟
آیا خودبخودی شکل گرفت؟
پاسخ به‌روشنی منفی است. چرا که این قیام بزرگ، نه تصادفی بود و نه غافلگیرانه. بلکه یک حرکت کاملا قانونمند و متکی بر قوانین محرز شکل گیری قیام‌های توده‌ای بود.
بعنوان یک قانون مهم، شکل‌گیری هر قیامی مخصوصا در ابعاد عظیم و قابل توجه همچنین استمرار آن نیازمند مکان و زمان مشخص می‌باشد. در این مواقع نیروهای سرکوبگر با حضور در آن اماکن مانع از شکل‌گیری هرگونه تجمع از همان ابتدا می‌شوند. در شرایطی که این ظرف (زمان و مکان) بطور طبیعی فراهم باشد و دیکتاتور قادر به از بین بردن این تعیین نباشد قیام شکل می‌گیرد و استمرار پیدا می‌کند؛ همانند شکل‌گیری قیام مردم ایران در شب‌های ماه محرم سال ۱۳۵۷ علیه دیکتاتوری سلطنتی که در مساجد و کوچه و خیابان‌ها شکل می‌گرفت و استمرار پیدا می‌کرد یا همانند استمرار یک ساله قیام در روزهای جمعه و در نمازهای جمعه زاهدان.
مردم ایران در عاشورای ۸۸ از یک فرصت طلایی و فراهم بودن شرایط زمانی و مکانی برای قیام حداکثر استفاده را کرده و بر نیروی سرکوبگر غالب آمدند. آنها بیشتر خیابان‌های تهران و کلان شهرها را از مأموران و مزدوران بسیجی تقریبا پاکسازی کرده و نظام را تا آستانه سقوط کامل به عقب راندند. به این صورت آنها خواست و قدرت واقعی مردم ایران را به تمام و کمال به نمایش گذاشتند.
مردم ایران در طی سالیان بعد نیز ثابت کردند، هنگامی که این شرط (ظرف مکان و زمان مشخص) فراهم باشد تا کجا قادر هستند این نظام ستمگر و تا دندان مسلح را به عقب رانده و در آستانه نابودی قرار دهند.
مهم‌ترین و اصلی‌ترین دستاوردهای قیام عاشورای ۱۳۸۸
قیام مردم ایران در سال ۸۸ که از خرداد ماه شروع شده بود بی‌گمان در روز ۶ دی (روز عاشورا) یعنی پس از نزدیک به ۶ماه به نقطه اوج خود رسید. بلوغ این قیام در اصلی‌ترین شعار آنروز یعنی «مرگ بر اصل ولایت فقیه » متبلور شد. این شعار بسیار پرمعناست و جنبه‌هایی عمیق و گوناگونی دارد و اصلی‌ترین حرف آن نفی حاکمیت نظام دیکتاتوری در تمامیت آن است. زیرا عمود خیمه نظام حاکم بر ایران بنا بر اعترافات سران حکومت و تصریح در قانون اساسی آن؛ ولایت فقیه است. شعار «مرگ بر اصل ولایت فقیه» یعنی نفی تمامیت نظام، نفی قانون اساسی این نظام، نفی ساختار این نظام، نفی تمامیت دیکتاتوری و نفی همه جناح‌های داخلی وابسته به این حاکمیت که جز آدم‌کشی، کاری نداشته و ندارد.
مرگ بر اصل ولایت فقیه بوضوح روشن می‌سازد که راهی برای اصلاح این نظام از درون آن وجود ندارد. زیرا در نهایت این اراده ضحاک مار بدوش است که بر کرسی می‌نشیند و تصمیمات ریز و درشت را هدایت می‌کند. پس تا وقتی هیولایی به نام ولایت فقیه وجود داشته باشد مطلقا حاکمیت مردم معنا ندارد. رابطه حاکمیت مردم با سلطنت مطلقه فقیه رابطه نفی و اثبات است یعنی حیات یکی در گرو نفی دیگری می‌باشد.
بنابراین مردم و جوانان در روز عاشورا با شعار و عمل خود بروشنی ِتمام از استراتژی اصلاحات عبور کرده و خط بطلان بر دیکتاتوری ولایت فقیه کشیدند.
سرکوب وحشیانه و شهدای قیام عاشورای ۱۳۸۸
در این روز آدم‌کشان خامنه ای برای ممانعت از قیام و گسترش آن از هیچ جنایتی فروگذار نکردند. از پرتاپ معترضین از پل کالج در تهران گرفته تا زیر گرفتن آنها با خودرو و تا بکارگیری تک‌تیراندازان خارجی از جمله مزدوران حزب الله در پشت‌بام ساختمان‌های بلند برای شلیک مستقیم به قلب و سر معترضین.
مطابق خبرهایی که بعدا منتشر شد، تعداد کشته‌شدگان روز عاشورای ۱۳۸۸ در شهرهای مختلف ایران ۳۷نفر بوده‌است. در تهران دست کم ۱۵تن از تظاهرکنندگان به ضرب گلوله نیروهای دولتی کشته شدند. همچنین در جریان تظاهرات روز عاشورا در تبریز نیز دست‌کم ۴تن از تظاهرکنندگان توسط پلیس ضدشورش کشته شدند.
درگیری‌های اصلی در روز عاشورای ۱۳۸۸ در تهران، حد فاصل میدان انقلاب و میدان امام حسین صورت گرفت و پلیس با تیراندازی به سوی تظاهرکنندگان سه تن از آنان را در زیر پل کالج به قتل رساند. پلیس تظاهرکننده چهارم را در چهارراه ولیعصر کشت. با این حال، شاهدان عینی شمار کشته‌شدگان را بیش از این رقم اعلام کردند.
یکی دیگر از معترضان در تهران نیز بر اثر شدت ضربات نیروهای لباس شخصی بود که جان باخت. در حالی که مردم در کوچه‌ای پناه گرفته بودند، نیروهای حکومتی به بدترین شکل به آنها حمله‌ور شدند و شماری از مردم را به شدت مضروب کردند. شدت خشونت‌های به‌کار رفته به گونه‌ای بود که یکی از معترضین بر اثر اصابت بی‌رحمانه و پی‌درپی باتوم به سرش جان باخت. همچنین یکی از افراد کشته شده در تهران، امیرارشد تاجمیر بود که توسط خودروی نیروی انتظامی زیر گرفته شد و کشته شد.
صحنه زیر گرفتن مردم (از جمله یک زن) حاضر در میدان ولیعصر توسط ۲خودروی متعلق به نیروی انتظامی در روز عاشورای ۱۳۸۸ فیلمبرداری شده بود که در شبکه‌های اجتماعی پخش گردید. بانوی زیر گرفته شده شبنم سهرابی ۳۴ ساله و دارای یک فرزند بود که جسد او پس از ۲۰روز بشرط عدم مصاحبه خانواده‌اش با رسانه‌ها تحویل داده شد.
اسامی برخی دیگر از جانباختگان روز عاشورای ۱۳۸۸ در تهران به قرار زیر است :
• مهدی فرهادی راد، ۳۴ ساله، بر اثر اصابت دو گلوله به سر و سینه کشته شد.
• محمدعلی راسخی نیا، ۴۰ ساله، بر اثر اصابت گلوله شکاری جان باخت.
• شهرام فرج‌زاده، ۳۰ ساله، علت مرگ زیر گرفته شدن توسط خودروی نیروی انتظامی
• سیدعلی موسوی حبیبی، ۴۲ ساله، بر اثر اصابت گلوله جان باخت.
• جهانبخت پازوکی، ۵۰ ساله
• شاهرخ رحمانی، علت مرگ، زیر گرفته شدن توسط خودروی نیروی انتظامی
• مصطفی کریم بیگی
• شبنم سهرابی، علت مرگ، زیر گرفته شدن توسط خودروی نیروی انتظامی
• امیر ارشد تاجمیر، ۲۵ ساله، علت مرگ زیر گرفته شدن توسط خودروی نیروی انتظامی
سخن پایانی
قیام عاشورای ۱۳۸۸ به‌روشنی نشان داد که مردم ایران خواهان نابود این نظام دیکتاتوری در تمامیت آن می‌باشند. این چنین بود که این خواست مردم و این راه و رسم منتهی به آن خواست در سال‌های بعد طی قیام‌های ۹۶ و ۹۸ و ۱۴۰۱ باز تکرار شد و تا روز آزادی و سعادت مردم ایران، دست از این خواسته خود برنخواهند داشت.
کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / توییتر / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک